ABD Merkez Bankası (Fed) Yönetim Kurulu Üyesi Christopher Waller, ekonomik verilerin beklentiler doğrultusunda gelmeye devam etmesi halinde enflasyonun yüzde 2 hedefine daha hızlı dönmesi için ilave faiz artışlarının gündeme gelebileceğini söyledi. Waller, faiz artışlarının art arda toplantılarda yapılmasının şart olmadığını, ancak makul bir süre içinde gerçekleştirilmesi gerektiğini belirtti.
Waller’dan ilave faiz artışı mesajı
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından İstanbul Finans Merkezi’nde düzenlenen forumda konuşan Waller, Fed’in eylülde politika faizini 25 baz puan artırarak yüzde 3,75-4 aralığına çıkardığını hatırlattı.
Waller, ekonomik verilerin beklendiği gibi gelmeye devam etmesi halinde enflasyonun yüzde 2 hedefine daha hızlı dönmesini desteklemek amacıyla ilave faiz artışlarının yapılmasını beklediğini söyledi.
Waller, “Ekonomik veriler beklendiği gibi gelmeye devam ederse enflasyonun yüzde 2 hedefimize daha hızlı dönmesini desteklemek için ilave faiz artışları bekliyorum.” ifadelerini kullandı.
“Faiz artışlarının art arda yapılması gerekmiyor”
Faiz artışlarının zamanlamasında esneklik bulunduğunu belirten Waller, kararların ekonomik verilere bağlı olarak şekilleneceğini ifade etti.
Waller, “Faiz artışlarının art arda toplantılarda yapılması gerekmiyor ancak makul bir süre içinde gerçekleştirilmesi gerekiyor.” diye konuştu.
Enflasyon yüzde 2 hedefinin üzerinde
İş gücü piyasasının bu yılın ilk yarısında istikrar kazandığını belirten Waller, enflasyondaki düşüş sürecinin ise enerji fiyatlarındaki yükseliş nedeniyle kısmen durduğunu söyledi.
Orta Doğu’daki çatışmaların enerji fiyatlarını yükselttiğine işaret eden Waller, petrol fiyatlarının düşük stoklar ve hasar gören altyapı nedeniyle 2027 boyunca yüksek kalabileceğine yönelik uyarılar bulunduğunu aktardı.
Waller, yıllık çekirdek enflasyonun 2024 ilkbaharından bu yana yaklaşık yüzde 2,5-3 aralığında seyrettiğini ve bunun Fed’in yüzde 2 hedefinin üzerinde olduğunu belirtti.
“Yeni veriler, iş gücü piyasasının istikrarlı olduğu ve enflasyonun çok yüksek kaldığı yönündeki görüşümü pekiştiriyor.” diyen Waller, enflasyondaki son hızlanmanın beklentiler üzerindeki etkisine ilişkin endişelerini de dile getirdi.
Ticaret anlaşmazlıkları ve enerji fiyatları takip ediliyor
Waller, devam eden ticaret anlaşmazlıklarının yeni gümrük tarifeleri yoluyla enflasyon üzerinde ilave baskı oluşturabileceğini söyledi.
Yapay zeka alanındaki altyapı yatırımlarının da yüksek teknoloji içeren tüketici ürünlerinin fiyatlarını önemli ölçüde artırdığına dikkati çeken Waller, ekonomik görünüm üzerindeki farklı risklerin takip edildiğini belirtti.
Waller, eylül ayındaki faiz artışı kararının yalnızca ağustos ayı tüketici enflasyonu verisine dayanmadığını, güçlenen iş gücü piyasası ve kalıcı enflasyon baskılarına ilişkin aylardır biriken kanıtların da kararda etkili olduğunu ifade etti.
Tahvil faizlerindeki yükselişin birden fazla nedeni var
Konuşmasının ardından soruları yanıtlayan Waller, tahvil faizlerindeki yükselişin tek bir nedene bağlanamayacağını söyledi.
Güçlü büyüme ve verimlilik beklentilerinin reel faizleri yükseltebileceğini belirten Waller, enflasyon beklentileri ile Fed’in gelecek toplantılarda faiz artıracağı beklentisinin de uzun vadeli faizleri etkileyebileceğini kaydetti.
Waller ayrıca yapay zeka şirketlerinin büyük yatırımlarını finanse etmek amacıyla gelecek yıllarda trilyonlarca dolar borçlanabileceğini, bunun da ABD hükümetinin borçlanma maliyetlerini artırabileceğini ifade etti.
Waller’dan yapay zeka değerlendirmesi
Yapay zekayı gelecek yıllarda verimliliği artıracak devrim niteliğinde bir teknoloji olarak değerlendiren Waller, teknolojinin işlerin yapılma biçimini, hızını ve üretim miktarını değiştireceğini söyledi.
Yapay zekanın verimlilik artışına ilişkin örnekler görülmesine rağmen bunun toplam ekonomik verilere henüz belirgin şekilde yansımadığını belirten Waller, teknolojik dönüşümle birlikte bazı işlerin ortadan kalkacağını ve yeni işlerin oluşacağını ifade etti.
Waller, yapay zeka alanındaki dönüşümde en önemli endişe unsurunun değişimin hızı olduğunu vurguladı.
