Kış aylarında el ve ayak parmaklarında görülen aşırı üşüme, uyuşma ve belirgin renk değişiklikleri, toplumun yüzde 3 ila 5'ini etkileyen Raynaud Fenomeni'nin işareti olabilir. Genellikle soğuğa maruz kalındığında veya yoğun stres altında ortaya çıkan bu durum, kan damarlarının aşırı daralması sonucu gelişiyor.
Damarlar Neden Daralıyor?
Normal şartlarda vücudumuz, soğuk havalarda ısı kaybını azaltmak için deriye giden kan damarlarını daraltır. Ancak Raynaud durumunda bu süreç gereğinden fazla uzar. Kanlanmanın bozulmasıyla birlikte dokulardaki oksijen seviyesi düşer; bu da parmakların önce beyazlamasına, ardından mavi-mor bir renk almasına neden olur. Isınma başladığında ise damarlar genişler ve parmaklar pembe-kırmızı hale döner.
En Sık Genç Kadınlarda Görülüyor
İstatistiklere göre bu rahatsızlık en çok genç kadınlarda ortaya çıkıyor. İki farklı türü bulunan rahatsızlığın "birincil" tipi genellikle genetik geçişli olup başka bir hastalıkla ilişkili değildir ve tedavisi daha kolaydır. Ancak "ikincil" tip, altta yatan iltihaplı romatizma gibi daha ciddi sağlık sorunlarının bir ön belirtisi olabilir.
Sadece Parmaklarda Değil, Burun ve Kulakta da Görülebilir
Raynaud sadece el ve ayak parmaklarını değil; nadiren kulak kepçesi, burun ucu, yüz ve hatta dizleri de etkileyebilir. Renk değişimine sıklıkla şu belirtiler eşlik eder:
Parmaklarda iğnelenme ve uyuşma hissi,
Şiddetli ağrı,
Kanlanma bozukluğuna bağlı parmak uçlarında iyileşmeyen küçük yaralar.
Korunmak İçin Neler Yapılmalı?
Eğer bu belirtileri yaşıyorsanız, damarların daralma dönemini kısaltmak doku sağlığı için kritiktir. Soğuk havalarda kat kat giyinmek, elleri ve ayakları mutlaka korumak, stresten uzak durmak ve damar yapısını bozan alışkanlıkları terk etmek temel önlemler arasında yer alıyor. Belirtilerin şiddetli olduğu durumlarda mutlaka bir uzman görüşü alınarak altta yatan başka bir romatizmal hastalık olup olmadığı araştırılmalıdır.
