Suriye Devlet Başkanı Ahmed eş-Şara, New York'ta düzenlenen Atlantic Council panelinde ülkesinin iç ve dış politikasına ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Golan Tepeleri, İsrail ile yürütülen müzakereler, Türkiye'nin Suriye'deki askeri varlığı, yeni anayasa ve geçiş sürecine ilişkin açıklamalar yapan eş-Şara, ABD Başkanı Donald Trump ile Golan Tepeleri konusunda yaptığı görüşmeyi de anlattı.
Birleşmiş Milletler (BM) 81'inci Genel Kurulu marjında Atlantic Council tarafından New York'ta düzenlenen panelde konuşan eş-Şara'nın oturumunu, ABD'li eski diplomat Brett McGurk yönetti.
Eş-Şara'dan Golan Tepeleri açıklaması
İsrail ile ABD arabuluculuğunda yürütülen müzakerelere ve Trump ile gerçekleştirdiği görüşmeye değinen eş-Şara, Golan Tepeleri'nin Suriye toprağı olduğunu savundu. Eş-Şara, Trump ile yaptığı görüşmede Golan Tepeleri konusunda kendisine şakayla karışık şu ifadeleri kullandığını söyledi:
"Golan Tepeleri BM kararlarına göre Suriye toprağıdır ve devredilemez. Trump ile görüşmemizde kendisine şakayla karışık 'Neden Golan'ı veriyorsun ki? New Jersey senin mülkiyetinde, orada sana oy vermeyen çok sayıda Demokrat da var, istersen orayı İsrail'e ver. Ama Golan senin değil ki başkasına bağışlayabilesin' dedim"
Suriye ile İsrail arasında ABD arabuluculuğunda yürütülen doğrudan temaslara da değinen eş-Şara, bazı müzakere turlarında anlaşmaya yüzde 90 oranında yaklaşıldığını ancak İsrail tarafının daha sonra geri adım attığını belirtti. Eş-Şara, öncelikli olarak 8 Aralık 2024 sonrasında işgal edilen bölgelerden çekilme ve güvenlik düzenlemelerinin ele alınması gerektiğini vurguladı.
Türkiye'nin Suriye'deki askeri varlığı
Suriye'deki yabancı askeri varlığına ilişkin soruları da yanıtlayan eş-Şara, Türkiye'nin askeri varlığına ilişkin görüşmeler yürütüldüğünü söyledi.
Eş-Şara, konuya ilişkin şu ifadeleri kullandı:
"Türk kuvvetleri sınır güvenliğini sağlamak ve bölgede şiddetli çatışmaların yaşandığı olağanüstü şartlarda Suriye'ye girdi. Kuzeybatıdaki Türk askeri varlığı ve üslerinde azalma yaşandı. Şu anda Ankara ile bu varlığın hukuki tanımlamasını (statüsünü) netleştirmek üzere görüşmeler yürütüyoruz. Ülkemizdeki her türlü yabancı askeri varlık meclis onayına tabi olmalı ve devletimizin egemenliğini koruyacak hukuki bir çerçeveye oturtulmalıdır"
Rusya'nın Suriye'deki askeri noktalarına da değinen eş-Şara, Rus askeri noktalarının 170'ten 2'ye düşürüldüğünü ve kalan noktaların eğitim merkezine dönüştürülmesi için müzakerelerin son aşamada olduğunu belirtti. ABD askerlerinin çekilme sürecini ise "en başarılı ve düzenli tahliye" olarak nitelendirdi.
Eş-Şara gelecekte aday olabileceğini söyledi
Geçiş döneminin 5 yıl olarak belirlendiğini ve bu süreçte yeni anayasa çalışmalarının tamamlanacağını belirten eş-Şara, cumhurbaşkanlığı yetkilerinin kalıcı bir yönetim modeline dönüşmemesi gerektiğini ifade etti. Eş-Şara, gelecekteki cumhurbaşkanlığı seçimlerinde aday olup olmayacağına ilişkin şu açıklamayı yaptı:
“Şartlar gerektirirse ve halkımızın güvenliği için gerekirse gelecekteki cumhurbaşkanlığı seçimlerinde aday olmaktan çekinmem, adaylar arasında yer alırım”
Irak ve Lübnan ile ilişkiler
Bölgesel ilişkilere de değinen eş-Şara, Irak ile petrol boru hattının yeniden faaliyete geçirilmesi ve liman bağlantılarının geliştirilmesi için stratejik projeler yürütüldüğünü söyledi.
Lübnan'da ise devlet otoritesinin güçlendirilmesini ve silahların devlet kontrolüne alınmasını desteklediklerini belirten eş-Şara, ABD'li gazeteci Austin Tice dahil olmak üzere kayıp kişilerin akıbetinin ortaya çıkarılması için uluslararası uzmanlarla birlikte oluşturulan ulusal heyetin çalışmalarını sürdürdüğünü aktardı.
