MHP Genel Başkan Yardımcısı Prof. Dr. Ahmet Selim Yurdakul, nüfus meselesinin Türk milletinin geleceğini doğrudan ilgilendiren bir beka meselesi olduğunu belirterek, doğurganlığın artırılması ve ailelerin desteklenmesine yönelik 20 maddelik "Aktif Pronatalist Politikalar" önerisini açıkladı.
"Nüfus meselesi bir beka meselesidir"
MHP'li Yurdakul, nüfusun yalnızca istatistiksel bir sayıdan ibaret olmadığını, ekonomiden üretime, iş gücünden sosyal güvenliğe, savunmadan güvenliğe, bilim ve teknolojiden insan kaynağına kadar devletin geleceğini doğrudan ilgilendiren stratejik bir alan olduğunu ifade etti.
Bugün alınan demografik kararların 20, 30 ve 50 yıl sonra sonuçlarının ortaya çıkacağını belirten Yurdakul, kaybedilen demografik zamanın herhangi bir bütçeyle geri kazanılamayacağını vurguladı.
Doğurganlık hızı 1,42'ye geriledi
Türkiye'nin toplam doğurganlık hızının 2001'de 2,38 iken 2025'te 1,42'ye gerilediğini bildiren Yurdakul, 2025'te canlı doğan bebek sayısının 895 bin 374 olduğunu aktardı.
Nüfusun kendini yenilemesi için temel eşik olarak kabul edilen 2,10 seviyesinin 9 yıldır altında bulunulduğuna dikkati çeken Yurdakul, 2025 itibarıyla 81 ilin 76'sında doğurganlık hızının 2,10'un, 59 ilde ise 1,50'nin altında olduğunu belirtti.
Yurdakul, yaşlı nüfusun toplam nüfus içindeki payının da arttığını, 65 yaş ve üzeri nüfusun 2023'te yüzde 10,2 iken 2025'te yüzde 11,1'e yükseldiğini ve yaşlı nüfusun 9 milyon 583 bine ulaştığını kaydetti.
"Amaç sadece daha fazla çocuk sahibi olunmasını söylemek değil"
"Aktif Pronatalist Politikalar" yaklaşımının vatandaşlara yalnızca daha fazla çocuk sahibi olmaları çağrısı yapmak anlamına gelmediğini belirten Yurdakul, çocuk sahibi olmak isteyen ailelerin önündeki ekonomik, mesleki, konut, eğitim, sağlık ve bakım kaynaklı engellerin azaltılması gerektiğini ifade etti.
Yurdakul, bu kapsamda ailelerin ve çocukların desteklenmesine yönelik 20 maddelik politika önerisini şöyle sıraladı:
1. Uzun vadeli devlet stratejisi
Eğitim, ekonomi, adalet ve şehir planlaması gibi alanlarla uyumlu, çok bakanlıklı ve uzun vadeli bir devlet stratejisi oluşturulması.
2. Çalışan annelere güçlü doğum desteği
Çalışan anneler için doğumdan önce 2 ay ücretli, doğumdan sonra 6 ay ücretli izin, sonraki 6 ayda ise esnek ve uzaktan çalışma imkanının sağlanması. Emzirme izninin yanı sıra isteğe bağlı 2 yıla kadar ücretsiz izin, işe dönüş garantisi ve mobbingden korunma güvencesi verilmesi.
3. Ücretsiz iş yeri kreşleri
Belirli büyüklüğün üzerindeki iş yerlerinde kreşlerin kurulması, küçük işletmeler için bölgesel ortak kreşlerin oluşturulması, emzirme odaları ve okul öncesi bakım imkanlarının sağlanması.
4. İlçe ölçeğinde kreş ve gece bakımı
İlçelerde ihtiyaca göre kreş ve gece bakım hizmetlerinin oluşturulması, kreşlerin kapanış saatlerinin çalışanların gerçek çalışma saatleriyle uyumlu hale getirilmesi.
5. Çocuk başına düzenli destek
Çocuk yardımlarının düzenli, öngörülebilir ve gerçekçi hale getirilmesi, desteğin çocuk sırasına göre artırılması.
6. Çocuk sayısına göre enerji indirimi
Doğalgaz, elektrik ve su faturalarında çocuk sayısına göre indirim uygulanması.
7. Aile dostu vergi politikası
Çocuk sayısına göre vergi teşvikleri sağlanması, 3 ve daha fazla çocuklu ailelere gelir vergisi muafiyeti uygulanması ve ilk araç alımında ÖTV indirimi sağlanması.
8. Evde çocuk bakımı yapan annelere sosyal güvenlik
Çocuk bakımı nedeniyle çalışmayan annelerin sigorta primlerinin devlet tarafından karşılanması ve emeklilik güvencesinin sağlanması.
9. Yeni evlenecek çiftlere destek
Yeni evlenecek çiftlere uzun vadeli faizsiz evlilik finansmanı sağlanması ve 3 yıl süreyle kira desteği verilmesi.
10. Ev sahibi olmayan çiftlere konut desteği
Evi bulunmayan ve sosyoekonomik riski yüksek çiftlere uzun vadeli, faizsiz konut finansmanı imkanı sağlanması.
11. Babalık ve ebeveynlik izni
Kamu ve özel sektörde babalık izninin artırılması ve babaların çocuk bakımına daha aktif katılımının desteklenmesi.
12. Aile danışmanlığı ve sağlıkta öncelik
Aile sağlığı merkezlerinde aile danışmanlığı birimlerinin oluşturulması, evlilik öncesi danışmanlığın zorunlu ve kapsamlı hale getirilmesi, anne adaylarına sağlık hizmetlerinde öncelik verilmesi.
13. Üreme sağlığı konusunda bilgilendirme
Doğurganlık yaşı ve üreme sağlığı konusunda bilimsel bilgilendirme programlarının hazırlanması, özellikle 35 yaşından önce doğurganlığın önemine yönelik farkındalık oluşturulması.
14. Kısırlık tedavilerine kamu desteği
Tüp bebek ve yardımcı üreme tedavilerinde kamu desteğinin genişletilmesi, yaş, klinik uygunluk ve finansman kriterlerinin bilimsel şekilde yeniden değerlendirilmesi ve kamu desteğindeki yaş sınırının 45'e yükseltilmesi.
15. Eğitim ve aile hayatının birlikte yürütülmesi
Yüksek lisans ve doktora yapan evli gençlere bursların artırılması, uygun 1+1 konut ve yurt imkanlarının sağlanması. Gençlerin eğitim ile aile kurmak arasında tercih yapmak zorunda bırakılmaması.
16. Eğitimde reform
Uzayan eğitim sürelerinin gözden geçirilmesi, uygun alanlarda eğitim sürelerinin kısaltılması ve meslek liselerinin güçlendirilmesi.
17. Aile dostu şehir ve bölge planlaması
İş, konut, kreş, okul ve sosyal hayatı birlikte planlayan yerleşimlerin oluşturulması, modern köy-kent modellerinin geliştirilmesi ve gençlerin bu bölgelere yönlendirilerek aile kurmalarının desteklenmesi.
18. Aile farkındalığı ve medya sorumluluğu
Aile konusunda kamuoyu kampanyaları, ebeveyn eğitimleri ve aile içi iletişim seminerleri düzenlenmesi, aile değerlerine zarar veren içeriklere karşı etkin denetim uygulanması.
19. 3 ve daha fazla çocuklu ailelere temel destek
3 ve daha fazla çocuklu ailelerin bez ve mama gibi temel ihtiyaçlar üzerindeki vergi yükünün azaltılması, ulaşım ve kültürel etkinliklerde aile indirimlerinin uygulanması.
20. Ulusal veri izleme sistemi
Evlilik ve doğurganlık eğilimlerinin düzenli olarak ulusal ve bölgesel ölçekte takip edilmesini sağlayacak bir veri izleme sisteminin oluşturulması.
"Aile Kurumu Çalıştayı" vurgusu
Yurdakul, söz konusu politikaların MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli'nin himayelerinde gerçekleştirilen Aile Kurumu Çalıştayı kapsamında yürütülen çalışmaların ardından şekillendiğini belirtti.
14-15 Eylül 2024'te gerçekleştirilen çalıştayın yaklaşık 120 günlük hazırlık ve saha araştırmasının ardından düzenlendiğini aktaran Yurdakul, 142 akademisyen, bilim insanı ve uzmanın 12 ayrı çalışma masasında görev aldığını açıkladı.
Çalışmalarda doğurganlık, doğum oranları, nüfus politikaları, üreme sağlığı, hane büyüklüğü, evlilik, boşanma, çocuk sayısı ve Türk aile yapısının ele alındığını belirten Yurdakul, "Aktif Pronatalist Politikalar" yaklaşımının bu uzun süreli bilimsel ve siyasi çalışmanın sonucu olduğunu ifade etti.
Yurdakul, demografik politikaların seçim dönemleriyle değil, nesillerle ölçülmesi gerektiğini belirterek, aileyi koruma, geliştirme ve geleceğe hazırlama sorumluluğunun milli bir mesele olduğunu vurguladı.
