İştahsız çocuğa nasıl davranılmalı?
Akşam sofrası kuruluyor, tabak hazırlanıyor ama çocuk daha ilk bakışta başını çeviriyor. Anne-babanın içinden geçen cümle neredeyse aynı: “Yine mi yemeyecek?” İşte çocuklarda iştahsızlık tam da bu noktada, sadece mideyle değil, duygularla da ilgili bir mesele haline geliyor. Çünkü konu çoğu zaman yemekten çok, ebeveynle çocuk arasındaki ilişkiye dokunuyor.
O TABAK SADECE YEMEK DEĞİL
Bir çocuk tabağına dokunmadığında, anne-baba bunu çoğu zaman “yetersiz besleniyor” diye okur. Oysa çocuk için o tabak bazen yorgunluğun, bazen inatlaşmanın, bazen de “beni anla” demenin bir yoludur.
Gün içinde fazla uyarılan, yorulan ya da duygusal olarak zorlanan çocuk, bunu en kolay yemek üzerinden gösterir. Çünkü yemek, kontrol edebildiği nadir alanlardan biridir.
HER AZ YEME İŞTAHSIZLIK SAYILMAZ
Çocuklar robot gibi aynı miktarda yemez. Bir gün iştahla yer, ertesi gün iki lokmada bırakır. Büyüme hızları, hareketlilikleri ve ihtiyaçları sürekli değişir. Bugün yemediği yemeği yarın severek yiyebilir. Bu dalgalanmalar çoğu zaman tamamen normaldir. Asıl önemli olan, çocuğun genel hali: Oyun oynuyor mu, gülebiliyor mu, enerjisi yerinde mi?
“BİR LOKMA DAHA” CÜMLESİ NEDEN YARAMIYOR?
İyi niyetle söylenen o cümle, çoğu zaman sofrayı bir mücadele alanına çevirir. Çocuk kendini baskı altında hissettikçe, yemekle arasına mesafe koyar.
Zorla yedirilen her lokma, iştahsızlığı biraz daha kalıcı hâle getirebilir. Çünkü çocuk yemeği değil, o an yaşadığı gerilimi hatırlar.
SOFRA, SAVAŞ ALANI DEĞİL GÜVEN ALANI OLMALI
Yemek saatleri bir sınav gibi değil, bir buluşma gibi yaşandığında işler değişir. Televizyon kapalı, telefonlar kenarda, herkes kendi yemeğine odaklandığında çocuk da bu düzene uyum sağlar. Anne-babanın tabağındaki yemekle kurduğu ilişki, çocuğun en güçlü rehberidir. İştahla yenen bir yemek, söylenen on nasihatten daha etkilidir.
KÜÇÜK DOKUNUŞLAR BÜYÜK FARK YARATIR
Porsiyonları küçültmek, tabağı renkli hale getirmek, bazen çocuğa “Bugün hangisini yemek istersin?” diye sormak bile iştahı açabilir.
Seçme hakkı verilen çocuk, yemeğe daha istekli yaklaşır. Ama en önemlisi sabırdır. Bugün yemedi diye üzülmek, yarın da yemeyeceği anlamına gelmez.
NE ZAMAN DURUP DÜŞÜNMEK GEREKİR?
Eğer iştahsızlık haftalarca sürüyor, çocuk kilo veriyor, sürekli halsiz görünüyorsa ya da yemek konusu evde ciddi bir gerginliğe dönüşmüşse, bir uzmandan destek almak gerekir. Bazen mesele mideyle değil, duygularla ilgilidir.
Çocuklarda iştahsızlık çoğu zaman geçici bir dönemdir; kalıcı olan ise bu dönemde çocuğa hissettirdiğimiz duygulardır. Sofrada kurulan bağ, yenen yemekten çok daha uzun süre akılda kalır.
