Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, Devlet Su İşleri (DSİ) Genel Müdürlüğü Namık Kiper Toplantı Salonu'nda düzenlenen Türkiye-AB Yüksek Düzeyli Tarım Diyaloğu 3'üncü Toplantısı'na katıldı. Basına kapalı gerçekleştirilen toplantıda Yumaklı'nın yanı sıra Avrupa Birliği (AB) Komisyonunun Tarımdan Sorumlu Üyesi Christophe Hansen ve AB Türkiye Delegasyonu temsilcileri de yer aldı.
Toplantının ardından açıklamalarda bulunan Yumaklı, görüşmede gıda arz güvenliği, tarım ve kırsal kalkınma politikaları, tarım ve gıda ticareti ile IPARD'ın geleceği başta olmak üzere ortak gündemlerin ele alındığını bildirdi.
“Tarım alanındaki iş birliği stratejik bir zorunluluk”
Dünyada yaşanan gelişmelerin gıda arz güvenliğini ve tedarik zincirlerini etkilediğine dikkati çeken Yumaklı, Rusya-Ukrayna savaşı, Gazze'deki gelişmeler ve Orta Doğu'daki çatışmaların tedarik koridorlarını zorladığını ifade etti.
İklim değişikliği, su stresi ve aşırı hava olaylarının da tarımsal üretim sistemleri üzerinde baskı oluşturduğunu belirten Yumaklı, Türkiye ile Avrupa Birliği arasındaki tarım iş birliğinin güçlendirilmesinin bölgesel istikrar ve ortak refah açısından stratejik önem taşıdığını söyledi.
Yumaklı, Türkiye'nin gıda arz güvenliğindeki konumuna ilişkin şu ifadeleri kullandı:
“Türkiye, güçlü üretim kapasitesi, coğrafi konumu ve lojistik altyapısıyla Avrupa'nın ve bölgemizin gıda arz güvenliğinde kilit bir rol üstlenmektedir. Bunu, Birleşmiş Milletler iş birliğiyle yürüttüğümüz Karadeniz Tahıl Girişimi kapsamında, 33 milyon tondan fazla tahıl ve gıda ürününün dünya pazarlarına ulaşmasını sağlayarak bir kez daha gösterdik.”
AB'ye tarım ihracatı 8,3 milyar dolara ulaştı
Avrupa Birliği'nin 2028-2034 dönemi Ortak Tarım Politikası'nı şekillendirdiği, Türkiye'nin ise üretim planlaması, su verimliliği ve iklim uyumu reformlarını sürdürdüğü bir süreçten geçildiğini aktaran Yumaklı, ticari ilişkilerdeki artışa dikkat çekti.
Türkiye'nin 2025 yılında Avrupa Birliği'ne gerçekleştirdiği tarım ihracatının 8,3 milyar dolar seviyesine ulaştığını bildiren Yumaklı, 2026'nın ilk 9 ayında iki taraf arasındaki tarım ticareti hacminin geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 10,7 artarak yaklaşık 11,4 milyar dolara yükseldiğini kaydetti.
Görüşmede karşılıklı pazara erişim imkanlarının iyileştirilmesi ile tarım ve işlenmiş tarım ürünlerindeki tercihli ticaret rejiminin geliştirilmesinin de değerlendirildiğini belirten Yumaklı, coğrafi işaretlerin karşılıklı korunması konusunda iş birliğini ilerletmek istediklerini ifade etti.
Avrupa Birliği tescilli ürün sayısı 46'ya yükseldi
Anadolu'nun zengin mirasını ekonomik değere dönüştürmek amacıyla yürütülen çalışmalara değinen Yumaklı, son 3 yılda 28 ürünün Avrupa Birliği tescili aldığını belirtti.
Yumaklı, böylece Türkiye'nin AB tarafından tescillenen ürün sayısının 46'ya yükseldiğini, kesin tescil bekleyen 8 ürünün daha bulunduğunu söyledi.
IPARD kapsamında 27 bin proje desteklendi
Türkiye ile Avrupa Birliği arasındaki ortaklığın kırsal alandaki önemli sonuçlarından birinin IPARD programları olduğunu vurgulayan Yumaklı, program kapsamında bugüne kadar yaklaşık 27 bin projenin desteklendiğini bildirdi.
Bu projelerle 3,4 milyar avroluk yatırımın ekonomiye kazandırıldığını ve 107 binden fazla vatandaşa istihdam imkanı sunulduğunu aktaran Yumaklı, IPARD-3 programının 81 ilin tamamına yayıldığını kaydetti.
Yumaklı, 2028-2034 döneminde iş birliğinin kesintisiz sürmesini ve Türkiye'ye tahsis edilen mali kaynakların artırılmasını istediklerini belirterek, bu sayede genç çiftçilerin, kadın girişimcilerin ve kırsal işletmelerin yatırımlarının daha güçlü desteklenebileceğini ifade etti.
“2026 Türkiye Raporu'nun objektif yaklaşımını bekliyoruz”
Türkiye'nin 2005'ten bu yana Avrupa Birliği üyelik hedefi doğrultusunda birçok alanda kapsamlı bir dönüşüm süreci yürüttüğünü belirten Yumaklı, ortak çıkarların somut kazanımlara dönüştürülmesi için üyelik perspektifinin güçlendirilmesi gerektiğini söyledi.
Önümüzdeki günlerde yayımlanacak 2026 Türkiye Raporu'na ilişkin beklentilerini de paylaşan Yumaklı, raporun Türkiye'nin yapıcı çabalarını ve kaydettiği ilerlemeleri objektif bir yaklaşımla yansıtmasını beklediklerini dile getirdi.
Türkiye ile Avrupa Birliği arasındaki Yüksek Düzeyli Tarım Diyaloğu'nun düzenli, yapıcı ve sonuç odaklı bir anlayışla devam etmesini arzu ettiklerini kaydetti.
AB'den Türkiye'nin Karadeniz'deki rolüne vurgu
AB Komisyonunun Tarımdan Sorumlu Üyesi Christophe Hansen de Rusya-Ukrayna savaşı ve Orta Doğu'daki gelişmelerin küresel gıda tedarik zincirlerinin kırılganlığını ortaya koyduğunu belirtti.
Avrupa Birliği olarak Türkiye'nin ve Karadeniz'deki rolünün önemini takdir ettiklerini ifade eden Hansen, gıda güvenliğinin desteklenmesi yönündeki çabaların sürdürülmesini teşvik ettiklerini söyledi.
Hansen, tahılın Karadeniz üzerinden güvenli geçişinin sağlanması konusunda Türkiye'nin desteğini sürdürmesini istediklerini kaydetti.