Suriye’de yenilenen eğitim müfredatıyla tarih kitaplarında Osmanlı Devleti’ne yönelik anlatımda önemli değişiklikler yapıldı. Önceki kitaplarda kullanılan “Osmanlı işgali” ve “Türklerin zulmü” gibi ifadeler yeni metinlerden çıkarıldı.
Şerif Hüseyin’in 1916 yılında Osmanlı Devleti’ne karşı başlattığı hareket de farklı bir şekilde ele alındı. Eski müfredatta “Büyük Arap Devrimi” olarak adlandırılan olay, yeni kitaplarda “Hüseyin bin Ali’nin İsyan Hareketi” şeklinde tanımlandı.
İsyanın amacı anlatılırken kullanılan “Arap topraklarını Osmanlı işgalinden kurtarmak” ifadesi, “Arap topraklarını Osmanlı Devleti’nden ayırmak” olarak değiştirildi. İngiliz-Fransız bildirgesinde geçen “Halkları Türklerin zulmünden kurtarmak” ifadesinin yerine ise “Osmanlıları bölgeden çıkarmak” ifadesi kullanıldı.
Cemal Paşa ve Arap İsyanı Anlatımında Değişiklik
Yeni ders kitaplarında, Cemal Paşa için önceki müfredatta kullanılan “Arapların Kasabı” nitelemesine yer verilmedi. Bunun yerine Cemal Paşa döneminde idam edilen kişilerin İngiltere ve Fransa ile iş birliği yapmakla suçlandığı bilgisi aktarıldı.
Müfredatta ayrıca İngiltere’nin Şerif Hüseyin ile Osmanlı Devleti’ne karşı iş birliği yaptığı, aynı dönemde Fransa ile Osmanlı topraklarının paylaşılması konusunda planlar yürüttüğü anlatılıyor. Şerif Hüseyin’e verilen bağımsızlık vaatlerinin yerine getirilmediği bilgisi de yeni kitaplarda yer alıyor.
Arap Milliyetçiliği Yerine İslam Medeniyeti Vurgusu
Müfredattaki değişiklikler yalnızca tarih anlatımıyla sınırlı kalmadı. Öğrencilere kazandırılması hedeflenen değerler ve kimlik kavramları da yeniden düzenlendi.
Baas dönemi kitaplarında bulunan “vatana hizmet etmek” ifadesi, yeni müfredatta “dine ve ümmete hizmet etmek” şeklinde değiştirildi. “Arap milliyetçiliği ve Araplıkla gurur duyma” ifadesinin yerine ise “İslam medeniyetiyle gurur duyma” kavramı getirildi.
Benzer şekilde, çocukların “kanuna saygılı” bireyler olarak yetiştirilmesi hedefi, “İslam şeriatına saygılı bireyler” ifadesiyle yeniden tanımlandı. Dört Halife dönemini anlatan bölümlerde de daha önce kullanılan “demokrasi” kavramının yerini “şura” aldı.
Suriye Haritası ve Bölgesel Anlatım da Değişti
Eski ders kitaplarında “gasp edilen topraklar” başlığı altında İskenderun, Filistin ve Ahvaz’a yer veriliyordu. Yeni müfredatta İskenderun ve Ahvaz listeden çıkarılırken yalnızca Filistin bırakıldı. Ayrıca önceki rejim dönemindeki Suriye haritasında bulunan İskenderun, yeni kitaplarda yer almadı.
“İşgal altındaki Filistin ve Golan” ifadesi de “Müslümanların işgal altındaki toprakları” şeklinde değiştirildi. “Filistin direnişine destek” ifadesinin yerine ise “İslam topraklarındaki cihat savaşçılarına destek” ifadesi kullanıldı.
Yeni Müfredatta İslam Tarihinden İsimler Öne Çıktı
Yenilenen ders kitaplarında önceki müfredatta bulunmayan İzzeddin el-Kassam’ın mücadelesine de yer verildi. Yerel Baas dönemi figürlerinin yerine Ömer el-Muhtar ve Nureddin Zengi gibi İslam tarihinde öne çıkan isimler eklendi.
Öte yandan, eski ders kitaplarında Suriye’nin eski cumhurbaşkanlarından Şükrü el-Kuvvetli ile Mısır’ın eski lideri Cemal Abdünnasır’ın birlikte yer aldığı fotoğrafın da yeni müfredatta çıkarıldığı görüldü.
