Güney Afrika'da belediye yönetimlerini belirleyecek yerel seçimler için oy verme işlemi başladı. Yaklaşık 29,2 milyon kayıtlı seçmenin bulunduğu ülkede vatandaşlar, yerel yönetimlerde söz sahibi olacak temsilcileri belirlemek üzere sandık başına gitti.
Yerel saatle 07.00'de başlayan oy verme işlemi, ülke genelindeki 23 bin 696 seçim merkezinde saat 21.00'e kadar devam edecek.
257 belediyede binlerce aday yarışıyor
Güney Afrika Seçim Komisyonunun (IEC) verilerine göre, ülke genelindeki 257 belediyede toplam 10 bin 526 meclis üyeliği için 136 bin 790 aday mücadele ediyor.
Seçimlerde 8 büyükşehir, 44 ilçe ve 205 yerel belediyenin meclis üyeleri belirlenecek. Seçmenler büyükşehirlerde iki, diğer belediyelerde ise üç farklı oy pusulası kullanacak.
Belediye başkanları doğrudan halk tarafından seçilmeyecek. Seçimlerin ardından oluşturulacak belediye meclisleri, kendi başkanlarını belirleyecek.
Oy verme işleminin tamamlanmasının ardından sayım başlayacak. İlk sonuçların gece saatlerinde açıklanması, kesin sonuçların ise 8 Kasım Pazar günü duyurulması bekleniyor.
Seçmenler değişim ve şeffaf yönetim istiyor
Cape Town'da oy kullanan Tasha, seçimlerin demokratik hakların kullanılması açısından büyük önem taşıdığını belirtti. Apartheid döneminde siyah, melez ve Hint kökenli Güney Afrikalıların oy kullanma hakkından mahrum bırakıldığını hatırlatan Tasha, ülkede siyasi hesap verebilirliğin güçlenmesini istedi.
Siyasetçilerin kişisel çıkarlar yerine toplumun ihtiyaçlarını ön planda tutması gerektiğini vurgulayan Tasha, ülkedeki siyasi anlayışın ve yöneticilerin yaklaşımının değişmesini beklediğini ifade etti.
Seçmenlerden Sophia da yerel seçimlerin vatandaşların yaşadıkları bölgelerin yönetiminde daha fazla söz sahibi olabilmesi için önemli bir fırsat olduğunu söyledi.
Belediye kaynaklarının nasıl kullanıldığı ve dağıtıldığı konusunda halkın daha fazla söz hakkına sahip olması gerektiğini belirten Sophia, siyasi parti yöneticilerinden kamu kaynaklarını şeffaf, sorumlu ve etik şekilde yönetmelerini beklediğini dile getirdi.
ANC'nin seçim performansı yakından izleniyor
Güney Afrika'daki yerel seçimler, ülkenin siyasi tarihinde uzun yıllardır belirleyici rol oynayan Afrika Ulusal Kongresi (ANC) açısından da önem taşıyor.
Ülkenin ilk siyahi Cumhurbaşkanı Nelson Mandela'nın liderliğinde apartheid rejiminin sona ermesinin ardından 1994'ten itibaren 30 yıl boyunca tek başına iktidarda kalan ANC, 2024 genel seçimlerinde oyların yüzde 40,18'ini alarak parlamentodaki çoğunluğunu kaybetmişti.
Parti, 2021 yerel seçimlerinde de yüzde 50'nin altında oy almış ve çok sayıda belediyede çoğunluğu yitirmişti.
Büyükşehirlerde siyasi dengeler değişebilir
Eylül ve ekim aylarında yayımlanan kamuoyu araştırmaları, yerel seçimlerde büyükşehirler arasındaki rekabetin oldukça çekişmeli geçeceğine işaret ediyor.
Araştırmalarda ülkenin en büyük şehri Johannesburg, yasama başkenti Cape Town ve yürütme başkenti Pretorya'da Demokratik İttifak (DA) önde gösterilirken, Durban'da eski Cumhurbaşkanı Jacob Zuma'nın liderliğindeki Ulusun Mızrağı Partisi (MK) ilk sırada yer alıyor.
4 Kasım'da gerçekleştirilen seçimler, yalnızca belediye yönetimlerinin belirlenmesi açısından değil, olası koalisyonların şekillenmesi ve ulusal koalisyon hükümetinde yer alan siyasi partilerin güç dengelerinin görülmesi bakımından da kritik önem taşıyor.
