Trafik cezasının hatalı düzenlendiğini düşünen sürücü veya araç sahibi, cezaya karşı sulh ceza hâkimliğine başvurabilir. İtirazda yalnızca “cezayı kabul etmiyorum” şeklinde bir ifade kullanmak yerine cezanın neden hukuka veya somut olaya aykırı olduğu açık şekilde belirtilmelidir. Trafik idari para cezası karar tutanağı, tebligat belgesi, ruhsat ve kimlik bilgileri ile itirazı destekleyen fotoğraf, video, konum kaydı, araç satış belgesi veya diğer belgeler başvuruya eklenebilir. Kabahatler Kanunu, idari yaptırım kararlarına karşı sulh ceza hâkimliğine başvuru imkânı tanımaktadır.
Başvuru fiziksel olarak adliyedeki ilgili birime yapılabileceği gibi UYAP üzerinden elektronik ortamda da gerçekleştirilebilir. İtiraz dilekçesinde cezanın tarih ve seri-sıra bilgileri, hangi araç veya kişi adına düzenlendiği ve iptal talebinin gerekçeleri açıkça yazılmalıdır. Örneğin ceza tarihinde aracın başka bir kişiye satılmış olması, plakanın yanlış okunması, belirtilen yerde aracın bulunmadığını gösteren kayıtların bulunması veya ceza tutanağı ile olay arasında açık bir uyumsuzluk olması itirazın dayanakları arasında yer alabilir. Başvurunun kabul edilip edilmeyeceği ise sunulan deliller ve ilgili kurumun gönderdiği kayıtlar değerlendirilerek hâkimlik tarafından karara bağlanır. Adalet Bakanlığı da trafik idari para cezalarına ilişkin dilekçelerin sulh ceza hâkimliklerince değerlendirildiğini belirtmektedir.
Trafik Cezasına İtiraz Süresi Kaç Gündür?
Trafik idari para cezasına itiraz süresi, kural olarak kararın ilgili kişiye tebliğ veya tefhim edildiği tarihten itibaren 15 gündür. Kabahatler Kanunu’nun 27. maddesine göre idari yaptırım kararına karşı en geç 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine başvurulabilir. Sürenin geçirilmesi hâlinde karar, kanunda öngörülen istisnalar dışında kesinleşir. Bu nedenle cezanın e-Devlet üzerinde görüldüğü tarih ile resmi tebliğ tarihinin birbirinden farklı olabileceği göz önünde bulundurulmalıdır.
Kanunda mücbir sebep nedeniyle 15 günlük sürenin kaçırılması için de özel bir düzenleme bulunur. Başvurunun zamanında yapılamamasına neden olan mücbir sebep ortadan kalktıktan sonra en geç yedi gün içinde başvuru yapılabilir. Ancak kişinin neden süresinde itiraz edemediğini açıklaması ve mümkünse bunu belgelendirmesi gerekir. Cezayı öğrenen kişinin süre hesabını son güne bırakmaması, tebligat belgesini saklaması ve başvuruyu mümkün olduğunca erken tamamlaması hak kaybı riskini azaltır.
Trafik Cezası İtirazı E-Devlet Üzerinden Yapılabilir mi?
e-Devlet üzerinden trafik cezalarının sorgulanması mümkündür. Emniyet Genel Müdürlüğünün “Araç Plakasına Yazılan Ceza Sorgulama” hizmetinden araç adına düzenlenen cezalar, “Sürücü Belgesi ve Şahıslara Yazılan Ceza Sorgulama” hizmetinden ise kişiye veya sürücü belgesine uygulanan cezalar görüntülenebilir. Gelir İdaresi Başkanlığının hizmetleri üzerinden trafik para cezası borçları da sorgulanabilir ve ödenebilir.
Ancak cezanın sorgulanması ile hukuki itiraz başvurusu aynı işlem değildir. Elektronik itiraz, UYAP Vatandaş Portal üzerinden yapılabilir; portala e-Devlet aracılığıyla erişim sağlanabilmektedir. UYAP, vatandaşların trafik ve idari para cezalarına elektronik ortamda itiraz edebilmesine imkân vermektedir. Adalet Bakanlığının açıkladığı elektronik başvuru sisteminde “Trafik/İdari Para Cezalarına İtiraz” seçeneği kullanılarak ilgili il ve adliye seçilir ve başvuru sulh ceza hâkimliğine gönderilir. Elektronik evrak gönderiminde kullanılan giriş ve imza yönteminin UYAP'ın güncel teknik şartlarına uygun olması gerekir.
Hatalı Yazılan Trafik Cezası Nasıl İptal Ettirilir?
Hatalı trafik cezasının iptali için hatayı gösteren somut delillerle birlikte süresi içinde sulh ceza hâkimliğine başvurulmalıdır. İtiraz dilekçesinde ceza tutanağının bilgileri belirtilmeli ve neden yanlış olduğu ayrıntılı biçimde açıklanmalıdır. Örneğin ceza tarihinde aracın başka yerde olduğunu gösteren kamera veya otopark kaydı, aracın daha önce satıldığını gösteren noter belgesi, farklı bir plakaya ait görüntünün kullanıldığını ortaya koyan kayıt veya ceza tutanağındaki açık maddi hata başvuruya eklenebilir. Hâkimlik, hem başvuru sahibinin sunduğu belgeleri hem de cezayı düzenleyen kurumdan gelen bilgi ve delilleri değerlendirir.
Her trafik cezası yalnızca sürücünün itiraz etmesi nedeniyle iptal edilmez. Radar, Elektronik Denetleme Sistemi, trafik görevlisinin tutanağı veya diğer teknik kayıtlarla ihlalin yeterli şekilde ortaya konulması hâlinde itiraz reddedilebilir. Buna karşılık cezanın yanlış kişiye veya araca düzenlendiğinin, hukuki dayanağının bulunmadığının ya da olayın belgelerle tutanakta belirtildiği şekilde gerçekleşmediğinin ortaya çıkması durumunda iptal kararı verilebilir. İtirazdan önce e-Devlet üzerinden ceza bilgilerini kontrol etmek ve tutanak ile tebliğ belgelerini eksiksiz şekilde başvuruya eklemek sürecin sağlıklı yürütülmesini sağlar.
