Kaşıntının geceleri daha yoğun hissedilmesi, çoğu zaman cildin kuruması, vücut sıcaklığındaki değişimler ve çevresel uyaranların azalmasıyla ilişkilidir. Gün içinde kişinin dikkati iş, hareket ve çevredeki seslerle dağılırken gece yatağa girildiğinde kaşıntı hissi daha belirgin hâle gelebilir. Sıcak oda, kalın yatak örtüleri, terleme ve uzun süre sıcak suyla duş almak da cildin nem kaybetmesine veya mevcut tahrişin artmasına neden olabilir. Kuru cilt, özellikle ileri yaşlarda ve kış aylarında gece kaşıntısının yaygın sebeplerinden biridir.
Gece artan kaşıntı bazen egzama, alerji, ürtiker, uyuz veya böcek ısırıkları gibi bir cilt sorunundan kaynaklanabilir. Özellikle uyuzda kaşıntının geceleri belirginleşmesi tipik bulgulardan biridir. Kaşıntının yalnızca belirli bir bölgede mi yoksa bütün vücutta mı hissedildiği, ciltte kızarıklık veya döküntü bulunup bulunmadığı ve aynı evde yaşayan başka kişilerde de benzer şikâyetlerin görülmesi nedenin belirlenmesine yardımcı olabilir.
Gece Kaşıntısına Hangi Hastalıklar Neden Olur?
Gece kaşıntısına en sık kuru cilt, atopik egzama, kontakt dermatit, sedef hastalığı, ürtiker, mantar enfeksiyonları ve uyuz gibi cilt hastalıkları neden olur. Yeni kullanılan sabun, deterjan, parfüm, yatak örtüsü veya kıyafet kumaşı da cildi tahriş ederek kaşıntıyı artırabilir. Uyuzda parmak araları, el bilekleri, koltuk altları, bel çevresi ve genital bölge gibi alanlarda yoğun kaşıntı görülebilir. Egzamada ise kaşıntıya kuruluk, kızarıklık, çatlama veya kabuklanma eşlik edebilir.
Döküntü olmadan bütün vücutta hissedilen ve uzun süren kaşıntı bazı iç hastalıklarla da bağlantılı olabilir. Karaciğer ve böbrek hastalıkları, tiroit bozuklukları, kansızlık, diyabet, bazı kan hastalıkları ve kullanılan ilaçlar yaygın kaşıntıya yol açabilir. Bu durumların yalnızca kaşıntıya bakılarak teşhis edilmesi mümkün değildir. Doktor gerekli görürse kan sayımı ile karaciğer, böbrek ve tiroit fonksiyonlarına yönelik incelemeler isteyebilir.
Gece Kaşıntısını Azaltmak İçin Evde Neler Yapılabilir?
Gece kaşıntısını azaltmak için yatak odasının serin tutulması, çok sıcak duşlardan kaçınılması ve cildin nazikçe temizlenmesi yararlı olabilir. Duştan hemen sonra parfüm ve renklendirici içermeyen bir nemlendirici kullanmak, cildin kaybettiği nemin korunmasına yardımcı olur. Pamuklu ve bol kıyafetler tercih edilmeli; yünlü, sentetik veya cildi tahriş eden kumaşlardan uzak durulmalıdır. Kaşınan bölgeye kısa süreli serin ve nemli bir bez uygulanması da geçici rahatlama sağlayabilir.
Tırnakların kısa tutulması, uyku sırasında farkında olmadan oluşabilecek cilt yaralanmalarını azaltabilir. Yeni kullanılan sabun, kozmetik ürün, deterjan veya yumuşatıcı sonrasında başlayan kaşıntıda şüpheli ürünün kullanımı bırakılmalıdır. Kaşıntının nedenini bilmeden kortizonlu krem, mantar ilacı veya antihistaminik kullanmak doğru değildir; bu ürünler her kaşıntı türünde etkili olmaz ve bazı kişiler için uygun olmayabilir. Şikâyet sürüyorsa uygun tedavi için eczacıya veya doktora danışılmalıdır.
Gece Kaşıntısı Ne Zaman Doktora Gidilmesini Gerektirir?
Kaşıntı birkaç hafta içinde geçmiyorsa, sık sık tekrarlıyorsa, bütün vücudu etkiliyorsa veya uykuyu ve günlük yaşamı bozacak kadar şiddetliyse doktora başvurulmalıdır. Belirgin bir döküntü bulunmadan devam eden yaygın kaşıntı da değerlendirme gerektirir. Kaşıntının yeni başlanan bir ilaçtan sonra ortaya çıkması, gebelik döneminde görülmesi veya kilo kaybı, gece terlemesi, halsizlik ve sarılık gibi başka belirtilerle birlikte olması durumunda gecikmeden sağlık kuruluşuna gidilmelidir.
Ciltte ağrı, sıcaklık artışı, irin, sarı kabuklanma, hızla yayılan kızarıklık veya ateş bulunması enfeksiyon belirtisi olabilir ve hızlı değerlendirme gerektirir. Kaşıntıyla birlikte dudaklarda, dilde veya boğazda şişme, nefes almada güçlük, hırıltı ya da bayılacak gibi olma görülürse ciddi alerjik reaksiyon ihtimali nedeniyle acil yardım alınmalıdır. Özellikle çocuklarda, yaşlılarda ve bağışıklık sistemi zayıf kişilerde şiddetli veya yaygın cilt belirtileri ihmal edilmemelidir.
