Fransa’da 17 Ekim’de düzenlenen protestolar sırasında Rolex, Louis Vuitton ve Apple gibi markaların mağazaları yağma ve tahribatın hedefi oldu. Ülke genelinde en az 3 bin işletmenin zarar gördüğü belirtilirken, çalınan ürünler arasında lüks saatler, çantalar, elektronik cihazlar ve yaklaşık 100 bin euro değerindeki bir seyahat bavulu da yer aldı.
Fransa’da kamu hizmetlerinin yetersizliği ve artan yaşam maliyetlerine karşı düzenlenen gösteriler sırasında başlayan yağma olayları, ülkenin birçok kentinde büyük maddi zarara yol açtı. Paris, Marsilya, Lyon, Lille ve Bordeaux başta olmak üzere çok sayıda kentte maskeli gruplar mağazaların vitrinlerini kırarak ürünleri çaldı. Olayların ardından alışveriş caddelerinde kırık camlar, boş ürün kutuları ve tahrip edilmiş iş yerleri kaldı.
Rolex ve Louis Vuitton mağazaları hedef alındı
Yağma olaylarının dikkat çeken adreslerinden biri Marsilya oldu. Kentin lüks alışveriş bölgesinde bulunan Rolex, Hermes ve Louis Vuitton mağazalarının vitrinleri kırılırken, yüksek değerli ürünler çalındı.
Rolex mağazasından saatlerin ve saat kutularının götürüldüğü belirtilirken, çalınan saatlerin sayısı ve toplam maddi değerine ilişkin henüz net bir açıklama yapılmadı.
Louis Vuitton mağazalarından ise çok sayıda lüks çanta, aksesuar ve seyahat ürünü çalındı. Yağmacıların yaklaşık 100 bin euro değerinde olduğu belirtilen büyük bir seyahat bavulunu da götürdüğü aktarıldı.
Paris’in lüks alışveriş caddeleri de yağmalandı
Başkent Paris’teki Avenue Montaigne Caddesi’nde bulunan Celine mağazası da saldırıların hedefi oldu. Dior ve diğer lüks markaların mağazalarında da vitrinler kırıldı, ürünler çalındı.
Lille kentinde yaklaşık 50 kişilik bir grubun Louis Vuitton mağazasının zırhlı kapısını demir çubuklarla kırmaya çalıştığı, ancak mağazaya girmeyi başaramadığı bildirildi.
Paris’teki BHV Marais alışveriş merkezinin zemin katında bulunan ürünler de bir grup tarafından çalındı. Galeries Lafayette mağazaları ise Paris, Bordeaux, Nantes ve Rennes dahil birçok kentte yağma girişimleri ve tahribatla karşı karşıya kaldı.
Apple mağazalarından iPhone, iPad ve bilgisayarlar çalındı
Yağma olayları teknoloji mağazalarını da etkiledi. Lille ve Bordeaux’daki Apple mağazalarına giren maskeli gruplar, çok sayıda iPhone, iPad ve Mac bilgisayarı çaldı.
Lille’de bir kişinin elinde MacBook bilgisayarla mağazadan çıkarken görüntülenmesi sosyal medyada gündem oldu. Olayların ardından çalınan iPhone’lardan birinin uzaktan kilitlendiği görüldü.
Telefonun ekranında, cihazın Lille’deki Apple mağazasına götürülmesi gerektiğini belirten bir uyarı yer aldı. Mesajda telefonun konumunun takip edildiği ve güvenlik güçlerine haber verileceği ifade edildi.
Paris’teki bir SFR mağazasında da raflardan alınan telefonların dışarıda bekleyen kişilere atıldığı bildirildi. Elektronik eşya zincirleri, süpermarketler ve küçük işletmeler de saldırılardan etkilendi. Çalınan bazı ürünlerin daha sonra ikinci el satış platformlarında satışa çıkarıldığı görüldü.
Decathlon mağazası ateşe verildi
Bordeaux’nun işlek Sainte-Catherine Caddesi’nde bulunan Decathlon mağazası yağmalandıktan sonra ateşe verildi. Alevlerin mağazanın bulunduğu binaya yayıldığı, çevredeki sokaklarda ise kıyafetler, ayakkabılar ve kırık camların kaldığı aktarıldı.
Lille’de bazı spor mağazaları ile bir futbol kulübünün resmi ürün satış noktası da yağmalandı. Bazı kentlerde saldırıların 18 Ekim’de de devam ettiği belirtildi.
İşletme sahipleri yüz binlerce euroluk zararla karşı karşıya
Yağma olaylarından özellikle küçük işletmelerin ağır etkilendiği bildirildi. Paris’in Boulevard Magenta Caddesi’nde telefon ve bilgisayar mağazası işleten Jahirul Azam, iş yerinden 50 iPhone, 70 Samsung telefon, yaklaşık 50 bilgisayar ve kasadaki 8 bin euronun çalındığını söyledi.
Toplam zararının en az 140 bin euro olduğunu belirten Azam, saldırganları durdurmaya çalışırken darbedildiğini ve polisten defalarca yardım istediğini anlattı.
Aynı bölgede Lyca Mobile mağazasını işleten Hassan Robiul’un iş yerinden ise 200 bin euroyu aşkın değerde ürün çalındığı belirtildi. Mağazasının önünde gözyaşlarına boğulan Robiul için sosyal medyada yardım kampanyası başlatıldı. Kampanyada toplanan bağış miktarının 80 bin euroyu aştığı aktarıldı.
En az 3 bin işletme zarar gördü
Fransa Ticaret Bakanı Serge Papin, ülke genelindeki yağma ve tahribat olaylarında en az 3 bin işletmenin zarar gördüğünü tahmin ettiklerini açıkladı. Ticaret sektörü temsilcileri, toplam maddi kaybın yüz milyonlarca euroya ulaşabileceğini belirtti.
Ülkenin büyük perakende zincirlerinden Carrefour, 50 mağazasının olaylardan etkilendiğini, bunlardan 19’unun yağmalandığını bildirdi. Intermarche ise yaklaşık 10 mağazasının zarar gördüğünü açıkladı.
İşletmeler, çalınan ürünlerin yanı sıra kırılan vitrinler, kullanılamaz hale gelen ekipmanlar ve faaliyetlerine ara vermek zorunda kalmaları nedeniyle de kayıp yaşadı. Özellikle Noel ve yılbaşı alışveriş dönemi öncesinde stok hazırlayan esnaf, iş yerlerini yeniden açabilmek için acil destek talep etti.
Çalınan bazı ürünler evsizlere dağıtıldı
Yağma olayları sırasında kaydedilen görüntüler arasında, mağazalardan çalınan bazı yiyecek ve temel ihtiyaç ürünlerinin sokakta yaşayan evsizlere dağıtılması da yer aldı.
Öte yandan çok sayıda işletme sahibi, saldırıların ardından ortaya çıkan maddi kayıpların karşılanması ve iş yerlerinin yeniden faaliyete geçebilmesi için destek bekliyor.
Hükümetten mağdur işletmelere destek
Fransa Başbakanı Sebastien Lecornu, kriz toplantısının ardından yağmalanan işletmelere yönelik acil destek önlemlerini duyurdu.
Lecornu, faaliyetlerini durdurmak zorunda kalan işletmeler için yüzde 100 oranında kısa çalışma desteğinin uygulanacağını açıkladı. Mağdur esnaf için özel bir destek fonu oluşturulacağını belirten Başbakan, işletmelerin yeniden faaliyete geçebilmesi amacıyla ekonomik destek sağlanacağını ifade etti.
Sigorta tazminatlarının hızlandırılması ile vergi ve sosyal güvenlik ödemelerinde kolaylık sağlanması da açıklanan önlemler arasında yer aldı.
