Demans denildiğinde çoğu insanın aklına ilerleyen yaşlarla birlikte gelen unutkanlık ve zihinsel kayıplar geliyor. Oysa son yıllarda yapılan çalışmalar, günlük hayatta yapılan küçük tercihlerle bu riskin önemli ölçüde azaltılabileceğini gösteriyor. Uzmanlara göre özellikle beyin dostu bir beslenme düzeni, demans riskini yaklaşık yüzde 25 oranında düşürebiliyor.
BEYNİ HEDEF ALAN BİR BESLENME ANLAYIŞI
Bu diyet, “zayıflama” odaklı klasik listelerden farklı. Amaç, beyin hücrelerini korumak, iltihaplanmayı azaltmak ve zihinsel işlevleri uzun süre canlı tutmak.
Akdeniz mutfağı ve tansiyon dostu beslenme alışkanlıklarının birleşimi olarak tanımlanan bu yaklaşımda, doğal ve işlenmemiş gıdalar ön planda yer alıyor.
YEŞİL SEBZELER VE KOYU RENKLİ MEYVELER ÖNE ÇIKIYOR
Beyin sağlığı denildiğinde ilk sırada yeşil yapraklı sebzeler geliyor. Ispanak, pazı, marul ve roka gibi sebzeler; hafızayı destekleyen vitamin ve antioksidanlar açısından oldukça zengin.
Meyve tarafında ise yaban mersini ve çilek gibi koyu renkli seçenekler, beyin hücrelerini koruyucu etkileriyle dikkat çekiyor.
YAĞ SEÇİMİ BEYİN İÇİN KRİTİK
Bu beslenme düzeninde yağ tamamen dışlanmıyor; tam tersine doğru yağın önemi vurgulanıyor. Zeytinyağı, ceviz ve balıkta bulunan sağlıklı yağlar, beyne giden kan akışını destekliyor. Özellikle kızartmalarda ve hazır ürünlerde kullanılan doymuş yağlar ise mümkün olduğunca sınırlanıyor.
HANGİ ALIŞKANLIKLAR RİSKİ ARTIRIYOR?
Uzmanlar, işlenmiş gıdalarla beslenmenin beyin üzerinde yıpratıcı etkileri olabileceğine dikkat çekiyor. Paketli atıştırmalıklar, aşırı şekerli tatlılar ve fast food tarzı beslenme; uzun vadede zihinsel performansı olumsuz etkileyebiliyor. Bu yüzden bu tür gıdaların “arada sırada” tüketilmesi öneriliyor.
ÖRNEK BİR GÜNLÜK BESLENME LİSTESİ
Kahvaltı: Zeytinyağlı yeşillik, tam buğday ekmeği, az tuzlu peynir, bir avuç ceviz
Ara Öğün: Bir kase yoğurt ve birkaç çilek
Öğle: Zeytinyağlı sebze yemeği, bulgur pilavı, yeşil salata
Ara Öğün: Bir elma veya bir avuç badem
Akşam: Izgara balık, limonlu roka salatası
Akşam Sonrası: Bitki çayı
KÜÇÜK ADIMLAR UZUN VADEDE BÜYÜK ETKİ YARATIYOR
Bu beslenme modelinin en güçlü yanı, sürdürülebilir olması. Her öğünü mükemmel yapmak gerekmiyor. Haftada birkaç gün bile bu düzene yaklaşmak, beyin için ciddi bir koruma kalkanı oluşturabiliyor. Uzmanlara göre önemli olan, yıllar boyunca devam ettirilebilecek sağlıklı bir denge kurmak.
Beyin, kendisine nasıl davrandığımızı unutmuyor; ona gösterilen özen, ilerleyen yaşlarda zihinsel berraklık olarak geri dönüyor.
