Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, çalışan annelerin iş hayatına katılımını desteklemek ve iş yerlerinde sağlık ve güvenlik koşullarını iyileştirmek amacıyla yeni bir yönetmelik taslağı hazırladı. Taslak düzenlemeyle kadın çalışan sayısına göre emzirme odası ve kreş açma yükümlülükleri yeniden şekillendirilecek. Gebe ve emziren çalışanların çalışma koşullarına yönelik yeni koruyucu önlemler de getirilecek.
100 kadın çalışanı bulunan iş yerlerine emzirme odası zorunluluğu
Taslağa göre, yaş ve medeni durum ayrımı yapılmaksızın 100 ve daha fazla kadın çalışanı bulunan iş yerlerinde emzirme odası kurulması zorunlu olacak. Bu düzenlemeyle annelerin iş yerinde bebeklerini emzirebilmeleri için uygun koşulların sağlanması hedefleniyor.
Emzirme odalarının kullanım alanı da genişletilecek. Yeni model kapsamında bu odalarda yalnızca emzirme değil, anne sütü sağımı ve sağılan sütün hijyenik koşullarda muhafaza edilmesi için gerekli donanım da bulunacak.
150 kadın çalışanı olan iş yerlerine kreş yükümlülüğü
Düzenleme taslağında, çocuk bakımına yönelik yükümlülükler de yeniden ele alınıyor. Buna göre, 150 ve daha fazla kadın çalışanı bulunan iş yerlerinde işverenler, çalışanların 0-6 yaş grubundaki çocukları için kreş, gündüz bakımevi veya okul öncesi eğitim kurumu açmakla yükümlü olacak.
Çalışan sayısı hesaplanırken annesi hayatını kaybetmiş veya velayeti babasında bulunan çocukların babaları da kapsama dahil edilecek. Böylece çocuk bakımına ilişkin yükümlülüklerin belirlenmesinde mevcut kapsamın genişletilmesi öngörülüyor.
Gebe ve emziren çalışanlara riskli iş kısıtlaması
Taslakta, gebe ve emziren çalışanların sağlıklarını korumaya yönelik önemli düzenlemeler de yer alıyor. İş yerinde sağlık ve güvenlik açısından risk tespit edilmesi durumunda çalışanların çalışma koşulları değiştirilecek veya gerekli görülmesi halinde başka bir işe aktarılmaları sağlanacak. Bu değişiklik nedeniyle çalışanların ücretlerinde herhangi bir kesinti yapılmayacak.
Gebe çalışanların ani darbe, sarsıntı ve uzun süreli titreşime maruz kalabilecekleri iş makinelerinde çalıştırılmaması öngörülüyor. Ayrıca 80 desibeli aşan gürültülü ortamlarda görev yapmalarına izin verilmeyecek.
Gebe ve emziren çalışanlar, yer altı maden işleri, iyonize radyasyon bulunan alanlar ve kurşun türevleri gibi tehlikeli kimyasallara maruz kalabilecekleri işlerde de çalıştırılamayacak.
İşverenlere yeni çalışma koşulları yükümlülüğü
Yönetmelik taslağı kapsamında işverenlerin, gebe ve emziren çalışanlar için daha güvenli bir çalışma ortamı oluşturması gerekecek. Bu doğrultuda çalışanlara oturarak çalışma imkanı sağlanması, yüksekten düşme riskine karşı gerekli önlemlerin alınması ve beslenme molalarının düzenlenmesi öngörülüyor. Çalışanların temiz içme suyuna erişiminin sağlanması da işverenlerin sorumlulukları arasında yer alacak.
Yeni düzenleme ne zaman yürürlüğe girecek?
Taslakta, hükümlerin yürürlük tarihleri için iki ayrı dönem belirlendi. Kreş ve gündüz bakımevlerinin yetkilendirilmesine ilişkin hükümlerin 31 Aralık 2027 tarihinde yürürlüğe girmesi planlanıyor. Diğer sağlık ve çalışma koşullarına ilişkin hükümlerin ise yönetmeliğin Resmî Gazete'de yayımlandığı tarihte yürürlüğe girmesi öngörülüyor.
