İngiltere Dışişleri Bakanlığı, Hürmüz Boğazı konulu ve 40’tan fazla ülkenin katılımıyla düzenlenen zirvenin ardından yazılı bir açıklama yayımladı.
Açıklamada, İngiltere Dışişleri Bakanı Yvette Cooper’ın dünyanın farklı kıtalarından ülkeler ve Uluslararası Denizcilik Örgütü ile Avrupa Birliği gibi kuruluşların katıldığı toplantıya başkanlık ettiği hatırlatıldı.
Toplantıda uluslararası toplumun deniz seyrüsefer özgürlüğünü güvence altına alma ve Hürmüz Boğazı’nı yeniden açma konusundaki kararlılığının vurgulandığı belirtildi. İran’ın boğazı kapatmasının küresel refaha doğrudan tehdit oluşturduğu ifade edildi.
Hürmüz Boğazı’nın dünya ticareti açısından kritik önemde olduğu, tarım ürünlerinden enerji sevkiyatına kadar birçok hayati taşımada rol oynadığına dikkat çekildi.
Açıklamada, boğazdaki deniz taşımacılığının aksamasının küresel arz, fiyatlar ve ekonomik istikrar üzerinde anında ve geniş kapsamlı etkiler oluşturduğu vurgulandı. Ayrıca, kapalı kalmasının dünya genelinde ciddi insani sonuçlara yol açtığı ifade edildi.
Açıklamada İran’ın Hürmüz Boğazı üzerinden küresel ekonomiyi “rehin almaya çalıştığı” belirtilerek bunun kabul edilemez olduğu vurgulandı.
Katılımcı ülkelerin, boğazın derhal ve şartsız şekilde yeniden açılması, seyrüsefer özgürlüğüne ve deniz hukuku ilkelerine uyulması yönünde çağrıda bulunduğu aktarıldı.
Zirvede Ele Alınan Başlıklar
Toplantıda, Birleşmiş Milletler dahil uluslararası platformlar üzerinden İran’a yönelik diplomatik baskının artırılması, kesintisiz geçişin sağlanması, geçiş yapan gemilerden ücret alınmasının reddedilmesi ve yaptırımlar dahil koordineli ekonomik ve siyasi önlemlerin değerlendirilmesi gibi konular ele alındı.
Ayrıca, boğazda mahsur kalan gemi ve denizcilerin serbest bırakılması, deniz trafiğinin yeniden başlatılması ve piyasa güveninin sağlanmasına yönelik adımlar da gündeme geldi.
Katılımcı ülkelerin, seyrüsefer özgürlüğünün sağlanması için teknik düzeyde görüşmelerin sürdürülmesi konusunda mutabakata vardığı belirtildi. Açıklamada, uluslararası hukuka uyulmasının zorunlu olduğu ve Hürmüz Boğazı’nın tamamen yeniden açılması gerektiği vurgulandı.