Sabah uyandığınızda çenenizde ağrı veya yorgunluk hissediyorsanız, gece boyunca dişlerinizi sıkıyor olabilirsiniz. “Bruksizm” olarak adlandırılan diş sıkma ve gıcırdatma, hem uykuda hem de uyanıkken görülebilir.
Hafif vakalar her zaman tedavi gerektirmeyebilir. Ancak sık ve şiddetli olduğunda dişlerde aşınma, kırık, hassasiyet ve çene ağrısı gibi sorunlara yol açabilir. Yalnızca sabah baş ağrısı yaşanması ise diş sıkma tanısı koydurmaz.
NEDENİ HER ZAMAN TEK BİR ETKENE BAĞLI DEĞİL
Diş sıkmanın nedenleri tam olarak açıklanmış değildir. Stres, kaygı, genetik yatkınlık, yoğun kafein tüketimi, alkol ve sigara kullanımıyla ilişkili olabilir.
Bazı ilaçlar da diş sıkma olasılığını artırabilir. Yakınmalar yeni bir ilaca başladıktan sonra ortaya çıktıysa bunu hekiminizle paylaşın; ilacı kendi kendinize bırakmayın.
ÇENE YORGUNLUĞU VE DİŞ HASSASİYETİNE DİKKAT
Çenede ağrı, yüz kaslarında hassasiyet, dişlerde aşınma veya kırılma ve baş ağrısı değerlendirme gerektirebilir. Bazen kişi sorunu fark etmez; aynı odada uyuyan birinin gıcırdatma sesini duymasıyla durum anlaşılır.
Diş hekimi, dişleri ve dolguları inceleyerek aşınma veya hasar bulunup bulunmadığını kontrol eder. Çene kaslarındaki hassasiyeti ve yakınmaların ne zaman ortaya çıktığını da değerlendirir.
GECE PLAĞI DİŞLERİ KORUMAYA YARDIMCI OLUR
Diş hekimi gerekli görürse kişiye uygun bir gece plağı önerebilir. Bu apareyler, dişlerin birbirine doğrudan temasını önleyerek aşınma ve kırık riskini azaltmaya yardımcı olur.
Ancak plak kullanmak, uykuda diş sıkmanın tamamen sona ereceği anlamına gelmez. Amaçlardan biri, dişleri oluşabilecek hasardan korumaktır. Uygun oturmayan ürünler diş ve diş etlerinde sorun yaratabileceğinden seçim ve kullanım diş hekimiyle planlanmalı.
GÜNDÜZ ÇENENİZİ SIKIP SIKMADIĞINIZI FARK EDİN
Bilgisayar başında çalışırken veya bir işe yoğunlaşırken de dişler sıkılabilir. Gün içinde çene kaslarını gevşetmek ve dinlenme halinde dişleri hafifçe ayrı tutmak için hatırlatıcılar kullanılabilir.
Çene ya da diş ağrısı varsa sakız çiğnemekten ve sert yiyeceklerden kaçınmak yararlı olabilir. Egzersiz gerekiyorsa hareketler uzman tarafından gösterilmeli; çene zorlanmamalı.
HORLAMA VE NEFES DURAKLAMALARI VARSA BELİRTİN
Diş sıkmaya yüksek sesle horlama, uykuda nefes duraklamaları veya gündüz belirgin uykululuk eşlik ediyorsa bu bilgileri hekiminizle paylaşın. Gerekli görüldüğünde uyku bozuklukları açısından değerlendirme yapılabilir.
Düzenli uyku saatleri oluşturmak, yatmadan önce gevşemeye zaman ayırmak ve özellikle akşamları kafein ile alkolü azaltmak yardımcı olabilir.
Dişlerde hasar, süren çene ağrısı veya belirgin hassasiyet varsa diş hekimine başvurun. Tedavi, belirtilerin şiddetine ve eşlik eden durumlara göre belirlenir.
