ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Fransa’nın başkenti Paris’te düzenlenen G7 Dışişleri Bakanları Toplantısı’nın ardından basın mensuplarının sorularını yanıtladı. Uluslararası Ceza Mahkemesi’ni (UCM) hedef alan Rubio, mahkemenin yanlışlarından dönmemesi halinde çok büyük zarara uğrayabileceğini belirterek ABD’nin üyesi olmadığı bir mahkemede Amerikan askerlerinin yargılanmasına izin vermeyeceklerini söyledi.
Rubio’dan UCM’ye tehdit: “Çok büyük zarar verebiliriz”
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Paris’te düzenlenen G7 Dışişleri Bakanları Toplantısı’nın ardından yaptığı açıklamalarda Uluslararası Ceza Mahkemesi’ne (UCM) yönelik değerlendirmelerde bulundu.
Toplantıda UCM’ye ilişkin görüşmeler yapılıp yapılmadığı sorulan Rubio, konuyu gittikleri her yerde gündeme getirdiklerini belirterek şunları söyledi:
“Gittiğimiz her yerde bunu gündeme getiriyoruz. UCM, daha doğrusu mahkemenin bazı unsurları, ilgili anlaşmaya taraf olmayan ülkelerin vatandaşları üzerinde yargı yetkisine sahip olduklarını iddia etmeyi sürdürüyor. Bir buçuk yıldır onları iyi niyetli yollarla reform yapmaya ikna etmeye çalışıyoruz. Ancak buna yanaşmadılar. Dolayısıyla farklı bir yaklaşım denememiz gerekecek.”
Rubio, nasıl bir adım atacaklarına ilişkin ayrıntı vermekten kaçınarak, “Ne yapıp yapmayacağımızı söylemeyeceğim ancak şununla yetineyim; Yanlışlarından dönmedikleri takdirde UCM’ye çok büyük zarar verebileceğimize inanıyoruz” ifadelerini kullandı.
Hegseth’e destek verdi
ABD’de Cumhuriyetçi Parti’nin ara seçimleri kaybetmesine neden olan İran savaşının başlıca sorumluları arasında gösterilen Savunma Bakanı Pete Hegseth’in görevden alınması için Cumhuriyetçi Partili Kongre Üyesi Thomas Massie tarafından başlatılan girişim de Rubio’ya soruldu.
Hegseth’e desteğini açıklayan Rubio, “Hegseth’in çok iyi iş çıkardığını düşünüyorum. Bu konuların birçoğunda kendisiyle her gün çalışıyorum. Yaptığı işi ve sergilediği profesyonelliği gördüm” yanıtını verdi.
Hegseth aleyhindeki girişimin haksızlık olduğunu savunan Rubio, “Hem Ulusal Güvenlik Danışmanı hem de Dışişleri Bakanı olarak bulunduğum konumdan baktığımda, Pete’in (Hegseth) çok iyi iş çıkardığını düşünüyorum” dedi.
Fransa’daki siber saldırılara ilişkin İran açıklaması
Fransa Dışişleri Bakanı Jean-Noel Barrot'nun ekim ayında Fransa'da yüzlerce dağıtım merkezinin buzdolabı ve dondurucularına yönelik siber saldırıdan İran'ı sorumlu tutması konusunda da değerlendirmede bulunan Rubio, şu ifadeleri kullandı:
“Buna neden şaşırıldı? İran Devrim Muhafızları Ordusu uzun zamandır dünyanın dört bir yanında terör ve sabotaj eylemleri gerçekleştiriyor. Bu yeni bir haber değil.”
Rubio, “Devrim Muhafızları, kötü insanlardan oluşan bir grup. Onlara bu yüzden yaptırım uyguluyoruz. Onları bu yüzden terörist olarak görüyoruz” diye konuştu.
“Bir Amerikan askerinin yargılanmasına izin vermeyeceğiz”
Avrupa Birliği (AB) Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas’ın UCM’ye desteklerinin süreceğini açıkladığının hatırlatılması üzerine Rubio, ABD’nin mahkemeye üye olmadığını vurguladı.
Rubio, “Ben Amerika’yı önemsiyorum. Mesele, bizim üyesi olmadığımız gayrimeşru bir mahkemede bir Amerikan askerinin veya komutanının yargılanmasına izin vermeyeceğiz. Bu kadar basit” dedi.
ABD Dışişleri Bakanı, mahkemenin yargı yetkisi iddia ettiği bir ülkede gerçekleştirilen operasyonda görev alan bir Amerikan askerinin yıllar sonra tutuklanmasına izin vermeyeceklerini belirterek şöyle konuştu:
“O yapıya katılmak istiyorlarsa katılabilirler. Ancak bir Amerikan askerinin, mahkemenin yargı yetkisi iddia ettiği bir ülkede düzenlenen operasyonda savaş pilotu olduğu gerekçesiyle 20 yıl sonra tutuklanmasına asla izin vermeyeceğiz. Buna müsamaha göstermeyeceğiz. Bu arada bu uzun zamandır süren bir mesele. Yeni değil. ABD’de 2004’ten beri bu konuda tartışmalar yapılıyor. Sonunda bu meseleyi ele alacağız. Çünkü o mahkeme, ABD’nin ulusal çıkarları açısından kesinlikle kabul edilemeyecek alanlara ve anlayışlara giderek daha fazla yöneliyor.”
UCM’nin İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu hakkında yakalama kararı çıkardığının hatırlatılması üzerine Rubio, “Evet, bugün Netanyahu, yarın bir Amerikalı olacak. Dolayısıyla mesele kişiler değil. Mesele, anlaşmaya taraf olmayan ülkeler üzerinde yargı yetkisi iddia etmeleri. Onların yargı yetkisine tabi olmak isteseydik katılırdık. Katılmadık. Üye değiliz” ifadelerini kullandı.
Ukrayna barış görüşmelerine ilişkin değerlendirme
AB Yüksek Temsilcisi Kallas’ın, yarın Birleşik Arap Emirlikleri’nin başkenti Abu Dabi’de başlayacak Ukrayna’da barış görüşmelerinden umutlu olmadığını açıkladığının belirtilmesi üzerine Rubio, sürecin kolay olmadığını söyledi.
Rubio, “Kolay bir mesele değil, savaşın neredeyse beş senedir sürmesinin nedeni de bu. Biz elimizden geleni yapmayı sürdüreceğiz” dedi.
“Gazze’de takvimin gerisinde kalındı”
Gazze’deki insani durumun boyutuna ilişkin soruyu yanıtlayan Rubio, Dünya Gıda Programı’nın yeni başkanının bölgedeki ihtiyaçlar ve ilerleme sağlanması gereken konular hakkında bilgi verdiğini aktardı.
Rubio, “Dünya Gıda Programının yeni başkanı geldi ve yapılması gerekenler ile ilerleme sağlanması gereken hususlar hakkında bilgi verdi. Ateşkesin parçası olan anlaşmalar var ve bunlara uyulmasını bekliyoruz. Ayrıca karşılamak istediğimiz, giderek artan insani ihtiyaçlar bulunuyor. Dünya Gıda Programı bu yardımları ulaştırabilmek açısından benzersiz bir konumda” ifadelerini kullandı.
Dünya Gıda Programı’nın nihai hedefinin Gazze’ye sürekli gıda sağlamak değil, bölgenin zamanla kendi gıdasını üretebilmesini sağlamak olduğunu belirten Rubio, şöyle konuştu:
“Dünya Gıda Programı’nın nihai hedefi, Gazze’ye sürekli gıda sağlamak değil, Gazze’nin zamanla kendi gıdasını üretebilmesini sağlamak. Fırınlar ve kendi gıdasını üretebileceği tesisler kurarak kendi kendine yeterli duruma gelmesi amaçlanıyor. Hepimizin paylaştığı hedef bu.”
Barınma ve kış yaklaşırken ısınma ihtiyacına da dikkati çeken Rubio, bu konuların Barış Kurulu programı ve ateşkesin oluşturulma biçiminin parçası olduğunu ifade etti.
Rubio, “Bunların hepsi Barış Kurulu programının parçasıydı. Ateşkesin oluşturulma biçiminin de bir parçasıydı. Çeşitli nedenlerle bazı konularda takvimin gerisinde kalındı. Ancak bu açığın kapatılmasını bekliyoruz. Çok sayıda iyi çalışma yapıldı. Dolayısıyla bunları bir araya getirebileceğimiz konusunda iyimseriz” dedi.
“İsrail artık silah satın alabilecek kadar müreffeh ve zengin”
ABD’nin İsrail’e yönelik askerî yardımlarının geleceğine ilişkin soruyu da yanıtlayan Rubio, İsrail’in artık yabancı askerî finansman desteğinden çıkıp silahlarını kendi imkânlarıyla satın alan bir ülkeye dönüşmesini istediğini söyledi.
Rubio, “Başbakan Netanyahu, İsrail’in artık yabancı askeri finansmandan yararlanan bir ülke olmaktan çıkıp silahları satın alan bir ülkeye dönüşmesini istediğini zaten açıkladı. Politikamız, Başkan Trump’ın söylediği gibi, finansman bölümünün mümkün olan en kısa sürede sona ermesi. İsrail, artık silah satın alabilecek kadar müreffeh ve zengin. Artık finansman sağlamamız gerekmiyor ancak bizden silah satın alabilirler.. Bu, İsraillilerin de bizzat önerdiği bir şey” ifadelerini kullandı.
Finansmanın sona erdirilmesine ilişkin takvimin müzakere edileceğini belirten Rubio, “Takvimi müzakere edeceğiz. Başkan bunun mümkün olan en kısa sürede gerçekleşmesini istiyor. En kısa sürede yapılmasının mantıklı olduğunu düşünüyor” dedi.
BM Genel Sekreterliği için iki veya üç adaydan söz etti
Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreterliği yarışında desteklediği bir aday olup olmadığı sorulan Rubio, ABD’nin tercih ettiği ismi açıklaması halinde o kişinin kaybetmesini garanti etmiş olacağını söyledi.
Rubio, “ABD’nin kimi istediğini söylesem o kişinin kaybetmesini garantilemiş olurum. Gerçekten iyi birkaç aday var. Beğendiğimiz iki veya üç kişi bulunuyor. Süreç kendi içinde ilerleyecek” yanıtını verdi.
ABD’nin en fazla önem verdiği konunun, seçilecek ismin BM reformuna bağlı olması olduğunu da sözlerine ekledi.
İsrail’in Lübnan’dan çekilmesi için denetim mekanizması gündemde
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ile İsrail’in Lübnan’dan çekilme sürecini görüştüklerini belirten Rubio, İsrail’in çekildiği pilot bölgelerdeki uygulamayı izleyecek bir mekanizma üzerinde çalıştıklarını söyledi.
Rubio, “Üzerinde çalıştığımız konulardan biri, İsrail’in çekildiği pilot bölgelerdeki uygulamayı izleyecek bir mekanizma bulmak. Bunun askeri bir misyon olması gerekmiyor. Sivil bir misyon da olabilir. Bazı fikirlerimiz var” dedi.
İsrail’in bazı pilot bölgelerden çekildiğini belirten Rubio, bu bölgelerin Lübnan Silahlı Kuvvetleri tarafından devralınması ve Hizbullah’ın söz konusu alanları ele geçirerek saldırı amacıyla kullanmaması gerektiğini ifade etti.
Anlaşma kapsamındaki yükümlülüklerin yerine getirilip getirilmediğinin denetlenmesi gerektiğini vurgulayan Rubio, “Anlaşmalar kapsamındaki yükümlülüklere her iki tarafın da uyduğunu doğrulayacak, herkesin ve iki tarafın da güven duyduğu bir denetim sistemine ihtiyacımız var. Bunun nasıl olabileceğine ilişkin bazı fikirleri görüştük” diye konuştu.
Rubio, “Bazı fikirlerimiz var ve Fransa’nın bu konuda yardımcı olabileceğini düşünüyorum” ifadelerini kullandı.
