İran'da Aralık 2025'ten bu yana devam eden halk ayaklanması, küresel sistemin devlerini harekete geçirdi. G7 ülkeleri (ABD, Almanya, İngiltere, Kanada, Fransa, İtalya ve Japonya) ile Avrupa Birliği, İran makamlarının protestoculara yönelik "acımasız baskısını" sert bir dille kınayarak yeni yaptırım sinyali verdi.
G7’DEN "EK TEDBİR" TEHDİDİ
G7 Dışişleri Bakanları ve AB Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas imzasıyla yayımlanan ortak bildiride, İran halkının özgürlük ve haysiyet arayışına destek verildi. Açıklamada, "İran, uluslararası hukuku ihlal ederek baskıya devam ederse, kısıtlayıcı ek tedbirler almaya hazırız" denilerek Tahran yönetimine açık bir uyarı gönderildi. Bildiride; göstericilerin öldürülmesi, keyfi tutuklamalar ve internet kesintileri "kabul edilemez" olarak nitelendirildi.
KATLİAM GİBİ BİLANÇO: 2 BİN 550 ÖLÜ
İran’daki durumun vahameti, sivil toplum kuruluşlarının raporlarına da yansıdı. İran İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı'nın (HRANA) son verilerine göre, 28 Aralık’ta başlayan olaylarda bugüne kadar toplam 2 bin 550 kişi hayatını kaybetti. Hayatını kaybedenlerin 147’sinin emniyet görevlisi olduğu belirtilirken, Tahran yönetiminin ölü ve yaralı sayısına ilişkin sessizliği sürüyor.
KRİZ NASIL BAŞLADI?
Tahran Büyük Çarşı’da esnafın yerel para birimindeki rekor değer kaybına tepki olarak başlattığı eylemler, kısa sürede siyasi bir boyut kazanarak ülke geneline yayıldı. 9 Ocak’tan bu yana devam eden geniş çaplı internet kesintileriyle dünyanın geri kalanından koparılmaya çalışılan İran'da, tansiyonun düşmesi beklenmiyor.
