Türkgün | Gündem | Sosyal medyada yeni dönem: 15 yaş altına yasak, çocuk hesaplarına sıkı kurallar

Sosyal medyada yeni dönem: 15 yaş altına yasak, çocuk hesaplarına sıkı kurallar

Resmî Gazete'de yayımlanan yönetmelikle 15 yaş altına sosyal medya hizmeti sunulamayacak. Yeni yaş doğrulama ve ebeveyn kontrolü kuralları 1 Kasım'da başlayacak.

Resmî Gazete'de yayımlanan yönetmelikle 15 yaş altına sosyal medya hizmeti sunulamayacak. Yeni yaş doğrulama ve ebeveyn kontrolü kuralları 1 Kasım'da başlayacak.

Sosyal ağ sağlayıcılarının çocuklara yönelik hizmetlerini düzenleyen yönetmelik Resmî Gazete'de yayımlandı. Yeni düzenlemeyle 15 yaşını doldurmamış çocuklara sosyal medya hizmeti sunulamayacak. 15-18 yaş grubundaki kullanıcılar için ise gizlilik, mesajlaşma, içerik önerileri ve ebeveyn kontrolü alanlarında yeni kurallar uygulanacak. Yönetmelik, 1 Kasım 2026'da yürürlüğe girecek.

Sosyal medyada çocukların güvenliği için yeni dönem başlıyor! Cumhurbaşkanlığı Siber Güvenlik Başkanlığı tarafından hazırlanan yönetmelikle sosyal ağ platformlarına yaş doğrulama zorunluluğu getirildi. Düzenlemeye göre 15 yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunulamayacak, 15 yaşını doldurmuş çocuklar ise kendilerine özel güvenlik ve gizlilik kuralları uygulanan hesapları kullanacak. Yeni kurallara uymayan platformları ise yaptırım süreci bekleyecek.

Sosyal medyada yaş doğrulama zorunlu olacak

Yönetmeliğe göre sosyal ağ sağlayıcıları, hesap oluşturma aşamasında kullanıcıların yaşını doğrulamak zorunda olacak. Yaş doğrulaması, e-Devlet Kapısı üzerinden oluşturulacak teknik belirteç aracılığıyla gerçekleştirilecek.

Sistemde kullanıcının kimlik bilgileri yerine yalnızca 15 ve 18 yaş eşiklerini karşılayıp karşılamadığına ilişkin bilgi yer alacak. Platformlar, yaş doğrulama belirtecini başka amaçlarla kullanamayacak.

Yaş doğrulamasının ardından 15 yaşını doldurmadığı belirlenen çocukların hesap açma talepleri reddedilecek. Yaş aralığına aykırı kullanım konusunda makul şüphe oluşması halinde ise ilgili hesap askıya alınacak ve yeniden kullanım için yaş doğrulaması istenecek.

ÇOCUK HESAPLARINDA GİZLİLİK KALKANI!

Düzenleme, 15 yaşını doldurmuş çocukların sosyal medya deneyimini de baştan aşağı değiştirecek.

Çocuklara özel hesaplarda yüksek düzeyde gizlilik ayarları varsayılan olarak uygulanacak. Bu hesaplar gizli olacak ve kamuya açık hesap seçeneği sunulamayacak. Çocukların takipçi ve takip ettikleri hesap bilgileri de diğer kullanıcılar tarafından görüntülenemeyecek.

Çocuk hesaplarına yalnızca takip edilen hesaplar mesaj gönderebilecek. Mesajlarda görüldü bilgisine yer verilemeyecek. Ayrıca çocukların profil fotoğrafları, hesapları, paylaşımları ve görsellerinin ekran görüntüsünün alınmasını önlemeye yönelik teknik tedbirler uygulanacak.

Çocuk hesaplarında canlı yayın özelliği de bulunamayacak.

SONSUZ KAYDIRMA VE KİŞİSELLEŞTİRİLMİŞ REKLAMA SINIRLAMA

Yönetmelikle çocukların platformlarda daha uzun süre kalmasına yol açabilecek tasarım ve algoritmalara da sınırlama getiriliyor.

Çocuk hesaplarında görsellerin kaydırma, dokunma veya tıklama hareketleriyle ya da kendiliğinden art arda sunulmasını sağlayan arayüz, tasarım ve işlevlere yer verilemeyecek.

Çocukların davranışlarına göre hesapları özelleştirilemeyecek. Çocuklara ait kişisel veriler profilleme veya kişiselleştirilmiş ticari reklam faaliyetlerinde kullanılamayacak.

Platformlar ayrıca çocukların fiziksel, psikolojik ve duygusal gelişimine zarar verebilecek içeriklere maruz kalmasını azaltan filtreleme ve öneri sistemi ayarlarını uygulamak zorunda olacak.

EBEVEYNLERE KONTROL YETKİSİ

Yeni düzenlemeyle ebeveyn kontrol araçları da zorunlu hale getiriliyor.

Anne, baba ve çocuk üzerinde yasal karar verme yetkisine sahip kişiler; hesap ve özellik ayarlarını kontrol edebilecek, ücretli işlemler için izin veya onay mekanizmalarını kullanabilecek.

Ebeveynler ayrıca çocukların kullanım süresini takip edebilecek, ekran süresini sınırlandırabilecek ve konum paylaşımına ilişkin kontrolleri yönetebilecek.

Bu araçların Türkçe sunulması, kolayca bulunup etkinleştirilebilmesi ve farklı cihazlarla işletim sistemlerinde çalışabilmesi gerekecek. Yönetmelik, ebeveyn denetiminin çocuğun mahremiyetini orantısız biçimde ortadan kaldırmamasını da şart koşuyor.

MEVCUT HESAPLAR İÇİN SON TARİH: 31 MART 2027

Yönetmelik yalnızca yeni açılacak hesapları kapsamıyor. Düzenlemenin yürürlüğe girmesinden önce oluşturulmuş ve yaş doğrulaması yapılmamış hesaplar için de yeni bir süreç işletilecek.

Sosyal ağ sağlayıcıları, mevcut hesaplarda 31 Mart 2027'ye kadar en az bir kez yaş doğrulaması yapmak zorunda olacak.

Doğrulama sonucunda 15 yaşını doldurmadığı belirlenen çocukların mevcut hesapları, kullanıcıya bilgi verilerek kapatılacak. Bu hesaplara ait veriler, itiraz süreci varsa süreç tamamlandıktan sonra; itiraz edilmezse gecikmeksizin silinecek.

15 yaşını doldurduğu belirlenen çocukların hesapları ise çocuklara özel ayrıştırılmış hizmet kurallarına tabi olacak.

PLATFORMLARA YAPTIRIM UYARISI

Yönetmelikte sosyal ağ sağlayıcılarının yükümlülüklerini yerine getirmemesi halinde uygulanacak yaptırımlara ilişkin hükümler de yer aldı.

Yaptırım öncesinde platforma aykırılık bildirilecek ve ihlalin niteliğine göre giderilmesi için makul süre tanınacak. Yaptırımın belirlenmesinde ihlalin ağırlığı, süresi, etkilenen çocuk sayısı ve platformun uyum çabası dikkate alınacak.

Yaş doğrulaması, hesabın askıya alınması veya kapatılması ve çocuklara özel hizmet kapsamında alınan tedbirlere karşı itiraz mekanizması da kurulacak. Başvurular Türkçe, ücretsiz ve erişilebilir olacak; itirazlar yalnızca otomatik sistemlerle değerlendirilemeyecek, insan incelemesine tabi tutulacak.

Yönetmelik, 1 Kasım 2026 tarihinde yürürlüğe girecek.

Yorumlar
Yorumlar yükleniyor...
Daha fazla yorum yükle...