Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) verilerine göre, Van’ın Tuşba ilçesinde 5,2 büyüklüğünde bir deprem kaydedildi. Depremin 7 kilometre derinlikte meydana geldiği belirtilirken, kısa süreli panik yaşandığı ancak herhangi bir olumsuz durumun gözlenmediği bildirildi.
Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu ve İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi, bölgede ekiplerin saha taramalarını sürdürdüğünü açıkladı. Depremin çevre illerden de hissedilmesi üzerine uzmanlar, art arda değerlendirmelerde bulundu.
7 BÜYÜKLÜĞÜNDE DEPREM ÜRETEBİLİR AMA…
Yer bilimci Prof. Dr. Naci Görür, 5,2'lik sarsıntının Van-Yeşilköşk Fay zonları arasında gerçekleştiğini söyledi. Görür, bu bölgenin bir bindirme zonu olduğunu bildirerek; "Daha önce depremin olduğu bir yer. 7 büyüklüğünde deprem üretebilir ama bu büyüklükte yeni bir deprem beklemiyoruz." dedi.
İLK 3 GÜNE DİKKAT
Jeolog Prof. Dr. Okan Tüysüz, NTV yayınında 5,2'lik depreme ilişkin açıklamalarda bulundu. Prof. Dr. Tüysüz açıklamasında, depremin yüzeye yakın olmasına dikkat çekti ve bu nedenle şiddetli hissedildiğini açıkladı.
"Bölgede 4,2 büyüklüğüne varan artçıların olmasını bekliyoruz." diye konuşan Tüysüz, “Genellikle ilk 3 günde olabilecek artçılar söz konusu. Hasar görmüş yapıların yetkili tarafından incelenip girilmesi gerekiyor.” uyarısında bulundu.
Tüysüz, “Bu depremin olduğu bölgede haritalarda diri fay hattı göstermiyor. 5,2 büyüklüğündeki deprem, çevre illerde de hissedildi. Bu bölgede deprem olması bizim için şaşırtıcı değil.” dedi.
2011 DEPREMİYLE İLİŞKİLİ Mİ?
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi (Van YYÜ) Afet Yönetimi ve Deprem Uygulama ve Araştırma Merkezi Müdürü Sacit Mutlu, Van'ın Tuşba ilçesinde meydana gelen 5,2 büyüklüğündeki depreme ilişkin, "Bu depremi 2011 Van depremiyle ilişkilendiremeyiz. Bu yanlış olur. Bunu bir öncü deprem olarak da değerlendiremeyiz. Vatandaşlarımızın bu anlamda endişeye veya korkuya kapılmasını gerektirecek bir durum söz konusu değildir." dedi.
Mutlu, Van’ın saat 08.52’de meydana gelen 5,2 büyüklüğündeki depremle güne uyandığını anımsattı.
Depremin orta büyüklükte olduğunu belirten Mutlu, zaman zaman bu tür depremlerin bölgede yaşanabildiğini dile getirdi.
“KORKUYA KAPILMASINI GEREKTİRECEK BİR DURUM YOK”
Sarsıntının kent merkezinin kuzeyindeki Ermişler Mahallesi civarında meydana geldiği bilgisini veren Mutlu, "Bu depremi 2011 Van depremiyle ilişkilendiremeyiz. Bu yanlış olur. Bunu bir öncü deprem olarak da değerlendiremeyiz. Vatandaşlarımızın bu anlamda endişeye veya korkuya kapılmasını gerektirecek bir durum söz konusu değildir." diye konuştu.
Merkez olarak bölge genelinde aktif fayları tanımlamaya yönelik birçok çalışma yürüttüklerini anlatan Mutlu, Doğu Anadolu Bölgesi'nin "sıkışma (kısalma) bölgesi" olarak adlandırılan bir konumda yer aldığını ifade etti.
“Bireysel anlamda afet yönetimini bilmemiz gerekiyor”
Mutlu, Van YYÜ, Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğü, AFAD ve Belediyeler Birliği ile 3 yıl önce başlattıkları "Türkiye Diri Faylarının Paleosismolojik Özelliklerinin Belirlenmesi: Yüksekova-Şemdinli Fay Zonu, Başkale, Erciş ve Tutak Fayı Projesi"ni geçen yıl tamamladıklarını belirtti.
Bu çalışmada fayların kayma hızını ve deprem tekrarlanma aralıklarını ortaya koymaya çalıştıklarını anlatan Mutlu, şunları kaydetti:
“Bölgesel anlamda bir tehlike derecelendirmesi yapacak olursak Van'ın hemen güneydoğusunda yer alan Yüksekova-Şemdinli Fay Zonu üzerinde ciddi derecede bir gerilme birikimi mevcut. Yaptığımız kazılarda da bunu net bir şekilde gözlemledik. Bunun dışında hemen kuzeyinde sol yanal karakterli Başkale Fay Zonu bulunmaktadır. Bu fay zonları, özellikle Van Gölü ve çevresini etkileyebilecek şekilde paralel uzanım gösteriyor. Bölgede yaklaşık 20'ye yakın aktif fay bulunuyor. Bu ölçekte değerlendirdiğimizde bugün meydana gelen deprem aslında beklenen, rutin tektonik süreçler içinde yer alan bir depremdir. Bu nedenle toplumun korkmasını gerektirecek bir durum yoktur ancak şu çok önemli. Bireysel anlamda afet yönetimini bilmemiz gerekiyor. Toplumsal hafızayı, afet farkındalığı açısından güncel tutmamız büyük önem taşıyor. Özellikle yapı stoklarıyla ilgili durum da kritik bir konudur. Her vatandaşın kendi yapısıyla ilgili risk ve tehlike durumunu bu çerçevede değerlendirmesi gerektiğini düşünüyorum.”
BÜYÜK BİR DEPREMİN HABERCİSİ OLARAK YORUMLANAMAZ
Dokuz Eylül Üniversitesi (DEÜ) Deprem Araştırma ve Uygulama Merkezi Müdürü Prof. Dr. Hasan Sözbilir, Van'ın Tuşba ilçesinde meydana gelen 5,2 büyüklüğündeki depreme ilişkin, "Bu büyüklükteki deprem, tek başına çok daha büyük ve yıkıcı bir depremin kesin habercisi olarak yorumlanamaz." dedi.
Depremin meydana geldiği yer kabuğunun kuzey-güney doğrultusunda sıkıştığını, bu nedenle enerjinin diri faylar üzerinden açığa çıktığını aktaran Sözbilir, Van ile Muradiye arasında çok sayıda bindirme ve doğrultu atımlı fay bulunduğunu ifade etti.
Ulusal ve uluslararası sismoloji merkezlerinin değerlendirmelerine göre depremin, sıkışma sonucu oluşan bindirme fay kaynaklı olduğunu belirten Sözbilir, "Meydana gelen ana şokun ardından, büyüklükleri 4 seviyelerine varabilen artçı sarsıntıların yaşanması muhtemeldir. Bu büyüklükteki deprem, tek başına çok daha büyük ve yıkıcı bir depremin kesin habercisi olarak yorumlanamaz. Aksine o bölgedeki belirli bir fay hattında biriken enerjinin tahliyesi anlamına gelir." değerlendirmesinde bulundu.
Sözbilir, 5,2 büyüklüğündeki depremin, 2011'deki deprem sonrası komşu faylarda biriken enerjiden kaynaklanabileceğini dile getirdi.
Bu büyüklükteki bir depremin mühendislik kurallarına uygun ve zemin etüdü yapılmış binalarda yıkım ya da ağır hasara yol açmasının beklenmediğini belirten Sözbilir, şunları kaydetti:
"Ancak sarsıntının yüzeye yakın bir noktada gerçekleşmiş olması nedeniyle, özellikle kırsal kesimlerdeki yığma ve kerpiç yapılarda yahut daha önceki depremlerde yorulmuş ve hasar almış binalarda ufak çaplı çatlaklar veya dökülmeler gözlemlenebilir. Bu nedenle vatandaşlarımızın, yetkili kurumlar tarafından onay verilmedikçe çatlak veya hasar gördükleri yapılara girmekten kaçınmaları büyük önem taşımaktadır."
