Dış gebelik, döllenmiş yumurtanın rahim yerine, genellikle yumurtalık kanalında gelişmesi sonucu oluşur. Bu durum, gebeliğin normal seyirini bozarak tüplere zarar verir. Dış gebelik tedavi gerektiren bir durumdur ve erken teşhis edilmezse ciddi sağlık sorunlarına yol açabilir. Peki, dış gebelik nedir, neden olur ve nasıl tedavi edilir? İşte merak edilenler...
Dış gebelik nedir?
Dış gebelik, döllenmiş yumurtanın rahim dışındaki bir bölgede, en yaygın olarak yumurtalık kanallarında yerleşmesiyle meydana gelir. Bu durum, tüplerde büyüyen embriyonun rahimdeki gibi gelişememesi ve organlarda hasar yaratması riskini doğurur. Tedavi edilmediği takdirde tüplerde yırtılma ve iç kanama gibi ciddi komplikasyonlara yol açabilir.
Dış gebelik belirtileri
Dış gebelik çoğunlukla hamileliğin ilk haftalarında görülür. Kadınlar, hamile olduklarını fark etmeden de bu belirtileri yaşayabilirler. Dış gebeliğin başlıca belirtileri arasında şunlar yer alır:
- Hafif vajinal kanama veya lekelenme
- Pelvik bölgede ağrı
- Mide bulantısı ve kusma
- Karın bölgesinde keskin kramplar
- Vücudun bir tarafında ağrı
- Baş dönmesi ve zayıflık hissi
- Omuz, boyun veya rektumda ağrı
Bu belirtiler şiddetli hale gelirse, derhal bir doktora başvurulması gerekmektedir.
Dış gebelik nedenleri ve risk faktörleri
Dış gebeliğin kesin nedeni genellikle bilinmemekle birlikte, bazı faktörler risk oluşturur. Bunlar arasında:
- Pelvik inflamatuvar hastalık (PID)
- Cinsel yolla bulaşan hastalıklar
- Daha önce yapılan pelvik veya karın ameliyatları
- Endometriozis (çikolata kisti)
- Sigara içme
- Doğurganlık tedavisi ve ilaçları
- Daha önceki dış gebelik geçmişi
- 35 yaş ve üzeri kadınlar
Dış gebelik nasıl teşhis edilir?
Dış gebelik teşhisi, belirtiler ile zordur çünkü birçok belirti diğer sağlık sorunlarıyla karışabilir. En etkili tanı yöntemleri arasında vajinal ultrason ve kan testleri bulunmaktadır.
Dış gebelik sonrası hamilelik mümkün müdür?
Dış gebelik sonrası kadınlar, genellikle sağlıklı bir şekilde tekrar hamile kalabilir. Yumurtalık kanalı alınmış olsa dahi, kalan yumurtalık kanalı işlev görebilir. Çoğu kadın, dış gebelikten sonra ilk 18 ay içinde yeniden hamile kalabilmektedir.
Dış gebelikten sonra ne zaman hamile kalınabilir?
Dış gebelik sonrası yeniden hamile kalmadan önce, vücudun iyileşmesi gereklidir. Genellikle, en az 2 adet dönemi beklenmesi önerilmektedir. Eğer methotrexate tedavisi uygulanmışsa, bu süre 3 aya çıkabilir.
Dış gebelik tedavisi ve ameliyatı
Dış gebelik tedavi edilmezse, tüplerde yırtılma ve iç kanama gibi tehlikeli durumlara yol açabilir. Tedavi için genellikle ilaç tedavisi (methotrexate) veya cerrahi müdahale gerekebilir. Cerrahi müdahale, tüpün alınmasını veya düzeltilmesini içerebilir. Erken teşhis, tedavi sürecinin başarılı olmasında büyük rol oynamaktadır.