Türkgün | Gündem | Müsilaj nedir, neden oluşur? Gemlik Körfezi'nde müsilaj nerede görüntülendi?

Müsilaj nedir, neden oluşur? Gemlik Körfezi'nde müsilaj nerede görüntülendi?

Müsilaj nedir, neden oluşur ve deniz canlılarına zarar verir mi? Gemlik Körfezi'nde 30 metre derinliğe kadar görüntülenen müsilaj hakkında merak edilenler.

Müsilaj nedir, neden oluşur ve deniz canlılarına zarar verir mi? Gemlik Körfezi'nde 30 metre derinliğe kadar görüntülenen müsilaj hakkında merak edilenler.

Haberlerimizi Google'da Takip Edin
Son dakika gelişmelerinden anında haberdar olun.
Google'da tercih edilen
kaynak olarak ekleyin
MUHABİR: Eylül Şahin

Marmara Denizi'nde yeniden gündeme gelen müsilaj, bu kez Bursa'daki Gemlik Körfezi'nde görüntülendi. Narlı ile Kapaklı arasında dalış yapan ekipler, deniz salyasının 5 metreden başlayarak 30 metre derinliğe kadar uzandığını kaydetti. Özellikle 10 metreden sonra yoğunlaştığı belirtilen müsilaj, balıkçıları da olumsuz etkiliyor. Peki, müsilaj nedir, neden oluşur ve deniz canlılarına nasıl zarar verir?

Müsilaj nedir?

Müsilaj, halk arasında deniz salyası olarak bilinen, denizdeki mikroskobik alglerin (fitoplanktonların) aşırı çoğalmasıyla ortaya çıkan yapışkan ve jel kıvamındaki organik bir oluşumdur.

Deniz suyunda bulut, ağ veya yoğun bir tabaka görünümünde ortaya çıkabilen müsilaj, yalnızca deniz yüzeyinde oluşmuyor. Su altında farklı derinliklerde de birikerek deniz ekosistemini etkileyebiliyor. Özellikle Marmara Denizi gibi su dolaşımının sınırlı olduğu alanlarda oluşumu ve yayılması daha dikkat çekici hale geliyor.

Müsilaj neden oluşur?

Müsilajın ortaya çıkmasında birden fazla çevresel etken rol oynuyor. Deniz yüzeyindeki sıcaklığın mevsim normallerinin üzerinde seyretmesi, suyun uzun süre durgun kalması ve denize ulaşan kirlilik yükünün artması oluşumu kolaylaştıran başlıca faktörler arasında bulunuyor.

Evsel ve sanayi kaynaklı atık sularla denize taşınan azot ve fosfor gibi besin maddeleri, fitoplanktonların aşırı çoğalmasına zemin hazırlayabiliyor. Bu koşullara yüksek sıcaklık ve yetersiz su hareketi de eklendiğinde müsilaj oluşumu hızlanabiliyor.

Deniz bilimci Prof. Dr. Mustafa Sarı'nın değerlendirmelerine göre müsilaj oluşumu sonbahar döneminde, çoğunlukla 8 ila 18 metre derinliklerde başlayabiliyor. Daha sonra yüzeye doğru ilerleyebilen oluşumun önemli bir bölümü ise su altında kütleler halinde kalıyor veya dibe çöküyor.

Gemlik Körfezi'nde müsilaj nerede görüntülendi?

Bursa'nın Gemlik ilçesinde Narlı ile Kapaklı arasındaki bölgede dalış yapan Mavi Keyif Dalış Merkezi eğitmeni Hikmet Orakçı ve ekibi, müsilajı su altında görüntüledi.

16 Kasım 2026 tarihli bilgilere göre deniz salyası yaklaşık 5 metre derinlikten itibaren görülürken, 30 metreye kadar uzanan tabakalar oluşturdu. Özellikle 10 metreden sonra yoğunluğun arttığı belirtildi.

Müsilajın etkileri balıkçılık faaliyetlerinde de hissediliyor. Gemlik Su Ürünleri Kooperatifi Başkanı Hüseyin Dalarel, ağların yapışkan bir tabakayla kaplandığını ve balıkçılık faaliyetlerinin zorlaştığını ifade etti. Müsilajın balıkçı ağlarının yanı sıra tekne motorlarının soğutma sistemleri ve ağ çekme makaralarında da sorunlara yol açabildiği bildirildi.

Müsilaj deniz canlılarına zararlı mı?

Müsilaj, deniz ekosistemi üzerinde ciddi olumsuz etkiler oluşturabiliyor. Su yüzeyinde ve su altında biriken yoğun tabakalar, güneş ışığının denizin alt katmanlarına ulaşmasını zorlaştırıyor. Bu durum fotosentezi olumsuz etkileyerek deniz canlılarının yaşam koşullarını değiştirebiliyor.

Özellikle sünger, mercan ve pina gibi deniz canlılarının üzerini kaplayan müsilaj, beslenme ve solunum faaliyetlerini engelleyebiliyor. Balık yumurtalarının çevresini sarması da üreme süreçleri açısından risk oluşturabiliyor.

Müsilajın dibe çöken parçaları parçalanırken sudaki çözünmüş oksijeni tüketebiliyor. Oksijen seviyesinin düşmesi, deniz tabanında yaşayan canlılar için ciddi bir tehdit oluşturabiliyor.

Müsilajın kendisiyle ilgili toksisite değerlendirmeleri ile deniz ekosistemi üzerindeki etkileri birbirinden ayrı ele alınmalı. Bir oluşumun doğrudan toksik özellik göstermemesi, deniz canlılarına zarar vermediği anlamına gelmiyor.

Marmara Denizi'nde müsilaj daha önce ne zaman görüldü?

Marmara Denizi'nde en dikkat çekici müsilaj olaylarından biri 2021 yılının ilkbahar aylarında yaşandı. Geniş alanlara yayılan deniz salyası, deniz ekosistemi ve balıkçılık faaliyetleri üzerindeki etkileri nedeniyle ülke gündemine taşındı.

10 Haziran 2021 tarihinde Marmara Denizi Koruma Eylem Planı kamuoyuna açıklandı. Plan kapsamında deniz kirliliğinin azaltılması ve Marmara'nın korunmasına yönelik çeşitli çalışmalar gündeme geldi.

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, Ocak 2025'te gerçekleştirdiği denetimlerde Marmara Denizi'nin 5 ila 25 metre derinliklerinde yeniden müsilaj tespit edildiğini duyurdu. Aynı süreçte Marmara Bölgesi'ndeki 7 ilde yaklaşık 700 tesisin denetim kapsamına alındığı açıklandı.

Gemlik Körfezi'nde 2026 yılında yeniden görüntülenen müsilaj, Marmara Denizi'ndeki kirlilik ve ekosistem sorunlarının önemini bir kez daha gündeme getirdi.

Müsilaj nasıl önlenir?

Müsilajla mücadelede deniz kirliliğini azaltmak ve deniz ekosisteminin doğal dengesini korumak büyük önem taşıyor. Bunun için özellikle şu adımlar öne çıkıyor:

Evsel ve sanayi kaynaklı atık suların yeterli arıtmadan geçirilmeden denize bırakılmaması.

Atık su arıtma tesislerinin kapasitesinin ve verimliliğinin artırılması.

Azot ve fosfor gibi besin maddelerinin denize ulaşmasının azaltılması.

Sanayi tesisleri ile kıyı bölgelerindeki atık su deşarjlarının düzenli denetlenmesi.

Deniz suyu sıcaklığı, oksijen seviyesi ve kirlilik göstergelerinin sürekli izlenmesi.

Müsilajın oluşumunda deniz sıcaklığı ve su hareketleri gibi doğal koşullar da etkili olsa da kirlilik yükünün azaltılması, bu olayların şiddetini ve ekosistem üzerindeki etkilerini sınırlamak açısından önemli görülüyor.

Yorumlar
Yorumlar yükleniyor...
Daha fazla yorum yükle...