Kazakistan'da 70 yılı aşkın süre önce yok olan kaplanları yeniden bozkırlara kazandırmak amacıyla ilk kez bir Amur kaplanı doğal yaşam alanına bırakıldı.
Almatı bölgesindeki İle-Balhaş Devlet Doğa Rezervi'nde düzenlenen törende, "Ümit" adı verilen dişi Amur kaplanı doğal yaşam alanına salındı.
Törene, Kazakistan Çevre ve Doğal Kaynaklar Bakanı Yerlan Nısanbayev, Rusya Adalet Bakanı ve Amur Kaplanı Merkezi Denetleme Kurulu Başkanı Konstantin Çuyçenko'nun yanı sıra bilim insanları, uluslararası doğa koruma kuruluşlarının temsilcileri ve projede görev alan uzmanlar katıldı.
'Tarihi bir ana tanıklık ediyoruz'
Bakan Yerlan Nısanbayev, kaplanların tarihi yaşam alanlarına dönüşünün Kazakistan, Rusya ve uluslararası ortakların uzun yıllara dayanan iş birliğinin ürünü olduğunu belirtti.
Nısanbayev, "Kaplanların Kazakistan'dan yok olmasının üzerinden 70 yılı aşkın süre geçtikten sonra ilk kaplan yeniden tarihi yaşam alanına bırakıldı. Önümüzde sürdürülebilir bir kaplan popülasyonu oluşturmak için önemli bir çalışma süreci bulunuyor." ifadelerini kullandı.
Bu adımla birlikte, kaplanların Kazakistan'da tamamen yok olmasının ardından ilk kez bir birey doğal yaşam alanına geri dönmüş oldu.
Ümit 24 saat takip edilecek
Doğaya bırakılmadan önce kapsamlı veteriner kontrollerinden geçirilen Ümit'in sağlık durumu, avlanma yetenekleri ve insanlara karşı davranışları detaylı şekilde incelendi.
Uzmanlar tarafından tek başına yaşamını sürdürebileceğine karar verilen kaplana, hareketlerinin anlık takip edilebilmesi amacıyla GPS/GSM uydu takip tasması takıldı.
Ümit, uydu sistemi, fotokapanlar ve diğer modern izleme yöntemleriyle 24 saat boyunca uzman ekipler tarafından izlenecek.
Diğer kaplanlar için de değerlendirme süreci sürüyor
Ümit, Mayıs 2026'da Rusya'nın desteğiyle Kazakistan'a getirilen dört Amur kaplanından biri olarak öne çıkıyor.
İki yetişkin ve iki yavru kaplandan oluşan diğer bireyler ise İle-Balhaş Devlet Doğa Rezervi'ndeki özel adaptasyon alanlarında gözlem altında tutuluyor. Veteriner kontrolleri ve davranış testlerinin tamamlanmasının ardından onların da doğal yaşama bırakılıp bırakılmayacağına karar verilecek.
Amaç Turan kaplanının yaşam alanını yeniden canlandırmak
Ümit'in salındığı İle Nehri Vadisi ile Güney Balhaş bölgesi, geçmişte Turan kaplanlarının doğal yaşam alanı olarak biliniyordu. Ancak yaşam alanlarının tahrip edilmesi, av hayvanlarının azalması ve kaçak avcılık nedeniyle Turan kaplanı 20. yüzyılın ortalarında Kazakistan'da tamamen yok oldu.
Bilim insanları ise yapılan moleküler genetik araştırmaların, Turan kaplanı ile Amur kaplanının genetik açıdan neredeyse aynı olduğunu ortaya koyduğunu belirtiyor. Bu nedenle Amur kaplanı, Orta Asya'da kaplan popülasyonunu yeniden oluşturmak için en uygun tür olarak değerlendiriliyor.
