Liv Hospital Ulus Gastroenteroloji Uzmanı Prof. Dr. Binnur Pınarbaşı, 28 Temmuz Dünya Hepatit Günü kapsamında yaptığı açıklamada, viral hepatitlerin erken tanı ve tedaviyle büyük ölçüde kontrol altına alınabileceğini söyledi. Hepatit B ve C'nin siroz ile karaciğer kanserinin en önemli nedenleri arasında yer aldığını belirten Pınarbaşı, toplumda farkındalığın artırılması gerektiğini vurguladı.
Dünya Hepatit Günü'nün önemi
Her yıl 28 Temmuz'un Dünya Sağlık Örgütü tarafından Dünya Hepatit Günü olarak kutlandığını hatırlatan Prof. Dr. Binnur Pınarbaşı, bu tarihin Hepatit B virüsünü keşfeden ve aşısını geliştiren Nobel ödüllü bilim insanı Dr. Baruch Samuel Blumberg'in doğum günü anısına belirlendiğini ifade etti.
"Viral hepatitler önlenebilir ve tedavi edilebilir"
Viral hepatitlerin A, B, C, D ve E olmak üzere beş ana tipi bulunduğunu belirten Pınarbaşı, günümüzde hastalığın önlenmesi, tanısı ve tedavisi için gerekli tüm imkanların bulunduğunu söyledi.
Erken tanının karaciğer sirozu ve karaciğer kanseri gelişimini önleyebileceğini vurgulayan Pınarbaşı, buna rağmen milyonlarca kişinin hastalığını bilmeden yaşamını sürdürdüğünü ifade etti.
Her yıl 1,3 milyon kişi hayatını kaybediyor
2024 yılı verilerine dikkat çeken Prof. Dr. Pınarbaşı, dünyada yaklaşık 287 milyon kişinin hepatit B ve C enfeksiyonuyla yaşadığını, her yıl yaklaşık 1,3 milyon kişinin bu virüslerin neden olduğu siroz ve karaciğer kanseri nedeniyle hayatını kaybettiğini belirtti.
Türkiye'de ise her yıl yaklaşık 15-20 bin kişinin hepatit B ve C'ye bağlı siroz ve karaciğer kanseri nedeniyle yaşamını yitirdiğini kaydetti.
Hepatit A ileri yaşlarda ağır seyredebiliyor
Pınarbaşı, hepatit A'nın kirlenmiş su ve gıdalarla bulaştığını belirterek, hijyen koşullarının yetersiz olduğu ortamlarda salgınlara neden olabileceğini söyledi.
Çocukluk çağında genellikle hafif geçirilen hastalığın ileri yaşlarda ağır karaciğer hastalığına ve ölüme kadar varan sonuçlara yol açabileceğini ifade etti.
Kişisel eşyalar da bulaş riski taşıyor
Hepatit B ve C'nin bulaş yollarına değinen Pınarbaşı, enfekte kan ve kan ürünleri, steril olmayan cerrahi ve diş tedavileri, ortak enjektör kullanımı, tıraş bıçağı, diş fırçası ve manikür seti gibi kişisel eşyaların paylaşılması, steril olmayan dövme ve piercing uygulamaları, anneden bebeğe geçiş ile korunmasız cinsel ilişkinin önemli bulaş yolları arasında yer aldığını söyledi.
Hepatit B aşıyla önlenebiliyor
Prof. Dr. Pınarbaşı, Hepatit B'ye karşı güvenli ve etkili aşıların bulunduğunu belirterek, Türkiye'de çocuklara ve risk grubundaki bireylere Hepatit A ve Hepatit B aşılarının ücretsiz uygulandığını söyledi.
Hepatit D'den korunmanın en etkili yolunun da Hepatit B aşısı olduğunu vurguladı.
Hepatit C'de tedavi başarısı çok yüksek
Hepatit C tedavisinin tıp tarihinin en başarılı tedavi süreçlerinden biri olduğunu belirten Pınarbaşı, günümüzde ağızdan kullanılan ilaçlarla 2-3 ay içinde virüsün tamamen ortadan kaldırılabildiğini ve hastaların büyük bölümünde kalıcı iyileşme sağlandığını ifade etti.
Hepatit B için de hastalığı kontrol altında tutan güçlü antiviral tedavilerin bulunduğunu söyledi.
Türkiye'de milyonlarca kişi taşıyıcı olduğunu bilmiyor
Türkiye'de yaklaşık 2,5 milyon hepatit B ve 250 bin hepatit C hastası bulunduğunu belirten Prof. Dr. Pınarbaşı, viral hepatit taşıyan kişilerin en az yüzde 80'inin enfeksiyonunun farkında olmadığını dile getirdi.
Bu durumun hem hastaların siroz ve karaciğer kanseri riski taşımasına hem de hastalığın farkında olmadan başkalarına bulaştırılmasına neden olduğunu ifade etti.
"2040'ta ölümler HIV'i geçebilir"
Toplumdaki farkındalığın yetersiz olduğuna dikkat çeken Pınarbaşı, gerekli önlemler alınmadığı takdirde 2040 yılında hepatit B ve C'ye bağlı ölümlerin HIV, sıtma ve tüberküloza bağlı toplam ölüm sayısını aşabileceği uyarısında bulundu.
Herkese en az bir kez test önerisi
2026 Dünya Hepatit Günü temasının "Hepatit: Engelleri birlikte ortadan kaldıralım" olduğunu hatırlatan Prof. Dr. Binnur Pınarbaşı, özellikle erişkin bireylerin en az bir kez hepatit B ve hepatit C testi yaptırmasını önerdi.
Test sonucu pozitif çıkan kişilerin vakit kaybetmeden uzman hekime başvurması gerektiğini belirten Pınarbaşı, erken tanı ve tedavinin hayat kurtardığını, siroz ve karaciğer kanseri gelişimini önemli ölçüde önlediğini vurguladı.
