The New York Times’ta yayımlanan ve adı açıklanmayan Amerikalı, İsrailli ve İranlı yetkililere dayandırılan analizde, ABD’nin İsrail ile birlikte İran’a yönelik saldırılarının arka planı ele alındı.
Analizin başında, "Başkan Trump'ın İran'da askeri harekete sıcak bakması, diplomatik müzakereleri sonlandırmaya kararlı İsrail lideri (Binyamin Netanyahu) tarafından teşvik edildi. Başkanın danışmanlarından çok azı buna karşı çıktı." ifadelerine yer verildi.
Yazıda, Donald Trump ile Binyamin Netanyahu’nun 11 Şubat’ta Oval Ofis’te basına kapalı gerçekleştirdiği görüşmede Netanyahu’nun Trump’ı İran’a saldırmaya ikna etmek için tüm yolları denediği belirtildi. Görüşmede savaş ihtimali ve saldırının olası tarihlerinin de ele alındığı aktarıldı.
Analizde, Trump’ın kararında Venezuela’da Nicolas Maduro’ya yönelik askeri operasyonun sağladığı “öz güvenin” de etkili olduğu kaydedildi.
“Netanyahu İçin Zaferdi”
NYT analizinde, ABD’nin İran’a saldırı kararının Netanyahu açısından bir zafer olduğu ifade edildi. Aralık ayında Trump’ın Mar-a-Lago’daki malikanesinde yapılan görüşmede Netanyahu’nun İsrail’in İran’ın füze üslerini vurması için onay istediği, iki ay sonra ise daha kapsamlı bir ortaklığa ulaşıldığı belirtildi.
Yazıda ayrıca, daha önce askeri müdahaleye mesafeli duran Başkan Yardımcısı JD Vance’in son dönemde kararı güçlü şekilde desteklediği aktarıldı. Beyaz Saray’daki Durum Odası toplantısında Vance’in "büyük ve hızlı hareket edelim" değerlendirmesini yaptığı kaydedildi.
Analizde, Pentagon’un şubat ortasına kadar birkaç haftalık bir askeri harekatı sürdürebilecek güç oluşturduğu, 18 Şubat’taki toplantıda Genelkurmay Başkanı Orgeneral John Caine’in İran’ı müzakerelere zorlayacak sınırlı saldırı ya da hükümeti devirmeye yönelik daha geniş bir harekat gibi seçenekleri tartıştığı belirtildi.
Cumhuriyetçilerden “Savaşa Girmeme” Uyarısı
Yazıda, askeri harekata karşı çıkan Cumhuriyetçilerden Tucker Carlson’ın Trump ile Oval Ofis’te yaptığı görüşmede, "ABD'nin İran'la savaşa girmesi halinde ABD askeri personeli, enerji fiyatları ve bölgedeki Arap ortakları için ortaya çıkacak riskleri" anlatarak savaşa karşı çıktığı ifade edildi.
Carlson’ın, Trump’a, sadece İsrail’in İran’a saldırma isteği nedeniyle ABD’nin bu ülkeye saldırmaması ve “İsrail tarafından köşeye sıkıştırılmaması gerektiğini” söylediği aktarıldı.
Analizde ayrıca CIA’nın İran lideri Ali Hamaney’in yerini tespit ederek İsrail istihbaratına aktardığı ve saldırının İsrail tarafından düzenlendiği belirtildi.
NYT’ye konuşan dört İranlı yetkili, İranlıların gün ışığında bir saldırı ihtimalini düşük gördüğünü ve Hamaney’in yakın çevresine, "savaş çıkması halinde, tarihte saklanan bir lider olarak yargılanmaktansa yerinde kalıp şehit olmayı tercih edeceğini söylediğini" ifade etti.
ABD-İsrail’in İran’a Saldırıları
İsrail ve ABD, Tahran ile Washington arasında müzakereler sürerken 28 Şubat’ta İran’a askeri saldırı başlattı. İran ise İsrail’in yanı sıra ABD üslerinin bulunduğu Katar, Birleşik Arap Emirlikleri ve Bahreyn başta olmak üzere bazı bölge ülkelerindeki hedeflere saldırılarla karşılık verdi.
ABD-İsrail saldırılarında İran lideri Ayetullah Ali Hamaney’in yanı sıra çok sayıda üst düzey yetkilinin öldüğü belirtildi.
İran Kızılayı, bombardımanlarda 555 kişinin hayatını kaybettiğini, 747 kişinin yaralandığını duyurdu.
