Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasında imzalanan Mekke Ortak Savunma Anlaşması, TBMM Genel Kurulu'nda gündeme geldi. Anlaşmanın onaylanmasının uygun bulunmasına ilişkin kanun teklifinin tümü üzerindeki görüşmeler tamamlanırken, siyasi parti temsilcileri düzenlemeye ilişkin değerlendirmelerini paylaştı. Görüşmelerde Türk askerinin olası görevleri, NATO ile ilişkiler ve anlaşmanın bölgesel güvenliğe etkileri tartışıldı.
HULUSİ AKAR: NATO'YA ALTERNATİF DEĞİL, TAMAMLAYICI BİR BİRLİKTELİK
TBMM Milli Savunma Komisyonu Başkanı ve AK Parti Kayseri Milletvekili Hulusi Akar, Mekke Ortak Savunma Anlaşması'nın NATO'ya alternatif olmadığını vurguladı.
Türkiye'nin hem Pakistan hem de Suudi Arabistan ile mevcut askeri işbirliği anlaşmalarının bulunduğunu belirten Akar, yeni anlaşmayla bu ilişkilerin daha da geliştirileceğini söyledi.
Akar, "Bizim hem Pakistan ile hem de Suudi Arabistan ile askeri işbirliği anlaşmalarımız var. Bu anlaşmayla bu ilişkiler biraz daha geliştiriliyor. Bu anlaşma NATO'ya alternatif değil. Bu tamamlayıcı bir birliktelik. Şu anda askerimiz yurt dışında olmadığı gibi bundan sonra da herhangi bir şekilde olması gerekirse mutlaka Meclis'in iznine tabi olacak." ifadelerini kullandı.
FUAT OKTAY: ÜÇÜNCÜ ÜLKELERE KARŞI SALDIRI İTTİFAKI DEĞİL
TBMM Dışişleri Komisyonu Başkanı ve AK Parti Ankara Milletvekili Fuat Oktay, anlaşmanın üçüncü ülkelere karşı bir bloklaşma veya saldırı ittifakı olmadığını belirtti.
Bölgesel sorunlara yine bölge ülkeleri tarafından çözüm üretilmesi gerektiğini ifade eden Oktay, anlaşmanın ortak savunma ve caydırıcılık, karşılıklı istişare, savunma sanayisi, güvenlik alanında işbirliği ve terörle mücadeleyi güçlendirmeyi hedeflediğini söyledi.
Oktay, "Bu anlaşma üçüncü ülkelere karşı bloklaşma ve saldırı ittifakı değildir. Ülkemizin kendi iradesi dışında kontrolsüz sürecin içine çekilmesi söz konusu değildir. TSK'nın çatışmalara katılmak üzere yurt dışına gönderilmesi Anayasa uyarınca TBMM'de kabul edilecek tezkerelerle mümkündür." dedi.
CHP'DEN ANLAŞMAYA DESTEK: OLUMLU OY VERECEĞİZ
CHP Grup Başkanı Faik Öztrak, bölgesel işbirliklerinin önemine dikkat çekerek anlaşmaya olumlu oy vereceklerini açıkladı.
Türkiye'nin bölgesel güvenlik mekanizmalarında yer alması gerektiğini belirten Öztrak, anlaşmanın doğru yönetilmesi halinde bölgesel istikrar ve barışa katkı sağlayabileceğini ifade etti.
Öztrak, "3 ülkenin işbirliği doğru yönetilebilirse Anlaşma, bölgesel istikrara, barışa, taraf ülkelere büyük katkılar sağlayacaktır. Mekke Anlaşması doğru kullanılırsa, bölgenin, başkalarının güvenlik şemsiyesinden kurtarılabilmesi için de fırsattır." diye konuştu.
MHP: BÖLGESEL İSTİKRAR VE CAYDIRICILIK HEDEFLENİYOR
MHP Erzurum Milletvekili Kamil Aydın, anlaşmaya destek verdiklerini belirterek düzenlemenin bölgesel sahiplenme ve kolektif caydırıcılık anlayışına dayandığını söyledi.
Aydın, anlaşmanın herhangi bir ülkeyi hedef almadığını, bölgesel barış, istikrar ve güvenliğe katkı sunmayı amaçladığını vurguladı.
Anlaşmanın yaklaşık 2,5 yılı aşan bir diyalog sürecinin ardından hazırlandığını belirten Aydın, bölgedeki istikrarsızlıkların giderilmesi ve ekonomik-sosyal entegrasyonun geliştirilmesinin hedeflendiğini kaydetti.
İYİ PARTİ VE YENİ YOL'DAN ASKERİ YÜKÜMLÜLÜK ELEŞTİRİSİ
İYİ Parti Kocaeli Milletvekili Lütfü Türkkan, anlaşmanın TBMM'de onaylanmadan uygulanmaya başlandığını öne sürerek belirsizlikler bulunduğunu savundu.
İYİ Parti Muğla Milletvekili Metin Ergun ise anlaşmanın ortak savunmadan terörle mücadeleye, istihbarat paylaşımından askeri konuşlanmaya kadar geniş bir işbirliği öngördüğünü belirtti. Ergun, Türkiye'nin hangi koşullarda askeri destek vermek zorunda kalacağının açıklanmasını istedi.
Yeni Yol Partisi İstanbul Milletvekili Mustafa Kaya da NATO ile Mekke Anlaşması'nın çıkarlarının çatışması durumunda nasıl hareket edileceğinin değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.
MUHALEFETTEN MEHMETÇİK VE YEMEN UYARISI
Yeni Parti Grup Başkanvekili Murat Emir, anlaşmanın Türk askerinin Yemen'e gönderilmesine yol açabileceğini savundu.
Emir, "Elinizde sadece Mehmetçik var. Dünyanın neresinde kriz olursa 'Mehmetçik'i gönderelim'. Buna asla razı değiliz. Sıcak çatışmalara Türk askeri girdiği zaman her birinin vebali her birinizin boynunda olacak." ifadelerini kullandı.
Yeni Parti İstanbul Milletvekili Namık Tan da anlaşmanın Hindistan'la karşı karşıya gelinmesine neden olabileceğini öne sürerek İran'ın anlaşmaya katılmasının mümkün olmadığını savundu.
DEM Parti Diyarbakır Milletvekili Ceylan Akça Cupolo ise anlaşmaya karşı olduklarını ve Türkiye'yi daha fazla çatışmanın içerisine çekebileceğini iddia etti.