Kısa çalışma ödeneği ve ücretsiz izin uygulamasında yapılan suistimal

08.06.2020 10:00

Kısa çalışma ödeneği ve ücretsiz izin uygulamasında işçilere yönelik ödemeler devam ediyor. Bir yandan da kısa çalışma ve ücretsiz izin konusunda suistimal yapıldığına yönelik şikayetler geliyor. Ücretsiz izne çıkartılan veya kısa çalışma ödeneğine başvurulan işçilerin bir kısmının evden, bir kısmının işyerinde fiilen çalıştırıldığı görülüyor. Suistimal yapan işverenler, işçilere yapılan ödemeleri faiziyle iade edip, yaptırımlarla karşı karşıya kalırlar. İşçiler açısından da iş akdini haklı fesih sebebi oluşturabilir.

Bazı işyerlerinde faaliyetlerin kesintisiz devam ettiğini halde ücretlerini İŞKUR’dan alacaklarını/ aldıklarını ve aradaki farkın kendilerine ödendiği konusunda yüzlerce soru geliyor. Ne yazık ki, kısa çalışmanın ve ücretsiz izin uygulamasının bazı işverenler tarafından suiistimal edildiğini, amacı dışında kullanıldığını anlıyoruz.

Kısa çalışma, zor dönemlerde işçinin ve işverenin imdadına yetişecek bir uygulama olup işçi, işveren ve devletin desteğinden oluşan İşsizlik Sigortası Fonundan karşılanan bir ödenektir.İşsizlik Maaşını karşılığı olduğu için diğer bir ifade ile işçinin kendi parasıdır.

İşyerinde kısa çalışma ihtiyacı olmadığı halde işçilerin tam yada kısmen çalıştırılıp ücretlerin bir kısmının İşsizlik Sigortası Fonundan karşılanmasını sağlamak suçtur. Kısa çalışma ödeneğinden kasten yersiz olarak yararlanan işverenler ciddi maddi yaptırımlarla karşı karşıya kalabileceklerdir. Hatta bu kişiler hakkında Cumhuriyet Savcılıklarına suç duyurusunda bulunulması da söz konusudur. İşyerinde kendisi için kısa çalışmaya başvurulduğu halde çalışma saatleri azaltılmayan işçilerin Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı’na, bağlı Rehberlik ve teftiş Kuruluna ,İŞKUR’a şikayette bulunması gerekmektedir.

Kısa çalışma ödeneklerine ve Ücretsiz İzin uygulamalarına ilişkin çalışanlar tarafından olası ihbar ve şikayet ya da genel inceleme kapsamında iş müfettişleri tarafından denetimler yapılacaktır. Yine kısa çalışma yapan işveren, işçilerin çalışma sürelerine ilişkin kayıtları tutmak ve istenilmesi halinde ibraz etmek zorundadır.

Yapılan bu denetimler sonucunca, işverenin hatalı bilgi ve belge vermesi nedeniyle kısa çalışma ödeneğinden yersiz yararlandığının tespit edilmesi halinde İŞKUR tarafından ödenen ödenekler yasal faiziyle birlikte işverenden geri alınacaktır.

İşveren işçisini tam olarak çalıştırmış ancak kısa çalışmadan yararlanmışsa bu durum ayrıca Sosyal Güvenlik Kurumu’na yapılan bildirimlerin de eksik yapıldığı anlamında geleceğinden , eksik bildirilen primler gecikme cezası ve zammıyla işverenden geri alınacak, ayrıca her bir aylık prim ve hizmet bildirgesi nedeniyle işverene iki asgari ücret tutarında idari para cezası uygulanacaktır. Bununun yanısıra KÇÖ döneminde yararlanılan bütün teşvikler gecikme cezası ve zammıyla geri alınacaktır.