Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı ile Sudan Tarım ve Sulama Bakanı İsmet Guraşi, Devlet Su İşleri (DSİ) Genel Müdürlüğünde 16. Dönem Türkiye-Sudan Karma Ekonomik Komisyonu (KEK) Toplantı Tutanağı İmza Töreni'ne katıldı.
Türkiye ile Sudan arasındaki ilişkilerin, sadece ortak bir coğrafyaya değil, sarsılmaz tarihi bağlara ve derin gönül birliğine dayandığının altını çizen Yumaklı, 8 yıl aradan sonra bu toplantıyı gerçekleştirmenin son derece kıymetli olduğunu anlattı.
Bakan Yumaklı, KEK'in ticaret, yatırım, tarım, enerji, sağlık ve eğitim gibi stratejik alanlarda, temel icra platformu olduğuna işaret ederek, "İnanıyorum ki bu toplantıda aldığımız kararlar, önümüzdeki dönemdeki ilişkilerimize yeni bir ivme kazandıracak, halklarımız arasındaki kardeşlik bağlarını güçlendirecektir." ifadelerini kullandı.
Türkiye ile Sudan arasındaki ticari ilişkilerin, son yirmi yılda önemli bir gelişim kaydettiğini memnuniyetle gördüklerini dile getiren Yumaklı, "2003 yılında 71 milyon dolar seviyesinde olan ikili ticaret hacmimiz, 2022 yılında tüm zamanların en yüksek seviyesine ulaşarak 680 milyon dolar olarak gerçekleşmiştir. Bununla birlikte, Sudan’da devam eden mevcut koşulların etkisiyle, ticaret hacmimiz 2025 yılı itibarıyla 390 milyon dolar olarak gerçekleşmiştir." diye konuştu.
Yumaklı, Sudan’da kalıcı istikrarın sağlanması ve ekonomik normalleşme sürecinin hız kazanmasıyla ticaretin yeniden artış eğilimine gireceğine inandıklarını söyledi.
İkili ticaret hacminin, orta vadede 2 milyar dolar seviyesine çıkarılması hedefinin ulaşılabilir olduğuna işaret eden Yumaklı, "Bu çerçevede, Türkiye ile Sudan arasında imzalanmış olan Ticaret ve Ekonomik Ortaklık Anlaşması ile Yatırımların Karşılıklı Teşviki ve Korunması Anlaşması'nın yürürlüğe girmesi büyük önem taşımaktadır." dedi.
Yumaklı, Sudan'ın, Türk yatırımcıları ve müteahhitlik firmaları açısından önemli potansiyele sahip olduğuna dikkati çekerek, şöyle devam etti:
"Sudan’daki yatırımlarımızın yaklaşık 300 milyon dolar seviyesine ulaştığını değerlendiriyoruz. Türk müteahhitlik sektörü, bugüne kadar üstlendiği 3 milyar dolar değerindeki 90’ı aşkın projeyle, iki ülke arasındaki ekonomik ortaklığın en somut göstergelerinden biri olmuştur. Önümüzdeki dönemde tarım, enerji, telekomünikasyon, savunma sanayi, gıda güvenliği ve modern sulama teknolojileri gibi stratejik alanlarda geliştirilecek ortak projelerin, iş birliğimize yeni bir boyut kazandıracağına inanıyoruz."
Sudan ile ilişkilerin tarım, sağlık, eğitim ve insani işbirliği gibi alanlarda da ilerletmeye büyük önem verdiklerini vurgulayan Yumaklı, "Tarım, su, hayvancılık ve ormancılık alanlarında işbirliğimizin yasal zeminini oluşturan 5 adet anlaşmamız mevcut. Her iki taraf, sürdürülebilir ekonomik kalkınmanın desteklenmesinde ve ikili ekonomik ilişkilerin güçlendirilmesinde tarım, sulama ve gıda güvenliği alanlarındaki işbirliğinin stratejik öneminin farkında olarak hareket ediyor." ifadelerini kullandı.
Bakan Yumaklı, TİKA ofisinin Port Sudan’da Aralık 2024 itibarıyla faaliyetlerine yeniden başladığını anımsatarak, "Yürüttüğümüz cami ve kültür varlığı restorasyonunun yanı sıra Kalakla Türk Hastanesinin tadilatını da tamamladık. Önümüzdeki dönemde de şartlar elverdiği ölçüde, Sudan halkının yanında olmaya, yaraları beraber sarmaya gayret edeceğiz." dedi.
Sudanlı Bakan Guraşi de konuşmasında Türkiye ile Sudan arasındaki ilişkilerin derinliğini ve işbirliğini vurguladı.
Her iki ülke arasında ekonomik ve siyasi alanda ortaklıkların geliştirilmesi için önemli fırsatlar sunulduğuna işaret eden Guraşi, Türkiye'nin destekleyici tutumunu takdir ederek, tarım, enerji, madencilik ve altyapı gibi alanlarda işbirliğinin genişlemesi gerektiğinin altını çizdi.
Guraşi, toplantının iki ülkenin stratejik işbirliğini güçlendirme ve ortak çıkarlar doğrultusunda daha fazla koordinasyon sağlama amacı taşıdığını söyledi.
