Kıbrıs Türk halkının varoluş mücadelesinin en acı olaylarından biri olarak tarihe geçen Taşkent Katliamının yıl dönümünde, Taşkent, Terazi ve Tatlısu şehitleri düzenlenen törenle anıldı.
Taşkent Şehitler Anıtı'nda düzenlenen törene KKTC Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman, Cumhuriyet Meclisi Başkanı Ziya Öztürkler, Başbakan Ünal Üstel, Yüksek Mahkeme Başkanı Bertan Özerdağ, 5'inci Cumhurbaşkanı Ersin Tatar, Türkiye'nin Lefkoşa Büyükelçisi Ali Murat Başçeri, Kıbrıs Türk Barış Kuvvetleri Komutanı Korgeneral Sebahattin Kılınç, Güvenlik Kuvvetleri Komutanı Tümgeneral İlker Görgülü, Cumhuriyetçi Türk Partisi Genel Başkanı Sıla Usar İncirli, bazı bakan ve milletvekilleri, kurum, dernek ve siyasi parti temsilcileri, askeri erkan ile şehit aileleri katıldı.
Tören, protokol sırasına göre çelenklerin Taşkent Şehitler Anıtı'na sunulmasıyla başladı. Ardından saygı duruşunda bulunuldu, saygı atışı yapıldı ve İstiklal Marşı eşliğinde bayraklar göndere çekildi.
Törende Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman'ın yanı sıra Şehit Aileleri ve Malul Gaziler Derneği Başkanı Gürsel Benan ile Taşkent Şehit Aileleri Derneği Başkanı Erdinç Erdağlı konuşma yaptı.
ERHÜRMAN'DAN AVRUPA PARLAMENTOSU'NA TEPKİ
Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman, Kıbrıs Türk halkının yaşadığı acıların yok sayılmasına ve görmezden gelinmesine sessiz kalmayacaklarını belirterek, “Kıbrıs Türk halkının haklarını her platformda anlatmaya ve savunmaya devam edeceğiz” dedi.
Erhürman, Avrupa Parlamentosu'nda Kıbrıslı Rum kayıplarla ilgili anıt kararı alınırken, Kıbrıslı Türk kayıpların ve Kıbrıs Türk halkının yaşadığı acıların aynı hassasiyetle ele alınmamasını eleştirdi.
Bunun “kabul edilemez bir çifte standardı” ortaya koyduğunu ifade eden Erhürman, “Avrupa Parlamentosu'nda alınan skandal bir kararla adeta Kıbrıslı Türk kayıplar yok sayılmıştır” dedi.
Yıllar içerisinde yapılan açıklamalar, ortaya çıkan itiraflar ve tanıklıkların Taşkent'te yaşananları açık şekilde ortaya koyduğunu belirten Erhürman, Kayıp Şahıslar Komitesi tarafından yıllardır yürütülen çalışmaların kayıpların araştırılması ve ailelerin acılarının bir nebze olsun dindirilmesi amacıyla sürdürüldüğünü söyledi.
Erhürman, Avrupa Parlamentosu'nda alınan kararın söz konusu çalışmaların ortaya koyduğu gerçekleri yeterince dikkate almamasının, Kıbrıs'taki gerçekliğin “eksik, yanlı ve tarafgir” biçimde değerlendirildiğini gösterdiğini ifade etti.
TAŞKENT, TERAZİ VE TATLISU ŞEHİTLERİNİ ANDI
Erhürman, Taşkent şehitlerini saygı ve minnetle andıklarını belirterek, Taşkent, Terazi ve Tatlısu köylerinden toplanan masum insanların esir alındığını ve ardından kurşuna dizilerek katledildiğini söyledi.
“Burada yatan her bir şehidimiz Kıbrıs Türk halkının varoluş mücadelesinde yaşadığı acıların ve ödediği ağır bedellerin en somut göstergesidir” diyen Erhürman, Taşkent'te yaşananların üzerinden yıllar geçmesine rağmen Kıbrıs Türk halkının uğradığı katliamların uluslararası alanda hak ettiği şekilde ele alınması konusunda ciddi eksiklikler bulunduğunu kaydetti.
Kıbrıs Türk halkının varoluş mücadelesinin güvenlik içerisinde ve onurlu bir şekilde bu topraklarda yaşayabilmek için verildiğini belirten Erhürman, Taşkent'te hayatını kaybeden şehitlerin de bu mücadelenin en ağır bedellerinden birini ödediğini ifade etti.
“TORUNLARIMIZA GÜVENLE YAŞAYABİLECEKLERİ BİR ÜLKE BIRAKACAĞIZ”
Kıbrıs Türk halkının tarih boyunca varlığını, kimliğini, özgürlüğünü ve geleceğini korumak için büyük mücadeleler verdiğini ve ağır bedeller ödediğini dile getiren Erhürman, gelecek nesillere adil, güzel, huzurlu ve güvenli bir ülke bırakmak için çalışacaklarını söyledi.
Erhürman, “Gelecek kuşakların aynı acıları yaşamaması için çok çalışacak ve çocuklarımıza, torunlarımıza güvenle yaşayabilecekleri bir ülke bırakacağız” dedi.
Bu sorumluluğun farkında olduklarını vurgulayan Erhürman, “Kıbrıs Türk halkının yaşadığı acıların yok sayılmasına, görmezden gelinmesine sessiz kalmayacak, izin vermeyeceğiz. Şehitlerimizi asla unutmayacak, unutturmayacağız” ifadelerini kullandı.
Erhürman, başta Taşkent, Terazi ve Tatlısu şehitleri olmak üzere Kıbrıs Türk halkının varoluş mücadelesinde hayatını kaybeden tüm şehitleri rahmet, minnet ve saygıyla andı. Hayatta olan gazilere de sağlık, huzur ve uzun ömür diledi.
BENAN: “BU ACI KKTC'NİN ORTAK ACISIDIR”
Şehit Aileleri ve Malul Gaziler Derneği Başkanı Gürsel Benan, Taşkent, Terazi ve Tatlısu köylerinde 15 Ağustos 1974'te yaşananların Kıbrıs Türk halkının hafızasında derin izler bıraktığını belirterek, “Bu acı Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin ortak acısıdır” dedi.
Benan, 83 kişinin esir kampına götürülecekleri söylenerek evlerinden çıkarıldığını, otobüslere bindirildikten sonra kurşuna dizilerek katledildiğini ve toplu mezarlara gömüldüğünü anlattı.
Yaşananların sıradan bir savaş veya çatışma olmadığını söyleyen Benan, “Bu yaşananlar insanlık vicdanını derinden yaralayan bir katliamdır” ifadelerini kullandı.
Taşkent, Terazi ve Tatlısu'da yaşananların unutulmaması ve gelecek nesillere aktarılması gerektiğini belirten Benan, o gün yalnızca insanların öldürülmediğini, bir köyün hafızasının susturulmak ve bir halkın geleceğinin karartılmak istendiğini ifade etti.
Kıbrıs Türk halkının yaşadığı acılara rağmen teslim olmadığını ve mücadelesini sürdürdüğünü kaydeden Benan, şehitlerin isimlerinin ve fedakarlıklarının hiçbir zaman unutulmayacağını vurguladı. Geçmişin unutulmaması, birlik ve beraberliğin korunması ve vatana sahip çıkılması gerektiğini söyledi.
Türkiye'nin Kıbrıs Türk halkına verdiği desteğin önemine de değinen Benan, şehitlere olan en büyük borcun, uğruna can verdikleri vatana, bayrağa, devlete ve bağımsızlığa sahip çıkmak olduğunu belirtti.
Benan, “Onurlu, adil ve kalıcı bir barıştan yana olmaya devam edecektir. Ancak bu barış eşitliğe, karşılıklı saygıya ve adalete dayanmalıdır” dedi.
ERDAĞLI: “BU, ONLARI SON GÖRÜŞÜMÜZ OLDU”
Taşkent Şehit Aileleri Derneği Başkanı Erdinç Erdağlı, 1974'ün ülke tarihinde ve toplumsal hafızada bir dönüm noktası olduğunu belirterek, özgürlüğe kavuşmanın sevincinin yanında kaybedilenlerin acısının da halen yüreklerde yaşadığını söyledi.
Erdağlı, 15 Ağustos 1974'te Taşkent, Terazi ve Tatlısu köylerinden silah zoruyla toplanan 83 kişinin, Limasol'daki esir kampına götürülecekleri söylenerek iki grup halinde köyden çıkarıldığını anlattı.
İlk olarak 45, daha sonra 38 kişinin otobüslere bindirilerek ailelerinin çaresiz bakışları arasında götürüldüğünü kaydeden Erdağlı, “Bu, onları son görüşümüz oldu” ifadelerini kullandı.
Erdağlı, sonrasında yaşananların, götürülen ilk grupta yer alan ve saldırıdan sağ kurtulan Suat Kafadar'dan öğrenildiğini belirtti.
Katliamı araştırmak üzere bölgeye gitmek isteyen Birleşmiş Milletler yetkililerinin Rum otoriteler tarafından bölgeye alınmadığını söyleyen Erdağlı, Rum yönetiminin katliamlarla ilgili sorumluluk üstlenmediğini ifade etti.
Uzun süren “karartma ve inkar döneminin” ardından şehitlerin kalıntılarına yıllar sonra ulaşılabildiğini belirten Erdağlı, ancak 2 şehidin kalıntılarının halen bulunamadığını söyledi.
Kayıp şehitlerin bulunması için girişimlerini sürdüreceklerini belirten Erdağlı, şehitler ve aileleri için yıllardır adalet arayışı içinde olduklarını söyledi.
“Adalet arayışı intikam arayışı değildir” diyen Erdağlı, amaçlarının hakikatin ortaya çıkarılması ve sorumluların hesap vermesi olduğunu kaydetti.
Anma törenlerinin geçmişi hatırlamanın yanı sıra benzer acıların bir daha yaşanmaması yönündeki ortak sorumluluğu da hatırlattığını ifade eden Erdağlı, konuşmasının sonunda tüm şehit ve gazileri minnetle andı.
Tören, şehitliğin ziyaret edilmesiyle sona erdi.
TAŞKENT, TATLISU VE TERAZİ ŞEHİTLERİ
Taşkent, Tatlısu ve Terazi köylerinde yaşayan ve aralarında çocukların da bulunduğu 83 Kıbrıslı Türk, evlerinden alınarak bir gece köydeki Rum ilkokulunda tutuldu.
Ertesi gün Limasol'daki esir kampına götürülecekleri belirtilerek otobüslerle köyden çıkarılan köylüler, daha sonra iki ayrı noktada Rum silahlı grupları ve EOKA-B militanları tarafından kurşuna dizildi.
Olaydan yalnızca Suat Kafadar sağ kurtuldu.
Kayıp olarak aranan şehitlerin kalıntılarına 2007 yılında, 33 yıl sonra ulaşıldı. Kimlik tespitlerinin tamamlanmasının ardından şehitler, 2014 ve 2016 yıllarında düzenlenen törenlerle Taşkent Şehitliği'ne defnedildi.
