Ağız içinde yapışkanlık, dilde kuruluk ve sık su içme ihtiyacı, ağız kuruluğuna eşlik edebiliyor. Geçici olarak yaşanabilen bu durum, sürekli hale geldiğinde nedeninin araştırılması gerekiyor.
Tükürük yalnızca ağzı nemlendirmiyor; besinlerin parçalanmasına, yutmaya ve dişlerin korunmasına da yardımcı oluyor. Bu nedenle kalıcı kuruluk, yalnızca rahatsızlık hissi olarak değerlendirilmemeli.
AĞIZ KURULUĞUNUN EN SIK NEDENLERİ NELERDİR?
Yeterince sıvı almamak, fazla terlemek veya hastalık sırasında sıvı kaybetmek ağız kuruluğuna yol açabiliyor. Bazı ilaçlar, kaygı ve ağızdan nefes alma da yaygın nedenler arasında bulunuyor.
Daha uzun süren durumlarda tükürük bezlerinin işlevini etkileyen hastalıklar veya tedaviler değerlendirilebiliyor. Kuruluk tek başına belirli bir hastalığın kanıtı sayılmıyor.
HANGİ İLAÇLAR AĞIZ KURULUĞU YAPABİLİR?
Bazı tansiyon, depresyon ve mesane kontrolü ilaçları tükürük üretimini azaltabiliyor. Ancak aynı amaçla kullanılan bütün ilaçlar aynı etkiyi göstermiyor.
Şikâyet yeni bir ilaca başladıktan veya doz değişikliğinden sonra ortaya çıktıysa bu bilgi hekime iletilmeli. Reçeteli ilaç, kuruluğa neden olduğu düşünülse bile kendi kendine bırakılmamalı. Gerekirse hekim doz veya tedavi değişikliğini değerlendirebilir.
GECE VE SABAH AĞIZ KURULUĞU NEDEN OLUR?
Burun tıkanıklığı nedeniyle ağızdan nefes almak veya ağzı açık uyumak, gece ve sabah kuruluğuyla ilişkili olabiliyor.
Yatak yanında su bulundurmak geçici rahatlama sağlayabilir. Ancak tekrarlayan burun tıkanıklığı veya sürekli ağızdan nefes alma varsa altta yatan neden de değerlendirilmeli.
SU İÇMEYE RAĞMEN AĞIZ KURULUĞU NEDEN GEÇMEZ?
Kuruluk yalnızca sıvı eksikliğinden kaynaklanmıyorsa su içmek tek başına yeterli olmayabilir. İlaç etkisi veya tükürük üretimindeki azalma devam ettiğinde şikâyet yeniden ortaya çıkabiliyor.
Hekim veya diş hekimi, ağız muayenesi ve sağlık geçmişinin değerlendirilmesinin ardından gerekli görürse kan tetkiki ya da tükürük miktarını ölçen incelemeler isteyebilir.
AĞIZ KURULUĞU DİYABET BELİRTİSİ Mİ?,
Diyabet, ağız kuruluğuyla ilişkili olabilen hastalıklar arasında yer alıyor. Ancak bu belirtiye bakarak diyabet tanısı konulamaz.
Kuruluğa sık idrara çıkma gibi başka şikâyetler eşlik ediyorsa hekime başvurulmalı. Ağız kuruluğuyla birlikte gözlerde de sürekli kuruluk bulunması halinde Sjögren hastalığı gibi farklı nedenler açısından değerlendirme gerekebilir.
AĞIZ KURULUĞUNA EVDE NE İYİ GELİR?
Gün içinde düzenli aralıklarla su yudumlamak ve şekersiz sakız çiğnemek rahatlama sağlayabiliyor. Şekersiz sakız, tükürük akışını uyarmaya yardımcı olabiliyor.
Tütün ve alkolden kaçınmak, fazla kafein tüketimini azaltmak da yararlı olabilir. Asitli, çok tuzlu veya baharatlı yiyecekler kuru ağızda yanma ve rahatsızlığı artırabiliyor. Bu nedenle tükürüğü artırmak amacıyla sürekli limon emmek uygun bir yöntem değil.
AĞIZ KURULUĞUNDA SPREY VEYA JEL KULLANILIR MI?
Ağzı nemlendirmeye yardımcı jel, sprey ve tükürük yerine geçen ürünler bazı kişilerde kullanılabiliyor. Ancak her ürün herkese uygun olmayabiliyor.
Seçim için diş hekimi veya eczacıya danışılmalı. Bu ürünlerin belirtileri hafifletmesi, kuruluğun nedenini araştırma gereğini ortadan kaldırmıyor.
AĞIZ KURULUĞU DİŞ ÇÜRÜĞÜNE NEDEN OLUR MU?
Tükürüğün koruyucu etkisinin azalması, diş çürüğü ve ağız içi mantar enfeksiyonu riskini artırabiliyor. Ağız kokusu, yanma, çatlamış dudaklar ve yutma güçlüğü de görülebiliyor.
Florürlü diş macunuyla düzenli fırçalama, diş aralarının temizliği ve diş hekimi kontrolleri önem taşıyor. Gargara kullanılacaksa alkolsüz ve ihtiyaca uygun ürün seçimi konusunda öneri alınmalı.
GEÇMEYEN AĞIZ KURULUĞUNDA NE ZAMAN DOKTORA GİDİLMELİ?
Birkaç hafta boyunca süren veya alınan önlemlere rağmen düzelmeyen kuruluk için hekim ya da diş hekimi değerlendirmesi alınmalı.
Yemek yemeyi ve konuşmayı zorlaştıran kuruluk, ağızda ağrı, kızarıklık, kanama veya hassas beyaz alanlar varsa başvuru geciktirilmemeli. Özellikle düzenli beslenmeyi engelleyen şikâyetler ihmal edilmemeli.
