Geçtiğimiz ay imzalanan mutabakat zaptı kapsamında ABD ile İran, Hürmüz Boğazı'ndan geçen ticari gemilerin 60 gün boyunca güvenli ve kesintisiz şekilde seyrini sürdürmesi konusunda uzlaşmaya vardı.
Mutabakata göre bu sürenin sona ermesinin ardından boğazın yönetimine ilişkin yeni model, İran ve Umman'ın Basra Körfezi'ndeki diğer ülkelerle gerçekleştireceği temaslar sonucunda şekillenecek.
Umman GEÇİŞ ÜCRETİNE SICAK BAKMIYOR
Umman Dışişleri Bakanı Sayyid Badr bin Hamad Al Busaidi ise yaptığı açıklamada, gemilerden zorunlu geçiş ücreti alınmasına sıcak bakmadıklarını ifade etti. Al Busaidi, zorunlu ücret uygulamasıyla Malakka ve Singapur boğazlarında olduğu gibi bakım ve güvenlik hizmetlerinin finansmanı amacıyla gönüllülük esasına dayalı katkı paylarının birbirinden ayrılması gerektiğini vurguladı.
Konuya yakın kaynaklar, söz konusu planın kısa süre önce ABD'ye iletildiğini öne sürerken, Orta Doğulu bir yetkili ise Umman'ın olası uygulama yöntemleri konusunda Washington ile istişarelerde bulunduğunu ancak şu ana kadar resmi bir teklif sunmadığını söyledi.
ABD'den zorunlu ücrete itiraz
Müzakerelere yakın bir kaynak, ABD'li müzakerecilerin teklifle ilgili endişeleri olduğunu ancak konuyu Ummanlı yetkililerle görüşmeyi planladıklarını bildirdi.
Kaynak, Umman'ın nakliye trafiğinden zorunlu ücret alınmaması yönündeki taahhüdünü koruduğunu ve taslakta zorunlu bir geçiş ücretinin yer almadığını vurguladı.
Trump Yönetiminden Net Mesaj
Beyaz Saray Sözcüsü Anna Kelly yaptığı açıklamada, "Başkan Trump, uluslararası bir su yolu olan Hürmüz Boğazı'ndan İran'ın ücret talep edemeyeceğini açıkça belirtmiştir." ifadesini kullandı.
Dünya petrol ve doğal gaz arzının yüzde 20'sinin taşındığı boğazın ücretli hale getirilmesi fikrine Trump yönetimi yetkilileri karşı çıkıyor.
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, geçen hafta gerçekleştirdiği Orta Doğu ziyareti sırasında, "Hiçbir ülkenin uluslararası bir su yolundan geçiş ücreti veya vergi almasına izin verilemez. Mevcut uluslararası hukuk budur." açıklamasında bulundu.
Orta Doğulu bir yetkili, İran'ın ücret toplanması konusunda ısrarcı olduğunu ve Amerikalıların eninde sonunda bunun bir versiyonunu kabul edeceğine inandığını iddia etti.
Yetkili, toplanacak fonların uluslararası toplum ve Uluslararası Denizcilik Örgütü ile istişare içinde toplanabileceğini, kabul edilmesi halinde ise İran ve Umman arasında paylaşılacağını belirtti.
Fonların Malakka Boğazı'ndaki gibi çevre risklerinin değerlendirilmesi, kurtarma çalışmaları ve teknik destek için kullanılabileceği kaydedildi.
