Bulgaristan Cumhurbaşkanı İliyana Yotova, ABD'nin New York kentinde Birleşmiş Milletler (BM) Genel Kuruluna hitap etti.
"KARADENİZ'İ TEHDİT BÖLGESİNDEN GÜVENLİK ALANINA DÖNÜŞTÜRELİM"
Konuşmasında Bulgaristan'ın Karadeniz'de serbest ve güvenli deniz ulaşımının sağlanması amacıyla bölge ülkeleri ve tüm ilgili taraflarla birlikte mutabakat ve ortak hareket arayacağı bir girişim hazırladığını belirten Yotova, "Bu nedenle çağrıda bulunuyorum. Karadeniz'i yüksek risk ve tehdit bölgesinden güvenlik alanına dönüştürelim." dedi.
Karadeniz'in güvenli bir alan, serbest ulaşım, enerji, ticaret ve dijital koridorların yanı sıra turizmin bulunduğu ve farklı kültür, din ve siyasi sistemlerin barış içinde bir araya geldiği bir bölgeye dönüşmesi gerektiğini söyleyen Yotova, "Bu konunun BM'nin dikkatini hak ettiğine inanıyoruz." ifadelerini kullandı.
Geleceğin mutlaka en güçlülerin değil, güven inşa etmeyi başarabilenlerin olacağını vurgulayan Yotova, "Ukrayna'daki savaş, çatışmanın taraflarının kara sularının dışına çıktı ve bu durum Bulgaristan'ı bugün ve doğrudan etkiliyor. Ancak Karadeniz'deki sorun bölgesel olmaktan çıkıp küresel hale geldi." diye konuştu.
"ÇATIŞMAYI DİPLOMATİK ALANA TAŞIMANIN ZAMANI GELDİ"
Yotova, savaşların binlerce kişinin hayatını kaybetmesine ve büyük yıkımlara yol açtığını belirterek, askeri çatışmaların önlenmesi ve sona erdirilmesine yönelik çabaların artırılması gerektiğini söyledi.
Ukrayna'daki savaşın temel sorunlardan biri olmaya devam ettiğini ifade eden Yotova, "Çatışmayı askeri alandan siyasi ve diplomatik alana taşımanın zamanı geldi. Bu, diyalog ve uygun güvencelerle desteklenen en azından asgari düzeyde güven gerektiren müzakereler anlamına geliyor." ifadelerini kullandı.
"TEK SÜRDÜRÜLEBİLİR ÇÖZÜM İKİ DEVLETLİ ÇÖZÜMDÜR"
Orta Doğu'daki çatışmaların geriliminin azaltılması için siyasi çözümlere ihtiyaç bulunduğunu belirten Yotova, Gazze'de yeni bir yıkım, insani kriz ve şiddet döngüsüne izin verilmemesi gerektiğini söyledi.
"Tek sürdürülebilir çözüm, İsrail ve Filistin'in barış ve güvenlik içinde yan yana yaşadığı iki devletli çözümdür." diyen Yotova, bunun iki halka onurlu bir yaşam ve barışçıl bir gelecek perspektifi sunabilecek tek yol olduğunu kaydetti.
İran çevresindeki gelişmeler kapsamında dünya deniz yollarının güvenliği konusuna da değinen Yotova, özellikle Hürmüz Boğazı güzergahına dikkati çekti.
Bulgaristan'ın uluslararası deniz taşımacılığının özgürlüğünü ve güvenliğini desteklediğini belirten Yotova, yürürlükteki uluslararası hukuka ve Birleşmiş Milletler Deniz Hukuku Sözleşmesi'ne tam uyulması çağrısında bulundu.
BM GÜVENLİK KONSEYİ'NDE REFORM VE EŞİTLİK VURGUSU
Konuşmasında çocuk ve kadın haklarına da değinen Yotova, çocukların hakları ve eğitime erişimi, kadın ve kız çocuklarının toplumsal süreçlere eşit katılımı ile gençlerin bu süreçlere etkin şekilde dahil edilmesinin önemini vurguladı.
Yotova, dünyadaki eşitsizliklerin giderek derinleştiğine dikkati çekerek, "Bizim ortak hedefimiz farklılıkların bölmediği, nefretin belirleyici olmadığı, herkesin hak ve onurunun korunduğu toplumlardır." dedi.
Uluslararası düzenin BM Şartı ve uluslararası hukuk temelinde şekillenmesi gerektiğini belirten Yotova, BM'nin yalnızca krizlerin tartışıldığı bir forum olmaması, krizlerin önlenmesi ve barışçıl şekilde çözülmesinde etkin rol üstlenmesi gerektiğini söyledi.
Yotova, BM Güvenlik Konseyi'nde daha adil bölgesel temsil, daha fazla meşruiyet ve etkinlik sağlayacak bir reform yapılması gerektiğini belirterek, Bulgaristan'ın Konsey'in genişletilmesini desteklediğini ifade etti.
