İşgal altındaki Batı Şeria'da zeytin hasadı sezonunun başlaması, Filistinli çiftçiler için geçim kaynağı olan ürünlerin toplanmasından çok daha büyük bir mücadeleye dönüştü. İsrail ordusunun engellemeleri ve Filistin topraklarını gasbeden İsraillilerin saldırıları nedeniyle çiftçiler, bir yıl boyunca bekledikleri hasada ulaşmakta zorlanıyor.
BİNLERCE AİLENİN GEÇİM KAYNAĞI
Birleşmiş Milletler İnsani İşler Koordinasyon Ofisi'nin (OCHA) verilerine göre, Batı Şeria'da 10 milyondan fazla zeytin ağacı bulunuyor. İşlenen tarım arazilerinin yaklaşık yarısını zeytinlikler oluştururken, zeytin üretimi, zeytinyağı sıkımı ve pazarlanması en az 100 bin aileye gelir sağlıyor.
Her yıl ekim başından kasım sonuna kadar devam eden hasat dönemi, Filistinliler açısından ekonomik değerinin yanı sıra toplumsal ve kültürel önem taşıyor. Zeytin hasadı, ailelerin bir araya geldiği, toprağa bağlılığın ve tarımsal yaşamın öne çıktığı önemli dönemlerden biri olarak kabul ediliyor. Ancak hasat sezonu, İsrail ordusunun uyguladığı kısıtlamalar ve Filistin topraklarını gasbeden İsraillilerin saldırıları nedeniyle Filistinli çiftçiler açısından ciddi riskler barındırıyor.
Filistin Tarım Bakanlığı, zeytin sektörünün Batı Şeria ekonomisine yılda yaklaşık 170 milyon dolar katkı sağladığını belirtiyor. Bakanlığa göre, yalnızca 2025 yılında zeytin hasadına yönelik kısıtlamalar ve uygulamalar nedeniyle Filistin ekonomisinin kaybı 46 milyon dolara ulaştı.
Zeytin ağaçları saldırıların hedefinde
Filistinliler için zeytin ağaçları yalnızca ekonomik bir ürün değil, toprağa bağlılığın da önemli sembollerinden biri olarak görülüyor. İsrailli insan hakları kuruluşu B'Tselem'in raporuna göre, özellikle Ekim 2023'ten bu yana Filistinlilerin hasat döneminde arazilerine ulaşmasının engellendiği belirtiliyor.
Filistin topraklarını gasbeden İsraillilerin saldırıları da hasat dönemindeki sorunları artırıyor. Filistin Duvar ve Yerleşime Direniş Komisyonu'nun verilerine göre, Ekim 2023'ten bu yana Filistinlilerin toprak ve mülklerine yönelik 1182 kundaklama olayı yaşandı. Aynı dönemde yaklaşık 100 bini zeytin ağacı olmak üzere toplam 147 bin 111 ağacın söküldüğü açıklandı.
Hasat için arazilerine gitmek isteyen çiftçiler, zaman zaman saldırıların hedefi oluyor. Bu nedenle bazı Filistinliler, uluslararası gönüllülerden kendilerine eşlik ederek koruyucu varlık oluşturmalarını istiyor. Ancak gönüllülerin bölgede bulunması da saldırı ve engellemelerin tamamen önüne geçemiyor.
Hasat sezonunda saldırılar yeniden arttı
Bu yıl da zeytin hasadının başlamasıyla Batı Şeria'nın farklı bölgelerinde Filistinli çiftçilere yönelik engelleme ve saldırı haberleri geldi. Filistin resmi haber ajansı WAFA, zeytin toplamak isteyen çiftçilerin İsrail ordusu tarafından engellendiğini ve bazı bölgelerde Filistin topraklarını gasbeden silahlı İsraillilerin ordu koruması altında saldırılar düzenlediğini bildirdi.
Bazı bölgelerde ise Filistinlilerin topladığı zeytinlere el konulduğu ve hasatta kullanılan ekipmanların alındığı aktarıldı.
2 Ekim'de Nablus'a bağlı Beyta köyünde zeytin toplamak isteyen Filistinlilerin arazilerine ulaşmalarına izin verilmedi. Aynı gün Nablus çevresindeki bazı köylerde de benzer olaylar yaşandı. The Times of Israel'in haberine göre, Osarin'de 50 yaşındaki Filistinli bir çiftçi, saldırı sonucu yaralanarak hastaneye kaldırıldı. Batı Şeria'nın farklı noktalarında çiftçilerin topladığı zeytinlere ve hasatta kullandıkları ekipmanlara el konulduğu da bildirildi.
