Ebeveynlerin en büyük arzusu, çocuklarının hiçbir zorlukla karşılaşmaması, üzülmemesi ve travmalardan uzak kalmasıdır. Ancak uzmanlar uyarıyor: Çocuğu her türlü hayal kırıklığından korumak, onu aslında hayata karşı savunmasız bırakmak anlamına geliyor. İyi niyetle atılan her adım, her zaman iyi bir sonuç doğurmayabiliyor.
"Hayır"sız Büyümek: Psikolojik Bir Eksiklik mi?
Hayat; sadece başarılardan ve mutluluklardan ibaret değildir. İçinde sınırları, beklemeyi, eksik kalmayı ve reddedilmeyi de barındırır. Eğer bir çocuk, bu kavramları evin güvenli limanında deneyimlemezse, dış dünyanın sert rüzgarlarıyla karşılaştığında ne yapacağını bilemez. Sınır konmayan ve her isteği anında karşılanan çocukların sinir sistemi, duygusal düzenlemeyi (regülasyonu) öğrenemez.
Travma Değil, Gelişimsel Zorlanma!
Pek çok anne-baba, çocuğun üzülmesini "travma" olarak adlandırıyor. Oysa uzmanlar, yaşına uygun dozda yaşanan hayal kırıklıklarının travma yaratmadığını, tam tersine "psikolojik dayanıklılık" (resilience) geliştirdiğini belirtiyor. Çocuklar, başarısızlıkla baş etmeyi ancak başarısız olma ihtimali olan bir ortamda öğrenebilirler.
Başarısızlıktan Değil, İhtimalinden Kaçıyorlar
Kusursuz ve idealize edilmiş ortamlarda büyüyen çocuklar, hayatın kuralları ve kayıplarıyla karşılaştığında ciddi uyum sorunları yaşıyor. Bu çocukların en belirgin özelliği, başarısızlıktan değil; başarısız olma ihtimalinden bile kaçmalarıdır. Bu durum, özgüven kaybına ve risk almaktan korkan bireylerin yetişmesine neden oluyor.
Sağlıklı Ebeveynliğin Tanımı Değişiyor
Modern psikolojiye göre sağlıklı ebeveynlik; çocuğu hayattan tamamen korumak değil, o hayatla karşılaştığında elini bırakmamaktır. Çocuğa hayatın bir sahne olduğunu hatırlatmak ve bu sahneye çıkmadan önce evin içinde "hayatın provasını" yapmasına izin vermektir.
Unutmayın: Evin içinde sınırlarla tanışmayan çocuklar, dış dünyada kurallara tosladıklarında çok daha fazla yara alırlar.
