Akademisyen kimliğiyle de tanınan Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) Genel Başkan Yardımcısı Prof. Dr. İlyas Topsakal, A. Wess Mitchell’in "Trump’ın Dış Politikasının Arkasındaki Büyük Strateji" başlıklı çalışmasındaki temel sütunları sosyal medya hesabında paylaştı.
MHP'li Topsakal'ın sosyal medya paylaşımı:
1- Değerli öğrencim Alperen Kürşad Zengin tarafından notlandırılan : A. Wess Mitchell’in “The Grand Strategy Behind Trump’s Foreign Policy” başlıklı makalesi, Trump’ın dış politikasına yöneltilen iki temel eleştiriyi tersine çeviriyor: “büyük strateji yok” ve “ABD rekabetten çekiliyor.” Mitchell’e göre bu okuma eksik. Ortada dağınık bir dış politika değil, tarihsel olarak iyi bilinen bir büyük strateji mantığı var: konsolidasyon. Yani kısa vadede bazı gerilimleri düşürerek, uzun vadede ABD’nin askerî, ekonomikve teknolojik gücünü yeniden inşa etmeye odaklanan bir yaklaşım.
2- Bu stratejinin çıkış noktası oldukça somut: ABD bugün aynı anda Çin, Rusya ve diğer rakipleriyle tam ölçekli rekabet yürütecek kapasiteye sahip değil. Üstelik Çin karşısında ekonomik ve teknolojik üstünlüğü de aşınıyor. Büyük stratejinin özü tam olarak burada ortaya çıkıyor: amaçlar ile araçlar arasındaki açığı yönetmek. UGS, bu açığı inkâr etmek yerine açıkça kabul ediyor ve “zaman kazanma” üzerine kurulu bir çerçeve öneriyor. Bu yönüyle belge, ideolojik değil yapısal bir teşhis içeriyor.
3- Bu yaklaşım beş ana sütun üzerine kuruludur: 1-ABD’nin Batı Yarımküresi’ne daha fazla odaklanması, 2-Asya’da güç dengesinin korunması, 3-Avrupa güvenliğinin Avrupalılara devredilmesi, 4-Orta Doğu’da bölgesel koalisyonların öne çıkarılması ve 5-sanayi-enerji-teknoloji kapasitesinin hızlandırılması. Bu başlıkların her biri ayrı ayrı tartışmalı olabilir; ancak birlikte okunduğunda tek bir mantığa bağlanıyorlar: ABD öncekendi gücünü toparlamalı, sonra küresel rekabeti sürdürülebilir kılmalı.
4- Çin’le ekonomik yumuşama arayışı bu yüzden bir geri çekilme değil, stratejik bir mola olarak yorumlanıyor. Mitchell’in tarihsel karşılaştırmaları önemli: Büyük güçler çoğu zaman rakipleriyle geçici uzlaşmalar yürütürken aynı anda savaşa hazırlanmışlardır. Bugün ABD’nin asıl ihtiyacı olan şey, savunma sanayisini, tedarik zincirlerini ve teknolojik üstünlüğünü yeniden kuracak zamanı kazanmaktır.
5- Elbette bu strateji risksiz değil. Rakiplerin tepkisi ve müttefiklerin uyumu belirleyici olacak. Konsolidasyon zaman satın alır ama aynı zamanda belirsizlik üretir. Yine de Mitchell’in temel iddiası net: Yeni NSS, ABD’nin Soğuk Savaş sonrası dönemde benimsediği yayılmacı ve dönüştürücü dış politikadan geri dönüş anlamına geliyor. Ama bu bir izolasyonculuk değil; daha mütevazı, daha seçici ve daha sürdürülebilir bir büyük strateji arayışı. Trump dönemi çoğu zaman kaos olarak okunuyor, ancak bu makale onun arkasında tutarlı bir stratejik mantık olduğunu hatırlatıyor.
