Anayasa Mahkemesi (AYM), duruşma düzenini bozduğu iddiasıyla duruşma salonundan çıkarılan ve bir gün disiplin hapsi cezası verilen sanığın bireysel başvurusunda, Anayasa’nın 36. maddesinde güvence altına alınan hükmün denetlenmesini talep etme hakkının ihlal edildiğine karar verdi.
Tartışma sonrası salondan çıkarıldı
Resmi Gazete’de yayımlanan karara göre, Nevşehir’de “kasten yaralama” ve “tehdit” suçlarından hakkında dava açılan sanık, davanın ikinci duruşmasında mahkeme hakimiyle “tanık beyanının duruşma zaptına yanlış yazıldığı” iddiasıyla tartıştı. Tartışmanın uzaması üzerine hakim, sanığın duruşma salonundan çıkarılması talimatını verdi.
Karara direnen sanık, kolluk kuvvetleri tarafından zor kullanılarak salondan çıkarıldı. Mahkeme ise “duruşma düzenini bozduğu” gerekçesiyle sanık hakkında bir gün disiplin hapsi uygulanmasına karar verdi. Kararın başsavcılığa gönderilmesinin ardından sanık, disiplin hapsini çektikten sonra serbest bırakıldı.
AYM hak ihlali tespit etti
Disiplin hapsi kararı nedeniyle hükmün denetlenmesini talep etme hakkının ihlal edildiğini ileri süren sanık, AYM’ye bireysel başvuruda bulundu. Yüksek Mahkeme yaptığı incelemede, başvurucunun Anayasa’nın 36. maddesinde güvence altına alınan hakkının ihlal edildiğine hükmetti ve başvurucuya 50 bin lira manevi tazminat ödenmesine karar verdi.
“Denetim imkanı tanınmaması gerekli değil”
AYM’nin kararında, duruşma düzenini sağlamak amacıyla verilen disiplin hapsi kararlarının “mahkeme kararı” niteliğinde olduğu ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu uyarınca bu kararlara karşı itiraz yolunun bulunmadığı hatırlatıldı.
Kararda şu değerlendirmelere yer verildi:
Hürriyeti bağlayıcı niteliği olan yaptırımların hafif nitelikte olduğunun değerlendirilmesi mümkün değildir. Hakimin otoritesinin kesintisiz korunması amacı, söz konusu kararın derhal yerine getirilmesi dışındaki seçeneklerle de sağlanabilir. Bu tür kararlara karşı acele kanun yollarının açılması ve incelemenin kısa sürede yapılmasının öngörülmesi yoluyla da bu amaca ulaşılabilir. Diğer alternatifler değerlendirilmeden disiplin hapsi kararına karşı denetim imkanının tanınmaması nedeniyle hükmün denetlenmesini talep etme hakkına yönelik müdahalenin gerekli olmadığı sonucuna varılmıştır. Anayasa Mahkemesi açıklanan gerekçelerle hükmün denetlenmesini talep etme hakkının ihlal edildiğine karar vermiştir.
