Dünya Osteoporoz (Kemik Erimesi) Günü, bu yıl "Artık Kabul Edilemez!" temasıyla anılıyor.
Uluslararası Osteoporoz Vakfı (IOF) tarafından vurgulanan bu tema, kırıkların önlenebilir olmasına rağmen çoğunlukla ihmal edilen bir halk sağlığı sorunu olduğunu gözler önüne seriyor.Bağcılar Eğitim ve Araştırma Hastanesi Başhekim Yardımcısı ve Fizik Tedavi Uzmanı Dr. İbrahim Ethem Kirez, osteoporoz yani kemik erimesinin oluşturduğu riskler hakkında önemli bilgiler paylaştı.
KADINLARIN ÜÇTE BİRİ RİSK ALTINDA
Uzm. Dr. İbrahim Ethem Kirez, şöyle dedi:
"Osteoporoz, sessiz ilerleyen bir hastalıktır çünkü kemik erimesine bağlı ağrı çoğunlukla kırık oluşmadan meydana gelmez. Dünya genelinde 50 yaş üstü kadınların üçte biri, erkeklerin ise beşte biri yaşamları boyunca osteoporotik kırık geçiriyor."
ÖLÜM RİSKİNİ ARTIRABİLİR
Kırıkların sadece hareket kabiliyetini sınırlamakla kalmadığını, yaşam kalitesini düşürdüğünü ve uzun süreli bakım ihtiyacı doğurduğunu belirten Uzm. Dr. Kirez:
"Yatağa bağımlı olma ve hatta yaşamı tehdit eden durumlar ortaya çıkabilir. Uluslararası Osteoporoz Vakfı’nın da belirttiği gibi kırıkların büyük kısmı önlenebilir. Bu nedenle toplumsal farkındalık ve kararlı mücadele şarttır."
ÜLKEMİZDE ORANLAR YÜKSEK
Türkiye’de yaşlı nüfusun artmasıyla birlikte osteoporoz ve kemik kırıklarının yaygınlığının yüksek olduğunu ifade eden Uzm. Dr. Kirez:
"Bazı bilimsel araştırmalara göre, 50 yaş üzeri kadınlarda osteoporoz ve kalça kırığı riski ülkemizde uluslararası ortalamanın üzerinde seyrediyor. Bu yüzden her aşamada farkındalık, erken tanı ve kişiye özel yaklaşımlar büyük önem taşıyor."
EN SIK KALÇA, OMURGA VE EL BİLEĞİNDE GÖRÜLÜYOR
Osteoporoza bağlı kırıkların hafif bir travma veya kendiliğinden oluşabileceğine dikkat çeken Uzm. Dr. Kirez:
"En sık omurga, kalça ve el bileğinde kırıklar meydana geliyor. Kırık oluşmadan osteoporozu fark etmek ve tanı koymak için taramalar oldukça önemlidir."
KİMLER KEMİK TARAMASI YAPTIRMALI?
Uzm. Dr. Kirez, risk grubundaki kişileri şöyle sıraladı:
Ailesinde osteoporoz veya kırık öyküsü olanlar
Şeker hastalığı, tiroit sorunları gibi ek rahatsızlıkları bulunanlar
Çok düşük vücut ağırlığına sahip kişiler
Sigara ve alkol kullananlar
Menopoz sonrası kadınlar ve 50 yaş üstü erkekler
Bu kişilerde kemik yoğunluğu ölçümü (DXA) özellikle öneriliyor.
OSTEOPOROZDAN KORUNMA YÖNTEMLERİ
Uzm. Dr. Kirez, alınması gereken önlemleri şöyle sıraladı:
1. Düzenli egzersiz: Yürüyüş, koşu, hafif direnç antrenmanları ve denge çalışmaları kemik sağlığını destekler ve düşme riskini azaltır.
2. Düşme önlemleri: Evde uygun aydınlatma sağlamak, kaymaz halılar kullanmak önemlidir.
3. Banyo ve lavabo düzenlemesi: Yaşa ve hareket kabiliyetine uygun, ideal yükseklikte düzenleme düşmeleri ve kırıkları önler.
4. Dengeli beslenme: Doktorun önerdiği şekilde yeterli kalsiyum ve D vitamini alımı, sağlıklı vücut ağırlığı kemikleri korur.
5. Sigara ve alkolden uzak durmak: Bu alışkanlıklar kemik kaybını hızlandırır.
6. Kemik yoğunluğu ölçümü (DXA): Risk gruplarında ve belirli yaşlarda tanı ve tedavi planı için yol göstericidir.
7. Doktorla kişisel riskleri değerlendirmek: Tarama ve erken teşhis, kırıkların önlenmesinde etkilidir. Osteoporoz tanısı konulursa, uygun ilaç tedavisi ve yaşam tarzı değişiklikleri kırık riskini azaltır.
