K Vitamini nedir?

K Vitamini kanın pıhtılaşmasını ve sağlıklı kemikleri destekleyen önemli bir vitamindir. K-1 ve K-2 olmak üzere iki şekilde oluşur. K-1 Vitamini birincil formdur ve esas olarak yeşil yapraklı sebzelerden gelir. K-2 Vitamini hayvansal proteinlerde ve fermente gıdalarda bulunur. İnsan bağırsağındaki bakteriler ayrıca az miktarda K-2 üretir.

K Vitamini nedir?
25.06.2019 23:02

K Vitamini kanın pıhtılaşmasını ve sağlıklı kemikleri destekleyen önemli bir vitamindir. K-1 ve K-2 olmak üzere iki şekilde oluşur. K-1 Vitamini birincil formdur ve esas olarak yeşil yapraklı sebzelerden gelir. K-2 Vitamini hayvansal proteinlerde ve fermente gıdalarda bulunur. İnsan bağırsağındaki bakteriler ayrıca az miktarda K-2 üretir.

K Vitamini nedir?

K Vitamini, vücudun, kanın pıhtılaşmasını destekleyen ve kemik metabolizmasını düzenleyen, protrombin adı verilen bir protein üretmesi için ihtiyaç duyduğu yağda çözünen vitamin ailesini ifade eder.

Vitamin iki ana formdadır:

K-1 vitamini veya filokinon, koyu yeşil yapraklı sebzelerde doğal olarak bulunur ve K vitamininin ana besin kaynağıdır.

 K-2 vitamini veya menaquinone, organ etlerinde ve fermente edilmiş yiyeceklerde küçük miktarlarda bulunur. Gut bakterileri ayrıca K-2 vitamini de üretir.

K vitamininin işlevleri

Vücudun, kan pıhtılaşmasında, kemik metabolizmasında ve kalp sağlığında önemli rol oynayan bir protein olan protrombini üretmek için her iki K vitamini türüne de ihtiyacı vardır. K Vitamini ayrıca hücrelerin mitokondrilerinde enerji üretimini kolaylaştırır.

K-1 Vitamini öncelikle kan pıhtılaşmasında rol oynar. K-2 vücutta daha çeşitli fonksiyonlara sahip olabilir.

K vitamini, antioksidan özelliklere sahiptir. Peroksidasyon olarak bilinen bir süreçte hücresel membranları aşırı serbest radikallerin neden olduğu zararlardan korur. Varfarin gibi kan inceltici ilaçlar K vitamininin antioksidan potansiyelini düşürebilir.

K-1 ile  K-2 farkları

K-1 ve K-2 vitaminleri farklı kimyasal yapılara sahiptir. Her iki tip de bir fıtil yan zincire sahiptir, ancak K-2 ayrıca izoprenoid yan zincirlere sahiptir.

K-2, bilim adamlarının yan zincirlerinin uzunluğuna bağlı olarak MK-4'ten MK-13'e kadar numaralandırdığı menaquinones (MKs) adı verilen birkaç alt tipe sahiptir.

K-1 vitaminin birincil şeklidir ve esas olarak yapraklı yeşil sebzelerde bulunur. Bununla birlikte, vücut K-1 vitaminini bitkilerden emmekte zorlanır.

2019’da yapılan bir incelemeye göre, araştırmalar vücudun, MK-7 formundaki K-1 vitamininden 10 kat daha fazla K-2 vitamini emdiğini göstermektedir.

K vitamini yağda çözünürdür, bu nedenle tereyağı veya bitkisel yağlar gibi diyet yağları yemek vücudun K-1 vitaminini bitkilerden emilimini artırabilir.

Bağırsaktaki bakteriler K-1 vitaminini K-2 vitaminine sentezleyebilir. Ayrıca, fermente edilmiş yiyecekler, et ve süt ürünleri makul miktarlarda K-2 vitamini içerir.

Vücut farklı K-1 ve K-2 vitaminlerini depolar. K-1 karaciğerde, kalpte ve pankreasta birikir. K-2 beyinde ve böbreklerde yüksek konsantrasyonlarda ortaya çıkar.

En iyi K vitamini kaynakları

Bazı yiyecekler K-1 vitamini bakımından zengindir ve K-2 vitamini çok daha az yaygındır. Bağırsaktaki bakteriler bazı K-1'i K-2'ye dönüştürebilir.

Fermente gıdalar iyi bir K-2 vitamini kaynağıdır.

Ayrıca, yağda çözünür olduğu için organ etleri ve yüksek yağlı süt ürünleri oldukça fazla miktarda K-2 vitamini içerir. Buna karşılık, kümes hayvanları gibi yağsız etler iyi K-2 kaynakları değildir.

K-1 vitamini kaynakları şunlardır:

  • Ispanak, lahana gibi koyu yapraklı yeşil sebzeler

  • Marul

  • Şalgam

  • Brokoli

  • Havuç

  • Sebze yağları

  • Yaban mersini

  • Üzüm

K-2 vitamini kaynakları şunlardır:

  • Fermente edilmiş soya fasulyesi

  • Lâhana turşusu

  • Süt ürünleri, özellikle sert peynirler

  • Karaciğer ve diğer organ etleri

  • Sığır eti

  • Yumurta sarısı

  • Tavuk

  • Somon gibi yağlı balıklar

Yorumlar