Türk hava sahasında yer temelli sivil haberleşme, seyrüsefer ve gözetim (CNS) sistemlerinin güvenliğini korumaya yönelik yeni düzenleme yürürlüğe girdi. Resmi Gazete'de yayımlanan yönetmelikle havaalanları çevresindeki yapılaşmalar, rüzgâr türbinleri ve yüksek kulelere ilişkin teknik inceleme şartları belirlenirken, kurallara aykırı hareket edenlere idari para cezası uygulanması kararlaştırıldı.
YAPI MALZEMELERİNE YANSITICILIK SINIRLAMASI
Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünce hazırlanan Haberleşme, Seyrüsefer, Gözetim Sistemleri Mania Kriterleri Hakkında Yönetmelik, Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi.
Buna göre havaalanı CNS sistemlerinin yayın performanslarının olumsuz etkilenmemesi amacıyla sistemlerin etrafındaki yapılaşma değerlendirme sınırları (YTA) dahilinde yapılacak tüm dış yüzey kaplamalarında radyo frekans sinyallerini yüksek oranda yansıtan malzemelerin kullanılmasından kaçınılacak.
Elektromanyetik yansıtıcı özelliği bulunan metal içerikli (iletken) malzemeler, yüksek yansıtımlı cam cepheler ve benzerleri bu kapsamda değerlendirilecek.
Yansıtıcı malzemelerin kullanılmasının zorunlu olduğu durumlarda, malzemenin sistem performansına etkisinin belirlenmesi amacıyla Uzman Etki Analizi yapılacak. Gerekli görülmesi halinde mimari düzenleme, konum ve oryantasyon değişikliği, kırıcı veya soğurucu önlemler ile işletme kısıtları getirilebilecek.
YAPIlaşma VE RÜZGÂR TÜRBİNLERİNE SINIRLAMA
Yönetmelikte seyrüsefer güvenliği açısından inşaat sınırlamalarına da yer verildi.
Bu kapsamda CNS sistemlerinin çevresinde gerçekleştirilmesi planlanan yapılaşmalar ve rüzgâr türbinleri, EUR Doc 015 hükümlerine uygun olarak yapılacak. CNS sistemleri çevresindeki yapılaşmaların yönetmelikte gösterilen Yapı Tahditli Alanları (YTA) ihlal etmemesi öncelikli olacak.
BİNA KÜMELERİNE VE HAVAİ ELEKTRİK HATLARINA ÖZEL DİKKAT
YTA dışında bulunsa dahi ilgili havaalanı CNS hizmet sağlayıcısının teknik incelemesine tabi tutulacak çalışmalar ve yapılaşmalar da belirlendi.
Buna göre, hava seyrüsefer sistemlerine ait cihazların istasyon koordinatı merkez olmak üzere 3 bin metre yarıçaplı alandaki yapılaşmalar ile 15 bin metre yarıçaplı alandaki rüzgâr enerji santralleri teknik incelemeye tabi tutulacak. Radar istasyonu koordinatı merkez olmak üzere 15 bin metre yarıçaplı alandaki yapılaşma talepleri de aynı kapsamda değerlendirilecek.
Ayrıca istasyon yakınında heyelan ve titreşim gibi sorunlara yol açabilecek delme ve patlatma faaliyetlerini içeren maden ocağı ve benzeri çalışmalar incelenecek. Mesafeye bakılmaksızın radar istasyonunun görüş alanında bulunan rüzgâr enerji santralleri de teknik incelemeye tabi tutulacak.
Haberleşme istasyonunun koordinatı merkez olmak üzere 2 bin metre yarıçaplı alanda, antenin yatay düzleminden itibaren belirlenen açıyla çizilen çizginin altında kalan çalışmalar da inceleme kapsamına alınacak.
Bunların yanı sıra her yöne yayın yapan sistemler için belirtilen mesafelerin dışında kalsa bile arazi zemin kotundan itibaren 150 metre ve daha fazla yükseklikte yapılacak tüm yapılaşmalar, gökdelenler, büyük kazı işleri, TV kuleleri ve diğer yüksek kuleler teknik incelemeye tabi tutulacak.
Çalışmalarda bina kümelerine ve havai elektrik hatlarına özel dikkat gösterilecek.
İlgili havaalanı CNS hizmet sağlayıcısı tarafından Coğrafi Tabanlı Dijital Bilgi Platformu'nda yer alan CNS sistemlerine ilişkin bilgiler güncel tutulacak. Söz konusu hizmet sağlayıcısı, yapılan analizlerin ve raporların doğruluğunu yılda en az bir kez uygun hesaplama yöntemini kullanarak teyit edecek. Analiz ve raporların doğruluğundan şüphe duyulan durumlarda Genel Müdürlüğe ivedilikle bildirimde bulunulacak.
MANİA PLANLARI VE HAVACILIK BİLGİLERİ GÜNCELLENECEK
Herhangi bir cihazın veya sistemin Havaalanı Mania Planı kapsamı dışında kalması durumunda, uçuş kontrol raporları, hava yolu şirketlerinden iletilen şikâyetler ve sinyal performansının zafiyete uğradığına ilişkin benzer tespitler dikkate alınarak değerlendirme yapılacak. Bu değerlendirme sonucunda Genel Müdürlük, CNS hizmet sağlayıcısından ilgili cihaza veya sisteme ilişkin teknik değerlendirme yapmasını isteyebilecek.
CNS hizmet sağlayıcıları tarafından herhangi bir cihaz veya sistemin tesis edilmesi ya da değiştirilmesi planlandığında, söz konusu cihaz ve sistem hizmete verilmeden önce CNS hizmet sağlayıcısının başvurusu üzerine Genel Müdürlük tarafından ilgili havaalanı mania planına cihazın tipi ve koordinatlarına ilişkin bilgiler işlenecek.
Ayrıca elektronik sistemlere ilişkin her türlü yapılaşma için Coğrafi Tabanlı Dijital Bilgi Platformu üzerinden başvuru yapılacak. Gerektiğinde başvuru sahibi tarafından ilgili havaalanı CNS hizmet sağlayıcısından görüş alınacak.
YÖNETMELİĞE AYKIRI HAREKET EDENLERE İDARİ PARA CEZASI
Yönetmelik hükümlerine aykırı hareket edenler hakkında 2920 sayılı Kanun'daki hükümler ile Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü Tarafından Verilecek İdari Para Cezaları Hakkında Yönetmelik hükümleri uygulanacak.
CNS sistemlerinin YTA'sını ihlal eden yapılaşmaların tespit edilmesi halinde 2920 sayılı Kanun'un ilgili maddesi uyarınca işlem yapılacak. Bu kapsamda ihlale konu yapı veya tesisin sahibi ve/veya işletmecisi sorumlu olacak.
RÜZGÂR ENERJİ SANTRALLERİNE 2 YIL SÜRE
Yönetmeliğin yürürlük tarihinden itibaren 2 yıl içinde, faaliyet gösteren tüm rüzgâr enerji santrallerinin müştemilatları da dahil olmak üzere zeminden itibaren 100 metre ve üzerindeki yükseltilerine ilişkin bilgiler, AIP'te (Havacılık Bilgi Yayını) yayımlanmasını sağlamak üzere mania nitelikleriyle birlikte RES işletmecileri tarafından ilgili CNS hizmet sağlayıcısına iletilecek.
RES işletmecileri, bu verilerin doğru ve eksiksiz gönderilmesinden sorumlu olacak.
