Bayatlayan ekmeği değerlendirmeden önce üzerinde küf, kötü koku veya olağan dışı bir renk değişimi bulunup bulunmadığı kontrol edilmeli. Tüketilmesinde sakınca olmayan ekmekler fırında kurutularak galeta ununa dönüştürülebilir, küp şeklinde doğranarak kruton hazırlanabilir veya çeşitli yemeklerde kullanılabilir. Kısa sürede tüketilemeyecek ekmeği dilimleyerek dondurmak ise bayatlamayı ve gıda israfını azaltabilir.
ÖNCE KÜF KONTROLÜ YAPIN
Bayatlama ile küflenme aynı şey değil. Bayat ekmek nem kaybederek sertleşirken küflü ekmekte yeşil, beyaz, mavi veya siyah lekeler ve kötü koku görülebilir. Ekmek gözenekli bir yapıya sahip olduğu için küf yalnızca görünen bölümle sınırlı kalmayabilir.
Küflenen kısmı keserek kalan bölümü tüketmek güvenli kabul edilmiyor. Böyle bir durumda ekmeğin tamamı atılmalı ve koklamak için yaklaştırılmamalı.
GALETA UNU HAZIRLANABİLİR
Bayat ekmekler küçük parçalara ayrılarak düşük sıcaklıktaki fırında tamamen kurutulabilir. Soğuyan parçalar rondodan geçirilerek galeta unu hâline getirilebilir.
Hazırlanan galeta unu; köfte harcında, pane kaplamasında ve çeşitli hamur işlerinde kullanılabilir. Saklanmadan önce ekmek parçalarının tamamen kuruduğundan emin olunmalı ve ürün temiz, kuru, kapaklı bir kaba alınmalıdır.
ÇORBA VE SALATALAR İÇİN KRUTON YAPILABİLİR
Ekmekler küp şeklinde doğrandıktan sonra az miktarda zeytinyağı ve istenen baharatlarla harmanlanabilir. Fırında kızartılan parçalar, çorba ve salatalara eklenebilir.
Krutonların yumuşamaması için tamamen soğuduktan sonra kapaklı bir kaba konulması gerekiyor. Sarımsak, kekik, pul biber veya farklı baharatlarla çeşitli lezzetler hazırlanabilir.
KAHVALTILIK TARİFLERDE KULLANILABİLİR
Bayat ekmek dilimleri yumurta ve süt karışımına batırılarak tavada pişirilebilir. Dilimlerin üzerine domates, peynir ve sebze eklenerek fırında pratik ekmek pizzaları da hazırlanabilir.
Ekmekler ayrıca süt, yumurta ve şekerle birleştirilerek tatlı tariflerinde değerlendirilebilir. Kullanılan süt ve yumurta gibi ürünlerin soğuk zincirinin korunmasına ve hazırlanan yemeğin yeterince pişirilmesine dikkat edilmelidir.
YEMEKLERE KIVAM VEREBİLİR
Ufalanan bayat ekmek; köfte, sebze mücveri ve bazı dolma harçlarında bağlayıcı olarak kullanılabilir. Küçük miktarda eklenen ekmek içi, çorba ve sosların kıvamını artırmaya da yardımcı olabilir.
İhtiyaçtan fazlası tek seferde eklenmemeli; yemeğin kıvamına göre miktar aşamalı olarak artırılmalıdır.
FAZLA EKMEĞİ DONDURUN
Kısa sürede tüketilemeyecek taze ekmek, bayatlamadan önce dilimlenerek dondurucuya konulabilir. Dilimlerin porsiyonlar hâlinde paketlenmesi, yalnızca ihtiyaç duyulan miktarın çıkarılmasını kolaylaştırır.
Dondurulan ekmek tost makinesinde, fırında veya oda sıcaklığında çözdürülerek kullanılabilir. Bir kez çözülen ekmeğin tekrar tekrar dondurulması ise lezzet ve doku kaybına yol açabilir.
