NAZA konusu ve oyuncu kadrosu, Venedik Film Festivali'nde ödül kazanan yapımın gündeme gelmesiyle merak ediliyor. Yuval Abraham ve Rachel Szor'un yönetmenliğini yaptığı NAZA, Gazze'deki savaş sırasında İsrail ordusunun hedef belirleme ve hava saldırısı süreçlerini, 24 İsrailli asker ve istihbarat mensubunun anonim tanıklıkları üzerinden ele alıyor. Peki, NAZA konusu nedir, gerçek olayları mı anlatıyor? NAZA oyuncuları kimler, kaç dakika ve yönetmeni kim? İşte NAZA belgeseli hakkında merak edilenler...
Venedik Film Festivali'nin dikkat çeken yapımlarından NAZA, konusu ve anlatım biçimiyle uluslararası kamuoyunda geniş yankı uyandırdı.
Oscar ödüllü No Other Land filminin yönetmenlerinden Yuval Abraham ve Rachel Szor tarafından hazırlanan NAZA, kurmaca bir film değil, araştırmacı gazetecilik çalışmalarına dayanan bir belgesel. Venedik Film Festivali'nin resmi kayıtlarına göre yapım 80 dakika uzunluğunda ve filmin orijinal dilleri İbranice ile İngilizce.
NAZA KONUSU NEDİR?
NAZA, Gazze'deki savaş sırasında İsrail ordusunun gözetleme, hedef belirleme ve hava saldırısı sistemlerini konu alıyor.
Belgeselin merkezinde, İsrail ordusu ve istihbaratında görev yapmış 24 kişinin anonim tanıklıkları bulunuyor. Bu kişiler, görev yaptıkları dönemde kullanılan sistemleri ve karar mekanizmalarını kendi anlatımları üzerinden aktarıyor.
Venedik Film Festivali'nin resmi tanıtımında film, Tel Aviv'deki çatılarda gece çekilen görüntüler üzerinden Gazze'deki Filistinli sivillerin öldürülmesinin arkasındaki sistemleri inceleyen bir yapım olarak tanımlanıyor.
Belgesel özellikle yapay zekâ destekli gözetleme ve hedef belirleme sistemlerinin askeri operasyonlarda nasıl kullanıldığına ilişkin tanıklıklara odaklanıyor.
NAZA GERÇEK Mİ, GERÇEK OLAYLARI MI ANLATIYOR?
Evet, NAZA kurmaca bir film değil, belgesel.
Yapımın temelini İsrail ordusu ve istihbaratında görev yapmış kişilerin anonim tanıklıkları oluşturuyor.
NAZA aynı zamanda The Guardian, +972 Magazine ve İbranice yayın yapan Local Call tarafından 2023-2025 yılları arasında yayımlanan araştırmacı gazetecilik çalışmalarından yararlanıyor. Bu araştırmalar arasında Gazze'de yapay zekâ destekli hedef belirleme sistemleri ve gözetleme faaliyetlerine ilişkin çalışmalar bulunuyor.
İsrail Savunma Kuvvetleri (IDF) ise filme yönelik açıklamasında bazı anlatımlara itiraz ederek sivillere verilen zararı azaltmaya yönelik tedbirler uyguladığını savunuyor.
NAZA OYUNCU KADROSU KİMLER?
NAZA bir belgesel olduğu için yapımda klasik anlamda bir oyuncu kadrosu bulunmuyor.
Filmde profesyonel oyuncuların canlandırdığı karakterler yerine, kimlikleri gizlenen 24 İsrailli asker ve istihbarat mensubunun gerçek tanıklıkları yer alıyor.
Bu nedenle internette araştırılan “NAZA oyuncuları” ifadesi yerine yapımın yönetmen ve yapım ekibinden söz etmek daha doğru.
NAZA'nın öne çıkan yaratıcı ekibi şöyle:
Yönetmenler: Yuval Abraham, Rachel Szor
Yapım: The Guardian, JW Films
Yapımcılar: Harry Davies, Lindsay Poulton, James Wilson
Yürütücü yapımcı: Jonathan Glazer
Venedik Film Festivali'nin resmi kayıtlarında yapım şirketleri The Guardian ve JW Films olarak belirtilirken, Harry Davies ile Lindsay Poulton The Guardian adına, James Wilson ise JW Films adına yapımcı olarak yer alıyor.
NAZA'DAKİ 24 ASKER KİM?
NAZA'nın en çok merak edilen noktalarından biri de belgeselde konuşan 24 kişinin kimliği.
Yapımcılar bu kişilerin kimliklerini kamuoyuna açıklamıyor. Filmde yer alan kişiler anonim İsrailli askerler ve istihbarat görevlileri olarak tanımlanıyor.
Yönetmen Yuval Abraham da kaynaklarının güvenliğini korumak amacıyla bu kişilerin mevcut görev durumları konusunda ayrıntılı bilgi vermediğini belirtiyor.
Dolayısıyla NAZA için isimlerden oluşan geleneksel bir “oyuncu kadrosu” listesi bulunmuyor.
NAZA NE ANLATIYOR?
Belgeselin ana odağında askeri karar mekanizması ve bu sistem içerisinde çalışan insanların rolleri bulunuyor.
Filmdeki tanıklıklarda yapay zekâ destekli sistemlerin potansiyel hedefleri belirlemek amacıyla nasıl kullanıldığı, istihbarat verilerinin nasıl değerlendirildiği ve hava saldırılarında beklenen sivil kayıpların nasıl hesaplandığına ilişkin anlatımlara yer veriliyor.
NAZA ismi de doğrudan bu konudan geliyor.
The Guardian'ın açıklamasına göre NAZA, İsrail istihbaratında bir hava saldırısında ölmesi beklenen sivil sayısını ifade etmek için kullanılan askeri bir kısaltma.
NAZA BELGESELİNİ KİM YÖNETİYOR?
NAZA'nın yönetmen koltuğunda Yuval Abraham ve Rachel Szor oturuyor.
İki isim daha önce Basel Adra ve Hamdan Ballal ile birlikte No Other Land belgeselini yönetmişti. NAZA, Abraham ve Szor'un birlikte yönettiği yeni belgesel çalışması olarak Venedik Film Festivali'nin ana yarışma bölümünde gösterildi.
NAZA'NIN YAPIMCISI KİM?
NAZA, The Guardian ve JW Films tarafından üretildi.
Yapımcı ekipte The Guardian'dan Harry Davies ve Lindsay Poulton ile JW Films'ten James Wilson bulunuyor.
Oscar ödüllü The Zone of Interest filminin yönetmeni Jonathan Glazer ise NAZA'nın yürütücü yapımcıları arasında yer alıyor.
NAZA KAÇ DAKİKA?
NAZA 80 dakika, yani 1 saat 20 dakika sürüyor.
Venedik Film Festivali'nin resmi kayıtlarında filmin süresi 80 dakika olarak belirtiliyor. Yapımın orijinal dilleri ise İbranice ve İngilizce.
NAZA NEREDE ÇEKİLDİ?
NAZA'nın dikkat çekici özelliklerinden biri de görsel anlatımı.
Belgeseldeki tanıklıkların önemli bölümü Tel Aviv'deki çatılarda gece saatlerinde kaydedildi. The Guardian, filmin gizlilik içerisinde çekildiğini ve 24 askeri/istihbarat kaynağının anonim olarak kamera karşısına geçtiğini belirtiyor.
Bu karanlık çekim atmosferi belgeselin görsel dilinin de temel unsurlarından birini oluşturuyor.
NAZA NEDEN GÜNDEM OLDU?
NAZA, Venedik Film Festivali'nde gösterildikten sonra uluslararası ölçekte dikkat çekti.
Film festivalde Jüri Özel Ödülü'nü kazandı. Ardından uluslararası sinema dağıtımına çıkan yapım, İtalya'daki ilk iki gününde yaklaşık 1,1 milyon euro gişe geliri elde ederek gişe listesinin ilk sırasına yükseldi.
The Guardian'ın açıklamasına göre NAZA için 56 bölgede sinema dağıtım anlaşması yapıldı ve bu bölgeler arasında Türkiye de bulunuyor.
