Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), hane halkları tarafından en fazla israf edilen gıda gruplarına ilişkin verileri açıkladı. Verilere göre tüketicilerin büyük bölümü gıda israfına karşı hassasiyet gösterse de bazı ürün gruplarında kayıplar dikkat çekti.
Taze meyve-sebze ve ekmek ilk sırada
AA muhabirinin derlediği verilere göre, geçen yıl en fazla israf edilen gıda grubu yüzde 39,7 ile "taze meyve ve sebze" oldu. Bu grubu yüzde 32,5 ile "ekmek" takip etti.
Diğer gıda gruplarında ise israf oranı; yüzde 15,1 ile süt ve süt ürünleri, yüzde 5,9 ile kuru bakliyat olarak kayıtlara geçti. Makarna ile et ve et ürünlerinde ise israf oranı yüzde 2,7’de kaldı.
İsrafın ana nedeni: Bozulma
Gıdaların çöpe atılma nedenleri incelendiğinde “bozulma” yüzde 74,4 ile açık ara ilk sırada yer aldı. Tüketicilerin yüzde 12,1’i “son kullanma tarihinin geçmesi”, yüzde 6,3’ü ise “fazla satın alma veya pişirme” nedeniyle gıda israfı yaptığını beyan etti.
Hanelerin büyük çoğunluğu gıda atmadığını söylüyor
Verilere göre hane halkının yüzde 84’ü gıda ürünlerini “hiçbir zaman” çöpe atmadığını belirtirken, yüzde 12,7’si “nadiren”, yüzde 0,3’ü ise “sıklıkla” gıda attığını ifade etti.
Alışverişte liste alışkanlığı öne çıkıyor
2025 yılında tüketicilerin yüzde 54,4’ü alışverişe liste yaparak çıktığını belirtti. Fiyat takibi yaparak alışveriş yapanların oranı yüzde 14,9 olurken, plansız alışveriş yapanların oranı yüzde 14,4 olarak kaydedildi.
Gelir gruplarına bakıldığında en düşük gelir grubunda liste yapma oranı yüzde 57,3 olurken, en yüksek gelir grubunda bu oran yüzde 49,9 seviyesinde gerçekleşti.
Fazla gıdalar hayvanlara veriliyor
Gıda israfını azaltmaya yönelik yöntemler arasında tüketilemeyen gıdaların hayvanlara verilmesi öne çıktı. Bu oran 2025 yılında yüzde 28,7’ye yükseldi.
Gelir düzeyine göre en düşük gelir grubunda bu oran yüzde 35,9 olurken, en yüksek gelir grubunda yüzde 27,8 olarak belirlendi.
Öte yandan tüketicilerin yüzde 83,6’sı gıda israfını önlemek için bireysel olarak çaba gösterdiğini ifade etti.
