Yargıtay 9. Hukuk Dairesi'nin emsal kararına göre, işçinin yıllık ücretli izin kullandığı döneme denk gelen hafta tatili günleri (pazar ve sözleşmede hafta tatili ilan edilmişse cumartesi) yıllık izin süresinden sayılamaz. Hafta tatili anayasal dinlenme hakkı kapsamında olduğu için, bu günlerin yıllık izin haklarından eksiltilmesi yasal olarak mümkün değildir.
Çalışanların yıllık izin kullanırken en çok merak ettiği konuların başında gelen hafta sonu tatillerinin izin süresine dahil edilip edilmeyeceği sorusu, Yargıtay'ın emsal niteliğindeki kararıyla yeniden gündeme geldi. Resmi Gazete'de yayımlanan kararla birlikte, yıllık ücretli izin dönemine denk gelen hafta tatili günlerinin izin hesabındaki durumu netlik kazandı. İşçinin dinlenme hakkını koruyan bu kritik kararın ardından, kıdeme göre yıllık izin süreleri hesaplama tabloları ve yasal haklar mercek altına alındı. İşte işçi ve memur yıllık izin hakları rehberi...
Yıllık İzin Süreleri Hesaplama: Hafta Sonu Tatili (Cumartesi - Pazar) Yıllık İzinden Sayılır Mı?
Çalışanların iş hayatında en çok kafa karışıklığı yaşadığı konuların başında gelen "hafta sonu tatili yıllık izinden sayılır mı?" sorusu, Yargıtay 9. Hukuk Dairesi'nin Resmi Gazete'de yayımlanan emsal niteliğindeki kararıyla kesin bir çözüme kavuştu.
Özellikle yıllık izin dönemine denk gelen Cumartesi ve Pazar günlerinin hesaplamada nasıl değerlendirileceği, hem işverenler hem de çalışanlar tarafından yakından takip ediliyor. Yargıtay'ın işçi izin hakları koruması altına alan kararı doğrultusunda, güncel yıllık izin süresi hesaplama detaylarını ve mevzuat kurallarını inceledik.
Yargıtay Emsal Kararı: Hafta Sonu Tatili Yıllık İzinden Düşer Mi?
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi tarafından verilen karara göre, işçinin yıllık ücretli izin kullandığı döneme denk gelen hafta tatili günleri yıllık izin süresinden sayılamıyor.
Mahkeme, hafta tatilinin işçinin anayasal dinlenme hakkı kapsamında ayrı bir hak olduğunu vurgularken, bu günlerin yıllık izin süresine dahil edilmesinin kanuna aykırı olduğunu belirtti.
Dava Konusu Emsal Olay: Karara konu olan yasal dosyada işçinin toplam 28 günlük yıllık ücretli izin hakkı bulunduğu tespit edildi. Yapılan incelemede, işçinin izin kullandığı tarihler arasında toplam 4 hafta tatili günü yer aldığı belirlendi. İşveren bu günleri de izinden düşmeye çalışsa da Yargıtay, söz konusu hafta tatili günlerinin yıllık izin süresinden düşülemeyeceğine ve işçinin hakkının korunduğuna hükmetti.
4857 Sayılı İş Kanunu'na Göre Yıllık İzin Süreleri Kaç Gün?
Özel sektör çalışanlarının yıllık izin hakları, hizmet sürelerine (kıdemlerine) göre belirlenir. 4857 sayılı İş Kanunu kapsamında belirlenen yasal minimum yıllık izin süreleri şu şekildedir:
1 Yıldan 5 Yıla Kadar Kıdemi Olanlar (5 yıl dahil): En az 14 gün
5 Yıldan Fazla 15 Yıldan Az Kıdemi Olanlar: En az 20 gün
15 Yıl ve Üzeri Kıdemi Olanlar (15 yıl dahil): En az 26 gün
İstisnai Durumlar ve İzin Avantajları
Yaş Sınırı Koruması: İş Kanunu uyarınca, 18 yaşından küçük veya 50 yaşından büyük çalışanların kıdem süresi ne olursa olsun, yıllık ücretli izin süreleri 20 günden az olamaz.
Yer Altı İşçileri: Maden ve yer altı işlerinde çalışan işçilerin yıllık izin sürelerine yasal olarak 4'er gün daha eklenir.
Devlet Memurlarının Yıllık İzin Süreleri Nasıl Hesaplanır?
Kamu personeli olan devlet memurlarının yıllık izin hakları 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu kapsamında düzenlenmiştir. Memurların izin süreleri, hizmet yıllarına göre şu şekilde ayrılır:
Hizmet Süresi 1 Yıldan 10 Yıla Kadar Olanlar (10 yıl dahil): 20 gün yıllık izin hakkına sahiptir. (Aday memurlar dahil)
Hizmet Süresi 10 Yıldan Fazla Olanlar: 30 gün yıllık izin hakkına sahiptir.
Hafta Sonu İzin Hesabı Nasıl Yapılır?
Yargıtay kararının ardından insan kaynakları birimleri ve çalışanlar için hafta sonu izin hesabı uygulaması daha net bir hal aldı. Yasal hesaplama mantığı şu adımlarla ilerler:
Çalışan Türlerine Göre Kıdem ve Yıllık İzin Hakları Tablosu
Aşağıdaki karşılaştırma tablosunda, özel sektör işçileri ve devlet memurlarının kıdem sürelerine göre hak ettikleri taban yıllık izin süreleri toplu olarak verilmiştir:
| Çalışan Statüsü | Hizmet / Kıdem Süresi | Yasal Minimum Yıllık İzin Süresi |
|---|---|---|
| Özel Sektör (İşçi) | 1 yıl - 5 yıl arası | 14 Gün |
| Özel Sektör (İşçi) | 5 yıl - 15 yıl arası | 20 Gün |
| Özel Sektör (İşçi) | 15 yıl ve üzeri | 26 Gün |
| Özel Sektör (Özel Durum) | 18 yaş altı / 50 yaş üstü | En az 20 Gün |
| Devlet Memuru | 1 yıl - 10 yıl arası | 20 Gün |
| Devlet Memuru | 10 yıldan fazla | 30 Gün |
