Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, “dost olmayan ülkelerden” gelen yabancı mesajlaşma uygulamalarına yönelik yeni kısıtlamalar için hükümete talimat verdi. WhatsApp’ın hedefte olduğu iddia edilirken, yerli MAX uygulamasının kamu kurumlarında zorunlu hale getirileceği öne sürüldü.
Putin’den WhatsApp hamlesi: Rusya’da dijital kısıtlamalar genişliyor
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, hükümetine WhatsApp gibi “dost olmayan ülkelerden” gelen yabancı mesajlaşma uygulamaları ve yazılımlarına yönelik yeni kısıtlamalar geliştirme talimatı verdi.
Kremlin yönetimi tarafından bu hafta başında yayımlanan talimatın, Rusya’da yabancı menşeli iletişim hizmetleri ve yazılımlarının kullanımının sınırlandırılmasını öngördüğü bildirildi.
Söz konusu adımın, Moskova’nın “düşman” olarak nitelendirdiği ülkelerin teknolojilerine olan bağımlılığı azaltmaya yönelik daha geniş kapsamlı stratejinin bir parçası olduğu değerlendiriliyor.
WhatsApp hedefte mi?
Ukrayna Dış İstihbarat Servisi’nin 20 Temmuz 2025 tarihli açıklamasına göre, Meta şirketine ait WhatsApp uygulaması engellenmesi muhtemel platformlar arasında yer alıyor.
Açıklamada, Rus yetkililerin dijital gözetim altyapısına yeni bir unsur eklediği belirtilerek şu ifadelere yer verildi:
“(Rus) yetkililer, merkezî dijital gözetim sistemine yeni bir unsur eklediler: ‘VKontakte’in (VK) geliştirdiği Max mesajlaşma uygulaması.”
Yerli MAX uygulaması zorunlu mu olacak?
İddiaya göre, kamu kurumlarında görev yapan tüm Rus yetkililere VK tarafından geliştirilen MAX uygulamasına geçmeleri yönünde talimat verildi.
Açıklamalarda, MAX uygulamasının kullanıcının cihazındaki mikrofon, kamera, kişiler, konum ve dosyalara tam erişim sağladığı ve verilerin VK ile bağlantılı sunuculara otomatik olarak aktarıldığı öne sürüldü.
VK, 2006 yılında Pavel Durov tarafından kurulan ve günümüzde Rusya’da en yaygın kullanılan sosyal ağlardan biri olarak biliniyor. Şirketin fiilen Rus yetkililerin kontrolünde olduğu iddia ediliyor.
Facebook ve Instagram zaten yasaklı
Meta’ya ait Facebook ve Instagram platformları, Rusya’nın 24 Şubat 2022’de Ukrayna’ya yönelik başlattığı saldırıların ardından ülkede yasaklanmıştı.
Meta tarafından WhatsApp’a yönelik yeni kısıtlama iddialarına ilişkin resmi bir açıklama yapılmadığı belirtiliyor.
“Aşırılık yanlısı içerik” arayanlara para cezası
Kremlin yönetimi ayrıca, “aşırılık yanlısı” olarak tanımlanan içerikleri çevrim içi ortamda arayan kişilere 5 bin rubleye (yaklaşık 55 euro) kadar para cezası verilmesini öngören yasal düzenlemeleri de onayladı.
Söz konusu düzenlemenin yalnızca Meta platformlarını değil, bazı muhalefet liderleri ve aktivistlere ait içerikleri de kapsadığı ifade ediliyor.
Telegram’ın durumu belirsiz
Rus asıllı iş insanı Pavel Durov tarafından kurulan Telegram uygulamasının akıbeti ise netlik kazanmadı.
Telegram yönetimi, Rus yetkililer veya istihbarat servisleriyle bağlantılı olduğu yönündeki iddiaları daha önce reddetmişti.
Putin’in son talimatının ardından Rusya’da dijital platformlara yönelik yeni düzenlemelerin nasıl şekilleneceği merakla bekleniyor.
